09 Sentyabr 2019 15:42
555
SİYASƏT
A- A+
“Foreign Policy News”: Ermənistanın “Amulsar” mədəni Cənubi Qafqazın ekologiyası üçün fəlakət mənbəyidir

“Foreign Policy News”: Ermənistanın “Amulsar” mədəni Cənubi Qafqazın ekologiyası üçün fəlakət mənbəyidir


ABŞ-ın "Foreign Policy News” portalında Ermənistanda "Amulsar” qızıl mədənində işlərin davam etməsinin ətraf mühitə ziyan verməsindən və faciəvi ekoloji problemlərə gətirib çıxaracağından bəhs edən məqalə dərc olunub.

AZƏRTAC xəbər verir ki, "Amulsar” mədəni və rəsmi Yerevanın tutduğu qeyri-konstruktiv mövqe haqqında yazan Mərkəzi və Şərqi Avropa üzrə analitik Maykl Bennett Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın qızıl mədənində işlərin davam etdiriləcəyini bəyan etdiyini bildirib. O qeyd edib ki, lakin yerli və beynəlxalq ekspertlər, ekoloqlar və səlahiyyətli dairələr bu layihənin nəinki Ermənistanın, hətta bütün Cənubi Qafqazın ekologiyası üçün fəlakət yaradacağını söyləyirlər.

Qeyd olunur ki, baş nazir Nikol Paşinyan bu yaxınlarda Facebook səhifəsində bildirib ki, layihənin Ermənistana və bölgəyə nə dərəcədə zərərli olmasını təyin etmək üçün yaradılan beynəlxalq ekspertlər qrupunun apardığı tədqiqata görə, Cermux və Sevan gölü yaxınlığında yerləşən "Amulsar” qızıl mədəninin istismarının heç bir ekoloji təhlükəsı yoxdur.

Müəllif yazır ki, Paşinyanin erməni xalqına 2025-ci ilə böyük iqtisadi sıçrayışlar söz verməsi onu bu layihənin reallaşmasında daha maraqlı edir. Belə ki, layihənin operatoru olan Böyük Britaniyanın "Lydian Armenia” şirkəti Ermənistanda sosial layihələrin icrasına 3 milyon dollardan çox vəsait xərcləyib, həmçinin təbiətin mühafizəsi məqsədilə qoruq yaradacağına boyun olub. Hazırda qarşısına ciddi iqtisadi artım planı qoyan Ermənistan hökuməti üçün "Amulsar” qızıl mədəninin istismarı layihəsi göydəndüşmə kimi görünə bilər.

Yerli ekoloqlar isə baş nazirin bu bəyanatına cavab olaraq Ermənistanın paytaxtı Yerevan şəhərində bir neçə etiraz aksiyası keçirib və bu layihənin Cənubi Qafqazda yeni ekoloji təhlükə ocağı olacağını bildiriblər.

Oxucuların diqqətinə çatdırılır ki, "Amulsar” qızıl yatağı Ermənistanın təmiz qızıl ehtiyatına görə ikinci yatağıdır. Yataqda 31 milyon ton qızıl filizi və 40 min ton təmiz qızıl aşkarlanıb. Ekoloqların fikrincə, Arpa və Vorotan çayları arasında, Cermux kurort şəhərinin 13 kilometrliyində yerləşən yatağın istismarı zamanı Cermux yatağı yaxınlığında olan yeraltı sular, daha sonra isə əsas su mənbəyi olan Sevan gölü həyat üçün təhlükəli olan maddələrlə çirklənəcək və bu, həlli mümkün olmayan fəlakətə səbəb ola bilər. Məhz bu səbəbdən ekspert rəyi alınana qədər "Amulsar” qızıl mədənində işlər dayandırılıb və "Earth Link & Advanced Resources Development” (ELARD) şirkətinə kompleks ekspertiza aparmaq üçün vəsait ayrılıb. Lakin ELARD şirkətinin gəldiyi nəticə Ermənistan rəhbərliyinin istəyi ilə üst-üstə düşüb və bu yataqların istismar edilməsini qeyri-təhlükəli kimi qiymətləndirib. ELARD bildirib ki, yataqların istismarı zamanı təhlükələr minimal və aradan qaldırılandır. Buna baxmayaraq, dünyanın aparıcı beyin mərkəzlərinin üç əməkdaşı Ermənistandan olan həmkarları Harun Branozyanla birgə layihənin ətraf mühitə təsiri sənədini incələyərək belə qərara gəliblər ki, "Amulsar” qızıl yatağının istismarı layihəsi ətraf mühit üçün çox zərərlidir.

Maykl Bennett qeyd edir ki, layihə nəinki Cermux ətrafı bölgələrə və Sevan gölünə, həmçinin Azərbaycan ərazisindən keçən çayların çirklənməsinə şərait yaradır. Layihənin başlanması ilə asid, metal, sulfat, nitrat və digər həyat üçün təhlükəli zərərli maddələrin Arpa, Darb və Vorotan çaylarına, Kerçut su anbarına axacaq, bəlkə də daha çox müddətdə axıdılması baş verəcək ki, bu da nəticədə ekosistemin məhvinə şərait yaradacaq. "Lydian” şirkətinin nəzərdə tutduğu tədbirlər yetərli deyil və su hövzələrinin çirklənməməsi riskini qarşılamır”, - deyə ekspertlər bildiriblər.

Hesabatda adıçəkilən Arpa çayının Azərbaycan Respublikasının Naxçıvan Muxtar Respublikası ərazisində, Vorotan çayının isə Ermənistan tərəfdən işğal edilmiş Azərbaycan torpaqlarında Araz çayı ilə birləşdiyi bildirilir. Bu, o deməkdir ki, qızıl yataqlarının istismarı nəticəsində çirklənmiş su Araz vasitəsilə Azərbaycanın əsas içməli su ehtiyatı olan Kür çayına, oradan isə neft və nərə balıqları ilə zəngin Xəzər dənizinə axıdılacaq. Beləliklə, "Amulsar” yatağının istismarı nəinki Cermux ətrafına və Sevan gölünə, həmçinin kütləvi iqlim dəyişiklikləri ilə mübarizəyə qoşularaq ağacəkmə kampaniyasının aparıldığı Azərbaycan və bütün Xəzər hövzəsi ölkələri üçün də təhlükəli olacaq. Bu, artıq problemi iki qonşu ölkə çərçivəsindən çıxaracaq və Amazon meşələrinin yanması kimi dünya miqyaslı edəcək.

Son olaraq hesabat müəllifləri Ermənistan hökumətini və onun vətəndaşlarını bu layihənin reallaşdırılmasına imkan verməməyə çağırıblar.

Ekoloqlar, həmçinin bildirirlər ki, bu layihəni həyata keçirməklə Ermənistan BMT-nin transsərhəd çayları ilə bağlı konvensiyasına da zidd hərəkət etmiş olacaq.

Məqalənin sonunda qeyd olunur ki, "Amulsar” qızıl mədəninin yarada biləcəyi ekoloji fəsad iqlim dəyişikliyi ilə bağlı böyük dövlətlərin ortaya qoyduğu məqsədlərin əleyhinə fəaliyyət kimi qiymətləndirilə bilər.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Myanmada zəlzələ nəticəsində ölənlərin sayı 3 mini keçib  

10:37
03 Aprel

Sorğu: Fransızların 68 faizi Marin Le Pen barədə məhkəmə qərarının dərhal həyata keçirilməsini ədalətli hesab edirlər  

10:16
03 Aprel

Paytaxtın bir sıra obyektləri və memarlıq abidələri mavi rənglə işıqlandırılıb

10:06
03 Aprel

Orucluqdan sonra necə qidalanmalı?

09:35
03 Aprel

Bəşər tarixinin ən qanlı faciələrindən biri

09:30
03 Aprel

Ermənistan sənayesinin "inkişaf"ı sabun köpüyü imiş

09:25
03 Aprel

Fransa insanlığa sığmayan nümunə ortaya qoyur

09:20
03 Aprel

Fransa hazırda tarixinin ən miskin dövrünü yaşayır

09:15
03 Aprel

Sülhə qarşı cinayətkar mövqeli "axsaq ördək"

09:10
03 Aprel

Qərbi azərbaycanlılar tarixi torpaqlarına qayıdacaqlar

09:05
03 Aprel

Daha 28 ailə Sarıcalıya qayıtdı

09:00
03 Aprel

Tarixi şəxsiyyətlər unudulmurlar

08:55
03 Aprel

Sənət əbədidir

08:50
03 Aprel

Yeni tarixi mərhələdə Azərbaycanın xarici siyasətinin prioritetləri

08:45
03 Aprel

Artıq Kəlbəcərin zəfər və quruculuq tarixlərini qeyd edirik

08:40
03 Aprel

Xalqımıza böyük sevinc yaşadan Aprel zəfəri apreldə qalmadı...

08:35
03 Aprel

Zəfərə gedən yolun başlanğıcı

08:30
03 Aprel

Başlanğıcını Aprel döyüşlərindən götürən Zəfər

08:25
03 Aprel

Görüş yeri dəyişmir

08:20
03 Aprel

Azərbaycan-Almaniya iqtisadi əlaqələrinin bünövrəsi 200 il əvvəl qoyulub

08:15
03 Aprel

"Azərbaycan - Çin strateji tərəfdaşlığı: Qlobal Cənubda konsolidasiya və əməkdaşlığın təşviqi"

08:10
03 Aprel

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BEÇAÇəCAŞəBz
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930    

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!