Hər bir xalqın milli varlığını, tarixini və mənəvi
dəyərlərini yaşadan əsas amillərdən biri onun ana dilidir. Azərbaycan dili əsrlər
boyu xalqımızın milli kimliyini, mədəniyyətini və dövlətçilik ənənələrini
qoruyub saxlamış, bu gün isə müstəqil Azərbaycanın dövlət dili kimi ölkəmizin
inkişafında mühüm rol oynayır. Məhz buna görə də hər il avqustun 1-i ölkəmizdə
Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü kimi qeyd olunur.
Ümummilli Lider Heydər Əliyev Azərbaycan
dilinin qorunmasını və inkişafını milli siyasətin prioritet istiqamətlərindən
biri hesab edirdi. Onun təşəbbüsü və qətiyyətli mövqeyi nəticəsində 1978-ci ildə
Azərbaycan SSR Konstitusiyasında Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi təsbit
olunması milli tariximizin ən mühüm hadisələrindən biri oldu. O dövrdə milli
dillərin sıxışdırıldığı mürəkkəb siyasi şəraitdə belə bir addımın atılması
böyük siyasi iradənin və uzaqgörənliyin göstəricisi idi.
Müstəqillik illərində də Azərbaycan dilinin
hüquqi statusunun möhkəmləndirilməsi istiqamətində ardıcıl addımlar atıldı.
1995-ci ildə ümumxalq səsverməsi yolu ilə qəbul olunan Konstitusiyanın 21-ci
maddəsində Azərbaycan Respublikasının dövlət dilinin Azərbaycan dili olması təsbit
edildi. 2001-ci ildə “Dövlət dilinin tətbiqi işinin təkmilləşdirilməsi
haqqında” Fərman imzalandı, Azərbaycan Prezidenti yanında Dövlət Dil
Komissiyası yaradıldı. Elə həmin il imzalanan digər Fərmanla hər il avqustun
1-i Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü elan edildi. Sonrakı dövrdə qəbul
edilən “Azərbaycan Respublikasında dövlət dili haqqında” Qanun, Azərbaycan
dilinin orfoqrafiya normalarının təsdiqi, eləcə də dövlət proqramları və digər
normativ aktlar ana dilimizin qorunması və inkişafı istiqamətində mühüm hüquqi
baza formalaşdırdı.
Prezident İlham Əliyev də Azərbaycan dilinin
saflığının qorunmasını dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri kimi müəyyən
etdi. Dövlət başçısı dəfələrlə vurğulayıb ki, Azərbaycan dili zəngin söz
ehtiyatına malikdir və onun inkişafı, yad təsirlərdən qorunması hər bir vətəndaşın
borcudur. Son illərdə imzalanan fərman və sərəncamlar, latın qrafikalı nəşrlərin
genişləndirilməsi, elektron məkanda Azərbaycan dilinin tətbiqinin artırılması,
dövlət dilinin normalarına nəzarətin gücləndirilməsi bu istiqamətdə həyata
keçirilən məqsədyönlü siyasətin bariz nümunəsidir.
Qloballaşma dövründə informasiya
texnologiyalarının sürətli inkişafı və xarici dillərin təsirlərinin geniş
yayılması ana dilimizin saflığının qorunmasını daha da aktuallaşdırır. Xüsusilə
media, sosial şəbəkələr və ictimai kommunikasiya mühitində Azərbaycan dilinin
normalarına riayət olunması milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunmasının ayrılmaz
hissəsidir. Ana dilinə hörmət yalnız dil qaydalarına əməl etmək deyil, həm də
milli kimliyə, dövlətçiliyə və tarixi irsə sədaqətin ifadəsidir.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin “Xalqı xalq edən,
milləti millət edən onun ana dilidir” fikri bu gün də öz aktuallığını qoruyur.
Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, Azərbaycan dilinin qorunması hər bir
vətəndaşın borcudur. Bu məsuliyyət yalnız dövlət qurumlarının deyil, alimlərin,
müəllimlərin, jurnalistlərin, ziyalıların, valideynlərin və xüsusilə gənc nəslin
üzərinə düşür. Ana dilimizin zənginliyini qorumaq, onu düzgün öyrənmək və gələcək
nəsillərə saf şəkildə çatdırmaq milli borcumuzdur.
Azərbaycan dili xalqımızın milli ruhunu,
tarixi yaddaşını və dövlətçilik ənənələrini yaşadan əvəzsiz mənəvi sərvətdir.
Bu dəyərin qorunması və inkişaf etdirilməsi müstəqil Azərbaycanın gələcək
inkişafı, milli birliyimizin möhkəmlənməsi və mənəvi irsimizin yaşadılması
baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili
Günü münasibətilə ana dilimizə göstərilən ehtiram hər bir vətəndaşın milli məsuliyyətinin
və Vətənə bağlılığının ən gözəl təzahürüdür.
Vasif Qafarov,
Milli Məclisin deputatı,
tarix elmləri doktoru