Amma bu sayın daha çox olması ehtimal edilir
Rusiyanın Ukraynaya qarşı başladığı "xüsusi hərbi əməliyyat" nəticəsində ən azı 940 uşaq həlak olub. Bu barədə "Meduza" telekanalının təhlili əsasında məlumat verilib. Müəlliflər vurğulayıblar ki, onların tapıntıları öldürülən uşaqların sayının yalnız təxmini minimum göstəricisidir. Qurbanların faktiki sayının daha çox olması ehtimal edilir.
Jurnalistlər tədqiqatlarında BMT, Ukrayna və Rusiya hakimiyyət orqanlarının məlumatlarını, həlak olanların qohumlarının hesabatlarını, məktəblərin, xəstəxanaların və xilasetmə xidmətlərinin nəşrlərini, hüquq-mühafizə orqanlarının hesabatlarını, media hesabatlarını və digər açıq mənbələri nəzərdən keçiriblər. Nəticədə 409 uşağın adı müəyyən edilib: 372-si Ukraynada və 37-si Rusiyada.
Ukraynanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri daxilində, yəni ilhaq edilmiş Krım və Rusiya tərəfindən işğal edilmiş Donetsk, Luqansk, Zaporojye və Xerson vilayətlərinin əraziləri daxil olmaqla, "Meduza" ən azı 873 uşağın ölümünü təsdiqləyib. Tədqiqatçıların istinad etdiyi Ukrayna hökumətinin məlumatlarına görə, onların yarısından çoxu (450 nəfər) 2022-ci ilin fevral-dekabr ayları arasında həlak olub.
Lakin hesabatda bildirilir ki, Rusiya tərəfindən işğal edilmiş Ukrayna ərazilərində məlumatları müstəqil şəkildə yoxlamaq mümkün olmadığı üçün faktiki ölüm sayı daha yüksək ola bilər. Məsələn, 2022-ci il martın 16-da yüzlərlə mülki şəxsin sığındığı Mariupoldakı dram teatrına hücumda ölən uşaqların dəqiq sayı məlum deyil.
Yeni doğulmuş körpələrdən tutmuş 17 yaşına qədər hər yaşdan olan uşaqlar Ukraynada Rusiya hücumlarının qurbanı olublar. Ən kiçiyindən biri 2 aylıq Ulyana idi. O, Krivoy Roqda anası və iki qardaşı - 2 yaşlı Demid və 10 yaşlı Kirill ilə birlikdə Rusiya ballistik raketinin onların evlərinə dəyməsindən sonra həyatlarını itiriblər.
Ən ölümcül hadisələrdən biri ötən il aprelin 4-də Krivoy Roqda baş verən hücum olmuşdur. Rusiya raketi oyun meydançasına düşmüş və nəticədə 3 yaşdan 17 yaşa qədər 9 uşaq eyni anda həlak olmuşdur. Onların əksəriyyəti hücum zamanı parkda oynayırmış.
Ukrayna hakimiyyət orqanlarının məlumatına görə, 9 oktyabr 2026-cı il tarixinə ölkədəki döyüşlərdə 755 uşaq həlak olub. "Meduza" hesablamalardakı uyğunsuzluğu müxtəlif sayma üsulları və Ukrayna müstəntiqlərinin işğal olunmuş ərazilərdən müntəzəm məlumat əldə edə bilməməsi ilə əlaqələndirir. Telekanal Belqorod, Kursk, Bryansk və Moskva vilayətləri, eləcə də Krasnodar diyarı da daxil olmaqla Rusiyanın 13 bölgəsində döyüş əməliyyatları nəticəsində 67 uşağın ölümünü təsdiqləyib.
Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi əvvəllər Ukrayna hücumları nəticəsində 264 uşağın öldüyünü bildirmişdi. Lakin "Meduza" yalnız 99 uşaq ölümünü konkret hadisələrlə əlaqələndirə bilib. Bunlardan 44-ü Rusiyada, 55-i isə işğal olunmuş Ukrayna ərazilərində baş verib. Qalan hallar üçün isə Rusiya hakimiyyəti tarixləri, konkret yerləri və ya müstəqil yoxlamaya imkan verəcək digər məlumatları açıqlamayıb.
Bundan əlavə, jurnalistlər müharibə itkilərinin sayılması üçün beynəlxalq meyarlara cavab verməyən, lakin müharibə ilə əlaqəli 5 uşaq ölümü aşkar ediblər. Onlara cəbhədən qayıdan rus əsgərləri tərəfindən törədilən 3 uşaq qətli daxildir.
Araşdırmaya əsasən, 2026-cı ilin sonuna uşaq itkilərinin sayı kəskin şəkildə artacaq. BMT-nin məlumatlarına görə, Ukraynada iyul ayında uşaq ölümləri və xəsarətlərinin sayı 2022-ci ilin aprel ayından bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb. Ay ərzində təşkilat 17 uşağın ölümünü və daha 166 uşağın yaralanmasını təsdiqləyib. Rusiyada isə 2026-cı ilin yanvar-sentyabr ayları arasında 32 uşaq ölüb. - Bu, müharibənin əvvəlki dörd ilində həlak olan uşaqların sayı qədərdir.
Rizvan CƏFƏROV
