Yaranan dünya düzəni dövlətlərarası münasibətlərdə yeni maraqların formalaşmasına səbəb olub. İndi əvvəllər olduğu kimi, siyasi münasibətlər deyil, iqtisadi maraqlar ön plandadır. Başqa sözlə, xarici siyasət iqtisadi əlaqələrin inkişafına xidmət edir.
Prezident İlham Əliyevin apardığı xarici siyasətdə həmin məqama xüsusi önəm verməsi də bununla bağlıdır. Dövlət başçısının son dövrlərdə iştirak etdiyi bütün tədbirlərdə enerji, logistika və investisiya sahəsində ölkəmizin milli maraqlarını önə çıxarıldığını görürük. Azərbaycanın təqdim etdiyi bu imkanlar beynəlxalq biznes dairələrinin də marağındadır. Bizimlə əməkdaşlıq edən ölkələrin siyasi rəhbərliyində bu sahədə fəallıq aydın görünür.
Avropa İttifaqı ilə Azərbaycanın münasibətlərində zaman-zaman müəyyən gərginliklər olması danılmaz faktdır. Buna baxmayaraq, Avropanın aparıcı dövlətləri ölkəmizlə strateji tərəfdaş və əsas biznes ortağıdır. Bu gün ixracımızın böyük hissəsinin “qoca qitə” dövlətləri ilə aparılır. Qitənin bəzi siyasi qurumlarının Azərbaycana qarşı qəbul etdikləri əsassız qərarları kağız üzərində qalır. Yəni, dövlətlərin iqtisadi maraqları Avropanın korrupsiyalaşmış siyasi təşkilatlarının qərarlarından üstündür.
İndi Avropa özünün ən çətin iqtisadi dövrünü yaşayır. Qarşıdan qış gəlir, ehtiyat qaz anbarları demək olıar ki, boşdur. Avropa ölkələri Rusiya qazından imtina etdikdən sonra digər mənbələrdən əldə etdiyi baha qazla iqtisadiyyatlarını inkişaf etdirə bilmir. Çarəsiz qalan “qoca qitə” dövlətləri Azərbaycana ümid bəsləyir. O üzdən bizdən təbii qaz istəyən ölkələrin sayı artır.
Azərbaycanın siyasi sahədə olduğu kimi, iqtisadi münasibətlərdə də çoxvektorluğa üstünlük verir. Ölkəmizin Avropa ilə yanaşı, Suriyaya da qaz ixracı buna nümunədir. İqtisadi əlaqələrimizi genişləndirmək üçün bir sıra beynəlxalq layihələrdə iştirak etməyimiz, SOCAR-ın beynəlxalq arenada investor kimi fəaliyyətini genişləndirməsi iqtisadi siyasətimizin məramını göstərir. Əvvəllər yalnız kənardan investisiya cəlb etməyə çalışan ölkəmiz artıq bir çox ölkələrdə investor kimi fəaliyyət göstərir.
Xarici əlaqələrimizin mərkəzində Azərbaycanın dünyanın ən önəmli logistika qovşağına çevrilməsi siyasəti durur. Bu gün ölkəmiz Asiyadan Avropaya uzanan Orta dəhlizdə mühüm qovşaq ölkə statusundadır.
Prezident İlham Əliyev Türkmənistanda Azərbaycan və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşündə Orta dəhlizin region və dünya üçün əhəmiyyətini vurğulayaraq demişdir: “Xəzərin hər iki sahilindəki nəqliyyat infrastrukturu Mərkəzi Asiyanı Azərbaycanla və daha sonra beynəlxalq bazarlarla birləşdirmək üçün çox mühüm əhəmiyyətə malikdir. Son illərdə nəqliyyat imkanlarımızı davamlı şəkildə genişləndiririk. Biz nəqliyyat infrastrukturuna, dəniz limanlarının, aeroportların, dəmir və avtomobil yollarının inkişafına böyük sərmayə qoymuşuq. Bu gün Xəzər dənizi vasitəsilə daşımaların həcmlərində əhəmiyyətli dərəcədə artım müşahidə edirik. Ortaq məqsədimiz bu marşrutları daha səmərəli və rəqabətədavamlı etməkdir. Paralel olaraq, "Rəqəmsal İpək Yolu" layihəsi həyata keçirilir və Xəzər dənizinin dibi ilə fiber-optik xətlərin inkişafı üçün işlər görülür. Orta dəhliz getdikcə daha mühüm əhəmiyyət kəsb edir - keçən il bu marşrut üzrə tranzit yükdaşımaların həcmi 10 faizdən çox, bu ilin ilk səkkiz ayında isə təxminən daha 20 faiz artıb”.
Azərbaycanın apardığı iqtisadi siyasətdə üç əsas məqama üstünlük verilir – enerji, logistika və investisiya qoyuluşu. Ölkəmizin qarşılıqlı investisiya qoyuluşunda yeni istiqamət Mərkəzi Asiya dövlətləridir. Prezident İlham Əliyev Türkmənistandakı görüşdə bu barədə geniş danışmışdır. Dövlətimizin başçısı bildirmişdir ki, Azərbaycanda Mərkəzi Asiya dövlətlərinin kapitalı ilə 400-dən çox şirkət fəaliyyət göstərir. Keçən il bu ölkələrlə ticarət dövriyyəsi 50 faiz artıb, Azərbaycan Qazaxıstan, Özbəkistan və Qırğızıstanla birgə investisiya fondları yaradılıb. Bu fondların hər birinin kapitalı yüz milyonlarla dollar məbləğindədir. Təbii ki, fondların yaradılması ökələrimiz arasında iqtisadi əlaqələri gücləndirəcək, yeni birgə layihələrin maliyyələşdirməsinə imkan yaradacaq.
Rüstəm KAMAL,
“Azərbaycan”