Azərbaycanın enerji siyasətində də əsas istiqamətlərdən biridir
Son bir neçə ildə Ukraynanın adı gələndə ilk növbədə bu ölkədə qanlı-qadalı müharibə getdiyi yada düşür. Xüsusilə bizim, Azərbaycan xalqının fikrinə gələn birinci bu olur. Çünki biz uzun illər müharibənin gətirdiyi fəlakətdən, itki və ağrılardan çox əziyyət çəkmişik. Buna görə və həm də ümumiyyətlə, xeyirxah xalq olduğumuz, dövlətimiz humanist siyasət yeritdiyi üçün müharibədən əziyyət çəkən xalqlara həmişə mənəvi və maddi kömək göstərmişik.
Bu gün də belədir. Uzaqlığından, yaxınlığından asılı olmayaraq, müharibə fəlakətləri ilə üz-üzə qalan insanlara dəstək oluruq. Ukraynaya göstərdiyimiz dəstək özünü enerji sahəsində də aydın büruzə verir.
Qeyd edək ki, Azərbaycan-Ukrayna enerji əməkdaşlığının tarixi xeyli əvvəl başlanıb. SOCAR (Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti) bu ölkədə geniş yanacaqdoldurma məntəqələri (YDM) şəbəkəsinə malikdir. Ölkənin müxtəlif bölgələrində 100-dən çox müasir, yüksəkkeyfiyyətli yanacaq və əlavə xidmətlər təklif edən SOCAR brendli YDM fəaliyyət göstərir. Şəbəkə 10-dan çox vilayətdə işləyən və təhlükəsizlik sığınacaqları ilə təchiz olunan neçə-neçə YDM-dən ibarətdir. Kiyev-Odessa və Kiyev-Lvov magistrallarında sürətli enerjidoldurma stansiyaları və ilk operatorsuz avtomatik komplekslər fəaliyyət göstərir.
YDM-lərdə yüksəkkeyfiyyətli "Nano" markalı yanacaq, mağaza və kafe xidmətləri mövcuddur. Odur ki, SOCAR-ın Ukraynadakı şəbəkəsi yüksək xidmət səviyyəsinə görə yerli reytinqlərdə liderlər sırasındadır.
Ukraynaya Azərbaycan qazının ixracı isə orada müharibə getdiyi dövrdə baş verdi. Belə ki, keçən il Ukraynanın "Naftogaz" Şirkətlər Qrupu SOCAR qrupuna daxil olan "SOCAR Energy Ukraine" şirkəti ilə Azərbaycan təbii qazının alınması haqqında ilk müqaviləni imzalamışdı. Həmin müqaviləyə əsasən, iyul ayında Ukrayna ilk dəfə olaraq Azərbaycan qazını almağa başlamışdı. Bununla bağlı məlumatda "Naftogaz" bildirmişdi ki, Azərbaycan qazının Bolqarıstan-Rumıniya-Ukrayna dəhlizi üzərindən Trans-Balkan marşrutu ilə sınaq tədarükü həyata keçirilir.
Ekspertlər Azərbaycan qazının Ukraynaya tədarükünün geosiyasi, iqtisadi və sosial baxımdan əhəmiyyətli olduğunu deyirlər. Onların fikrincə, ümumiyyətlə, Azərbaycan qazının ixrac coğrafiyasının genişlənməsinin siyasi-iqtisadi əhəmiyyəti böyükdür. Əvvəla, Azərbaycan qazının Avropaya çatdırılması və oradan da geriyə dönərək Ukraynaya daxil olması prosesinin özü diqqətəlayiqdir. Doğrudur, bu, əvvəlcədən müəyyən edilmiş həcmdə qazın bölgüsü çərçivəsində baş verir. Lakin hər bir halda Azərbaycanın qaz ixrac coğrafiyasının genişlənməsi və xüsusilə Ukrayna istiqamətində yeni bir mərhələnin başlanması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Vacib bir məsələ də odur ki, bu yanacaq istiliyə ehtiyacı olan insanlar, onların məişəti, iş yerləri üçün gərəkdir.
Yeri gəlmişkən onu da xatırladaq ki, Azərbaycandan Ukraynanın xəstəxanaları və əhalisi üçün dəfələrlə elektrik generatorları göndərilib.
Təsadüfi deyil ki, Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski bu il aprelin 25-də Azərbaycana işgüzar səfəri çərçivəsində Qəbələdə mətbuata verdiyi bəyanatda ölkəsinin enerji təchizatı üçün belə çox ağır bir dövrdə bizdən 11 yardım paketi aldıqlarını deyib. Azərbaycana bu yardıma görə öz təşəkkürünü bildirib.
Qəbələdəki tədbirlərdə iki ölkə arasında bir çox istiqamət üzrə əməkdaşlıq edildiyi vurğulanıb. Prezident İlham Əliyev mətbuata bəyanatında bildirib ki, həmin əməkdaşlıq bu gün bir daha təsdiqləndi.
Müzakirə edilən məsələlər arasında siyasi dialoqdan başqa, xüsusilə energetika sahəsində də əməkdaşlığı qeyd edən dövlətimizin başçısı deyib: "Burada həm əldə edilmiş nailiyyətlər var, - SOCAR Ukraynada uzun illərdir ki, uğurla fəaliyyət göstərir, - eyni zamanda çox gözəl perspektivlər var, birgə layihələr var".
Beləliklə, Azərbaycan-Ukrayna iqtisadi əlaqələri sırasında enerji sahəsində əməkdaşlıq əsas yeri tutur və həm təcrübəyə, həm də potensiala əsaslanır. Azərbaycanın enerji sahəsində əməkdaşlıq əlaqələrinin geniş coğrafiyanı əhatə etdiyi artıq bütün dünyaya bəllidir. SOCAR-ın bir sıra ölkələrdə olduğu kimi, Ukraynada da yanacaqdoldurma məntəqələri fəaliyyət göstərir. Bu da ikitərəfli biznes əlaqələrinin inkişafına töhfədir. Qəbələ görüşlərində bu, bir daha vurğulandı.
Qəbələdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ilə geniş tərkibdə görüşündəki söhbət zamanı dövlətimizin başçısının Volodimir Zelenski ilə əvvəlki görüşləri məmnunluqla xatırlanıb, bu səfərinin ikitərəfli əməkdaşlıq məsələlərinin müzakirəsi üçün yaxşı imkan yaradacağına əminlik bildirilib. Əməkdaşlığın bir çox istiqamətdə, o cümlədən enerji sahəsində genişləndirilməsinə dair fikir mübadiləsi aparılıb, kənd təsərrüfatı ilə bağlı əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub, Hökumətlərarası Komissiyanın fəaliyyətinə toxunulub.
Qəbələ görüşü bir daha təsdiqləyir ki, Azərbaycanla Ukrayna arasında olan münasibətlər hər iki xalqın maraqlarına uyğun inkişaf etdirilir.
Flora SADIQLI,
"Azərbaycan"
