22 Yanvar 2026 12:57
150
Elm və texnika
A- A+
Şuşanın Hacı Yusifli məscidi: tarixi abidənin işğal dövründə məhv edilmiş kitabəsi  

Şuşanın Hacı Yusifli məscidi: tarixi abidənin işğal dövründə məhv edilmiş kitabəsi  


Pənah xanın dövründə Şuşanın inşası üçün cəlb edilən tayfalar məskunlaşdıqları məhəllələrə öz adlarını verirdilər. Hər bir məhəllədə məscid, bulaq və meydan kimi ictimai binalar tikilirdi. Belə məscidlərdən biri də XIX əsrin sonlarına aid edilən Hacı Yusifli məscididir.

Şərqşünaslıq İnstitutunun Din və ictimai fikir şöbəsinin müdiri dosent Elnur Mustafayevin AZƏRTAC-a verdiyi məlumata görə, görkəmli memar Kərbalayi Səfixan Qarabağinin inşa etdiyi Hacı Yusifli məscidi XIX əsrdə Şuşada fəaliyyət göstərən 17 məsciddən biri idi. Məscidin inşası ilə eyni vaxtda yaxınlığında Hacı Yusifli bulağı da salınmışdı. Bu iki obyekt memarlıq baxımından vahid bir kompozisiya təşkil edirdi.

Onun sözlərinə görə, məscidin baş fasadı qeyri-simmetrik giriş hissəsinə malik idi. Giriş qapısı və pəncərələr üzərindəki aypara şəkilli tağbəndlər, eləcə də yuxarıda yerləşən daş kitabə xüsusi zövqlə işlənmişdi. Daxili planda qadınlar üçün nəzərdə tutulmuş ibadət otağı ümumi zaldan ayrıca girişə malik idi və pilləkənlə birbaşa yuxarı qalxırdı. Sütunsuz ibadət zalı baş və yan fasadlardakı pəncərələr hesabına təbii işıqla təmin olunurdu. Məscidin dördyamaclı dam örtüyündə azançı üçün "güldəstə" quraşdırılmışdı.

“Əldə edilmiş fotoşəkillərə əsasən, məscidin kitabəsinin mətni belə idi: Tərcümə: “Rəhman və Rəhim olan Allahın adı ilə. Allahın məscidlərini yalnız Allaha və qiyamət gününə iman gətirən şəxslər təmir edə bilər. Allah, Məhəmməd, Əli, Fatimə, Həsən və Hüseyn, 1312. Kitabədə “Tövbə” surəsinin 18-ci ayəsinin bir hissəsi, həmçinin Əhli-beyt üzvlərinin adları həkk olunmuşdu. Hicri-qəməri təqvimi ilə 1312-ci (miladi 1894/95-ci il) tarix məscidin tikilmə vaxtını dəqiqləşdirirdi.

Təəssüf ki, 30 illik işğal dövründə bu əvəzsiz tarixi abidənin kitabəsi erməni vandalizmi tərəfindən tamamilə məhv edilib. Şuşanın Hacı Yusifli məscidi Azərbaycan xalqının mədəni irsinə qarşı törədilmiş növbəti cinayətin qurbanı olub”, - deyə alim bildirib.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Donald Tramp: Bu gün dünya daha təhlükəsiz və sabit yerə çevrilib

14:43
22 Yanvar

ABŞ-ın müvəqqəti işlər vəkili: Azərbaycan və Ermənistan hökumətləri tərəfindən ticarət əlaqələrinin bərpası istiqamətində atılan son addımları alqışlayırıq  

14:43
22 Yanvar

Tramp: Yaxın zamanda daha bir münaqişəni həll edəcəyik  

14:42
22 Yanvar

Donald Tramp: Biz 8 müharibəyə son qoyduq

14:33
22 Yanvar

Azərbaycanla NATO arasında əməkdaşlıq imkanları müzakirə olunub  

14:28
22 Yanvar

Baş katib: TÜRKPA parlament sədrlərinin ilk qeyri-rəsmi görüşü keçiriləcək  

14:21
22 Yanvar

Prezident İlham Əliyev Davosda “Sülh Şurasının Nizamnaməsi” sənədinin imzalanma mərasimində iştirak edir  

14:19
22 Yanvar

Azərbaycan klublarının UEFA Çempionlar Liqasında vurduğu qolların sayı 150-yə çatıb  

14:11
22 Yanvar

Avropada qazın qiymətində rekord bahalaşma qeydə alınıb  

14:03
22 Yanvar

Media: Tramp Qrenlandiyanın hər bir sakininə 1 milyon dollar ödəyə bilər  

13:52
22 Yanvar

SDQ-nin hücumu nəticəsində 11 hərbçi ölüb, 25-dən çox yaralı var  

13:41
22 Yanvar

Aİ–ABŞ münasibətləri: Avropa Parlamenti ticarət sazişinin təsdiqini dondurub  

13:34
22 Yanvar

Respublika üzrə yanvar ayının pensiya ödənişi yekunlaşıb  

13:24
22 Yanvar

Prezident İlham Əliyevin Davosda səsləndirdiyi fikirlər Yaponiya mediasının diqqət mərkəzindədir  

13:14
22 Yanvar

Sabah hava əsasən yağmursuz keçəcək, yollar buz bağlayacaq

13:06
22 Yanvar

Şuşanın Hacı Yusifli məscidi: tarixi abidənin işğal dövründə məhv edilmiş kitabəsi  

12:57
22 Yanvar

Ertuğrul Sağlam: “Qarabağ”ın “Ayntraxt”la oyunu əfsanə idi

12:42
22 Yanvar

Parlamentin Elm və təhsil komitəsinin yaz sessiyasında ilk iclası keçirilib

12:34
22 Yanvar

Amerikalı konqresmenlər 20 Yanvar faciəsinin ildönümü ilə bağlı bəyanat veriblər  

12:13
22 Yanvar

ABŞ Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatından çıxdığını rəsmən elan edəcək  

12:09
22 Yanvar

Media: ABŞ Kubada hakimiyyəti dəyişdirməyə kömək edə biləcək insanlar axtarır  

11:57
22 Yanvar

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!