Prezident İlham Əliyevin 2016-cı il 25 may tarixli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş "Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026-2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı"ndan irəli gələn vəzifələr Gədəbəydə uğurla icra edilir. Dövlət proqramında nəzərdə tutulmuş kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair rayonda iş planı təsdiq edilmiş, onun icrası istiqamətində işlərə başlanılmışdır.
Əvvəla onu qeyd edək ki, rayonda 14941 hektar əkinəyararlı torpaq sahəsi vardır. Bu torpaqların 98 faizində becərmə işləri dəmyə şəraitində aparıldığı üçün məhsuldarlıq suvarılan sahələri ilə müqayisədə aşağı səviyyədə olur. Belə ki, dəmyə şəraitində becərilmiş kartof sahələrində məhsuldarlıq orta hesabla 135 sentner olduğu halda, suvarılan torpaqlarda orta məhsuldarlıq 450 sentner təşkil edir. Respublikada ən çox kartof əkininin Gədəbəy rayonunda aparıldığını və əkin sahələrinin 50 faizə yaxın hissəsinin suvarmaya cəlb edildiyini nəzərə alsaq görərik ki, rayonda bu istiqamətdə xeyli iş görülməlidir. Bunu nəzərə alan rayon rəhbərliyi dövlət proqramı ilə bağlı qəbul etdiyi tədbirlər planında bütün bunları nəzərə almış və icrası istiqamətində işlərə başlamışdır. Elə bu məqsədlə ilkin mərhələdə Höyər çayı üzərində 2,8 min, Əyrivənd çayı üzərində 1,7 min, Şəmkirçay çayı üzərində 1,3, Kiçik Qaramurad çayı üzərində 1,1, Axınca çayı üzərində 0,6 min kubmetr həcmində sututarların yaradılmasını məqsədəuyğun hesab etmişdir.
2030-cu ilədək rayonda bağçılığın inkişaf etdirilməsi də nəzərdə tutulmuşdur. Mövcud bağların artırılması məqsədilə geniş proqram tərtib edilmişdir. Xüsusilə intensiv bağçılığın inkişaf etdirilməsi məqsədilə 6,3 hektarda qoz bağının salınması üçün 200 min manat investisiya qoyulması, ümumilikdə 20 hektar bağda müasir suvarma sisteminin yaradılması qərara alınmışdır. Əldə olunacaq qozun ləpə formasına salınması və ondan qənnadı məmulatlarının emalında istifadə edilməsi və rayonda emal müəssisəsinin yaradılması üçün tədbirlər görülməsi planlaşdırılmışdır.
Bağçılığın inkişaf etdirilməsi məqsədilə əlavə 4 hektar gilas bağının salınması da nəzərdə tutulmuşdur.
Məlum olduğu kimi, Gədəbəy rayonu heyvandarlığın inkişafında çox əlverişli mühitə malikdir. Ölkənin ərzaq təminatında vacib sahə olan heyvandarlığın sürətli inkişafına nail olmaq üçün bir sıra işlərin görülməsi də nəzərdə tutulmuşdur. Qərara alınmışdır ki, rayona 50 baş törədici, 800 baş damazlıq xırdabuynuzlu heyvan gətirilsin. Bundan başqa, 30 baş iribuynuzlu cins düyənin gətirilməsi də planlaşdırılmışdır ki, bununla da rayonda olan yerli cinslərlə yanaşı, daha məhsuldar heyvanların artımı təmin ediləcək.
2030-cu ilədək balıqçılığın inkişafı da diqqət mərkəzində olacaqdır. Dövlət proqramına əsasən, rayonda fəaliyyət göstərən 6 kiçik balıqçılıq təsərrüfatının inkişaf etdirilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Hazırda burada fəaliyyət göstərən "Aurum Fish" MMC balıqçılıq təsərrüfatının genişləndirilməsi üçün tədbirlər müəyyənləşdirilmişdir. Təsərrüfatda məhsul istehsalını artırmaq, əhalinin balıq məhsullarına olan tələbatını ödəmək üçün yenidənqurma işlərinə başlanması qərara alınmışdır. Belə ki, burada olan 12 torpaq hovuzunun beton hovuzla əvəz olunması, eləcə də yeni hovuzların tikilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Təsərrüfatda balıqyetişdirmə yerlərinin qurulması, müasir avadanlıqlarla təchiz edilməsi məqsədilə 550 min manat investisiya qoyulması qərara alınmışdır. Bu məqsədlə Türkiyə Respublikasından 1 milyon ədəd qızıl xallı balıq, 1,5 milyon ədəd isə qara xallı balıq kürüsü gətiriləcəkdir.
Rayonda yeni iş yerlərinin açılması və çoxsaylı tədbirlərin həyata keçirilməsi üçün bir sıra işlər də görüləcəkdir. Belə ki, rayonda istehsal olunan meyvənin qurudulması üçün yeni müəssisənin yaradılması nəzərdə tutulmuşdur. Yeni yaradılacaq meyvəqurutma müəssisəsində 50 nəfərin daimi, 100 nəfərin isə mövsümi işlə təmin edilməsi üçün şərait yaradılacaqdır.
Məlum olduğu kimi, Gədəbəy rayonu tarixən arıçılıq üzrə inkişaf etmiş bölgələrimizdən olub. Hər il rayon sakinləri istehsal etdikləri bal məhsulları ilə çoxlu qazanc əldə edirlər. Bunu nəzərə alan rayon rəhbərliyi dövlət proqramı ilə bağlı iş planında bunu da nəzərə almışdır. Qərara alınmışdır ki, ən məhsuldar arıların rayona gətirilməsi təmin edilsin. Bunun üçün 350 arı ailəsinin alınmasına 105 min, avadanlıq və inventarların gətirilməsinə 45 min manat investisiya qoyulması nəzərdə tutulmuşdur.
Sabir ƏLİYEV,
"Azərbaycan"
