15 Oktyabr 2026 16:37
184
DÜNYA
A- A+
Bitum yanğınlarının söndürülməsində daha effektiv və ekoloji köpük növləri sınaqdan keçirilib  

Bitum yanğınlarının söndürülməsində daha effektiv və ekoloji köpük növləri sınaqdan keçirilib  


Tomsk Politexnik Universitetinin alimləri bitum (neft emalı zamanı əldə edilən və ya təbii şəkildə mövcud olan qara rəngli, qatı, yapışqan maddə) yanğınlarının söndürülməsi üçün dörd növ köpüyü müqayisə ediblər. Araşdırma nəticəsində karbon qazlı və hidrat köpüklərinin ənənəvi hava-kompressiya köpüyü ilə müqayisədə daha effektiv olduğu və atmosferə daha az zəhərli maddə buraxdığı müəyyən edilib. Bitum yanğınlarının söndürülməsi zamanı əsas çətinlik alovun söndürülməsindən sonra da neft məhsulunun yüksək temperaturda parçalanaraq yanar və zəhərli qazlar buraxmasıdır. Bu isə yanğının yenidən baş verməsi riskini artırır.

Tədqiqatçılar hava-emulsiya, azot, karbon qazlı və hidrat köpüklərini sınaqdan keçiriblər. Nəticələrə görə, bitumun soyudulmasında karbon qazlı köpük daha yaxşı nəticə göstərib: üç dəqiqə ərzində temperaturu 127°C azaldıb. Tüstü qazlarının temperaturunun aşağı salınmasında isə hidrat köpüyü daha effektiv olub. Açıq alovu ən sürətlə azot köpüyü söndürsə də, ümumi göstəricilər — soyutma, yanğının yenidən başvermə riski, sərfiyyat və ətraf mühitə təsir — baxımından karbon qazlı və hidrat köpükləri üstünlük təşkil edib. Onların effektivlik əmsalı 0,72–0,87 olub ki, bu da ənənəvi köpüklə müqayisədə 1,3–2 dəfə yüksəkdir.

Alimlər, həmçinin bitumun yanma müddətini və yanğının söndürülməsi üçün tələb olunan maddənin miqdarını əvvəlcədən hesablamağa imkan verən metod hazırlayıblar. Tədqiqatın nəticələri bitum anbarlarında, neft terminallarında və neft emalı müəssisələrində yanğından mühafizə sistemlərinin təkmilləşdirilməsinə kömək edə bilər.


Ülkər XASPOLADOVA,

“Azərbaycan”


Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Qlobal tərəfdaşlığın və dialoqun Bakı Zirvəsi   

16:40
15 Oktyabr

Bitum yanğınlarının söndürülməsində daha effektiv və ekoloji köpük növləri sınaqdan keçirilib  

16:37
15 Oktyabr

Bakı Bəyannaməsi qəbul edilib

16:19
15 Oktyabr

Prezident İlham Əliyev Türkiyənin xarici işlər nazirini qəbul edib  

16:19
15 Oktyabr

BMT Baş katibinin xüsusi nümayəndəsi: Münaqişələrin həllində AQEM-in oynayacağı rol böyükdür  

16:18
15 Oktyabr

BMT-nin Avropa Mərkəzində Azərbaycanda sosial müdafiə sahəsində həyata keçirilən islahatlardan danışılıb  

16:18
15 Oktyabr

Ağdamda 12 milyon manatlıq un istehsalı layihəsinə start verilir  

16:17
15 Oktyabr

Prezident İlham Əliyev Qətər Dövlətinin Əmiri ilə görüşüb YENİLƏNƏCƏK

16:12
15 Oktyabr

Azərbaycanla Kambocanın rəqəmsal inkişaf sahəsində əməkdaşlıq imkanları nəzərdən keçirilib  

16:10
15 Oktyabr

Hindistanlı nazir: AQEM-in təsisçi üzvü olaraq, sülh istiqamətində tərəfdaşlığı dəstəkləyirik  

16:09
15 Oktyabr

MDB-nin Əmək, Məşğulluq və Əhalinin Sosial Müdafiəsi üzrə Məşvərət Şurasına sədrlik Azərbaycana keçib  

16:07
15 Oktyabr

BƏƏ-nin dövlət naziri: Sülhün təmin olunması üçün birgə çağırışların öhdəsindən gəlməliyik  

16:05
15 Oktyabr

Azərbaycan və Laosun mina probelmi ilə mübarizədə təcrübə mübadiləsi üçün imkanlar yaranıb  

16:02
15 Oktyabr

Sabit temperatur yuxu rejiminə necə təsir edir?

15:59
15 Oktyabr

Bakıda Azərbaycan və Qazaxıstan prezidentləri görüşüblər, Trans-Xəzər Fiber-Optik Kabel Xəttinin açılışını ediblər  

15:48
15 Oktyabr

 Enerji körpüsü Bakından Kolomboya  

15:46
15 Oktyabr

Azərbaycan–Kamboca münasibətləri: diplomatik dialoqdan praktiki əməkdaşlığa doğru

15:39
15 Oktyabr

Azərbaycan, Özbəkistan və Türkmənistan XİN başçıları üçtərəfli əməkdaşlığı müzakirə ediblər

15:33
15 Oktyabr

Qubada II Kitab sərgisi keçirilib  

15:27
15 Oktyabr

Naftalanda dövlət başçısının YAP-ın VIII qurultayındakı çıxışı müzakirə olunub   

15:25
15 Oktyabr

Biləsuvarda vacib müşavirə keçirilib  

15:23
15 Oktyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!