Əsas iş yerimdən əlavə, başqa bir müəssisədə də çalışıram. Həmin müəssisədə məni tam ştata təyin etsələr də, vəzifə üzrə tarif maaşının 50 faizini verirlər. Soruşduqda isə bildirirlər ki, maaş əmək müqaviləsi üzrə müəyyənləşdirilmiş iş qrafikinə uyğun hesablanır (işə günün ikinci yarısı gəlirəm). Bu, qanunvericiliyə zidd deyilmi?
Fuad ƏLİZADƏ,
Sumqayıt şəhəri
- Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsinin 58-ci maddəsinn 4-cü hissəsinə əsasən, əlavə iş yerində əvəzçilik üzrə əmək fəaliyyəti göstərən işçilərə heç bir məhdudiyyət qoyulmadan əmək qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş bütün normalar, qaydalar və müddəalar şamil edilir. Eyni zamanda məcəllənin 163-cü maddəsinə görə, əvəzçilik üzrə işləyən işçilərin əməyinin ödənilməsi mövcud əmək şəraiti nəzərə alınmaqla faktiki yerinə yetirilən işə görə ödənilir. O cümlədən əvəzçilik üzrə işləyənlərin tarif (vəzifə) maaşı, mükafatlandırılması, əməkhaqqına əlavələrin, artımların verilməsi əsas işçilər üçün müəyyən olunmuş qaydalara uyğun olaraq həyata keçirilir. Beləliklə, əlavə iş yerində əvəzçilik üzrə işləyən işçilərin əməkhaqqı faktiki yerinə yetirilən işə görə və əsas işçilər üçün müəyyən olunmuş qaydalara uyğun ödənilməlidir. Əgər əlavə iş yerində işçi tam iş günü işləyirsə, onun əməkhaqqı da həmin vəzifə üzrə əsas işçilərə tətbiq olunan qaydalarla, yəni tam tarif (vəzifə) maaşı əsasında hesablanmalıdır.
Əlavə iş yerində əməkhaqqının hesablanması işəgötürənlə bağlanmış əmək müqaviləsində müəyyən edilmiş iş vaxtı və faktiki yerinə yetirilən işin həcminə əsaslanır. Əvəzçilik üzrə işləyən işçilərin əməyinin ödənilməsi mövcud əmək şəraiti və faktiki yerinə yetirilən işə görə həyata keçirilir və onların tarif (vəzifə) maaşı əsas işçilər üçün müəyyən olunmuş qaydalara uyğun olaraq hesablanır. Əgər əmək müqaviləsində iş vaxtı əsas iş yerinə nisbətən az nəzərdə tutulubsa (məsələn, qeyd etdiyiniz kimi, yalnız günün ikinci yarısı), əməkhaqqı da həmin iş vaxtına proporsional ödənilə bilər. Lakin əməkmüqaviləsində iş vaxtı tam ştat kimi göstərilibsə və siz tam iş günü iş yerinizdə olursunuzsa, bu halda tam tarif maaşı ödənilməlidir. Əmək müqaviləsində iş vaxtı və əməkhaqqı şərtləri açıq şəkildə göstərilməli və işçiyə bu barədə məlumat verilməlidir. Yəni əgər faktiki iş vaxtı tam gündürsə, yalnız 50 faiz maaş ödənilməsi qanunvericiliyə ziddir və işçi tam tarif maaşını tələb edə bilər. Əgər iş vaxtı azdırsa, ödəniş də az ola bilər, lakin bu, əmək müqaviləsində dəqiq əks olunmalıdır.
Qeyd edək ki, əlavə iş yerində əmək şəraiti və əməkhaqqı əmək müqaviləsində tərəflərin razılığı ilə müəyyən olunsa da, bu razılaşma əmək qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş minimum təminatları pozmamalıdır.
Evimə bitişik əlavə otaqlar tikmək istəyirəm, bunun üçün icazə almaq lazımdır?
Lətif VƏLİYEV,
Sahil qəsəbəsi
- Azərbaycan Respublikasının Şəhərsalma və Tikinti Məcəlləsinin tələbinə əsasən, bəli, sizin evinizə bitişik əlavə otaqlar tikmək üçün, əsas qayda olaraq, tikintiyə icazə almağınız tələb olunur. Yalnız yaşayış evlərinin həyətyanı sahəsində hündürlüyü ən çoxu 3 metr və sahəsi ən çoxu 100 kvadratmetr olan yardımçı tikililər üçün tikintiyə icazə tələb olunmur, lakin əlavə otaqlar bu kateqoriyaya aid deyilsə, icazə mütləqdir. Əlavə otaqlar evin əsas hissəsinə aid olduğundan və fasadın qabaritləri dəyişdirildiyindən, bu tikinti üçün müvafiq icra hakimiyyətindən rəsmi icazə alınmalıdır. Qanunsuz tikinti inzibati məsuliyyətə səbəb ola bilər və tikilinin sökülməsi tələbi ilə nəticələnə bilər. Praktikada tikintiyə başlamazdan əvvəl layihə və digər sənədlərlə birlikdə elektron qaydada müraciət edilməlidir.
Sualları cavablandırdı:
Fərhad NƏCƏFOV,
Azərbaycan Respublikası Vəkillər Kollegiyasının üzvü
