30 avqust tarixdə "Kia Motors Az" MMC tərəfindən keçirilən "Qızıl Açar" stimullaşdırıcı lotereyasının yekun tirajı baş tutub və qaliblər müəyyən edilib. Lotereya 6 may - 29 avqust tarixlər arası keçirilirdi. Lotereyanın şərtlərinə görə bu müddət ərzində rəsmi satış mərkəzlərindən Kia avtomobili alan fiziki səxslər stimullaşdırıcı lotereyada iştirak edirdi.

Tirajın nəticələri (qalib/mükafat/bilet nömrəsi)

Cəlalova Gülnar - Samsung S26 smartfonu (bilet nömrəsi: KNAPV81DBV7517197);

Nəsirov İslam - iPhone 17 smartfonu (bilet nömrəsi: KNAPV81DBT7498810);

Səmədov Şaiq - Kia Soluto avtomobili (bilet nömrəsi: LÆD0AA297T0400512).

Lotereyanın uduş fondu müəyyən edilmiş qaydalara uyğun olaraq tiraj komissiyasının iştirakı ilə oynanılıb və nəticələr rəsmiləşdirilib. "Kia Motors Az" MMC bütün iştirakçılara təşəkkür edir və qalibləri təbrik edir.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Bişkekdə Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) Zirvə toplantısı çərçivəsində Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanla avqustun 31-də keçirilən görüşü Gürcüstan mediasının diqqət mərkəzindədir.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu ölkənin müxtəlif media orqanlları görüş barədə geniş materiallar yayıb.

Bildirilib ki, liderlər 2025-ci il 8 avqust tarixli Vaşinqton Sülh Zirvə görüşünün, Amerika Birləmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Trampın şahidliyi ilə Prezident İlham Əliyevin və Baş nazir Nikol Paşinyanın imzaladıqları Birgə Bəyannamənin, həmçinin “Azərbaycan Respublikası ilə Ermənistan Respublikası arasında sülhün və dövlətlərarası münasibətlərin təsis olunması haqqında Saziş”in razılaşdırılmış mətninin paraflanmasının tarixi əhəmiyyətini vurğulayıblar.

Eyni zamanda, Azərbaycanın neft məhsullarının Ermənistana ixracı, üçüncü ölkələrdən taxıl və digər əmtəənin Azərbaycan ərazisi ilə Ermənistana tranziti, həmçinin iki ölkə arasında ticarət əlaqələrinin qurulması sülh dividendlərinin mühüm əyani təzahürü kimi qeyd edilib. Liderlər işgüzar dairələr arasında təmasları alqışlayıb, iqtisadi, ticarət və enerji sahələrində əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi imkanları barədə fikir mübadiləsi aparıblar.

Tərəflər Azərbaycan ilə Ermənistanın dövlət sərhədinin delimitasiyası üzrə müvafiq dövlət komissiyalarının mühüm rolunu qeyd edib, onların iki ölkə arasında əldə olunmuş razılaşmalara uyğun olaraq, işlərini davam etdirməsinin vacibliyini vurğulayıblar.

Liderlər Vaşinqton Sülh Zirvə görüşünün mühüm nəticələrindən biri olan “Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutu”nun (TRIPP) həyata keçirilməsi ilə bağlı növbəti praktiki addımlar barədə müzakirə aparıb və TRIPP boyunca bağlantı layihələrinin əhəmiyyətini qeyd ediblər.

Bundan başqa, liderlər parlamentarilərin və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrinin qarşılıqlı etimadın gücləndirilməsi və daha geniş sülh gündəliyinin dəstəklənməsinə verdikləri töhfələri qeyd edərək, onların iştirakı ilə etimad quruculuğu üzrə təmasları müsbət dəyərləndiriblər.

Qeyd olunub ki, Prezident İlham Əliyev və Baş nazir Nikol Paşinyan birbaşa ikitərəfli təmaslar vasitəsilə davamlı sülhün daha da möhkəmləndirilməsi, dövlətlərarası münasibətlərin normallaşdırılması prosesinin irəlilədilməsi və bağlantıların gücləndirilməsi istiqamətində addımları davam etdirmək barədə razılığa gəliblər.

Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova Serbiyaya işgüzar səfəri çərçivəsində avqustun 31-də Uqanda Respublikasının Vitse-prezidenti Cessika Alupo ilə görüşüb.

Bu barədə AZƏRTAC-a Milli Məclisin Mətbuat və ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən məlumat verilib.

Bildirilib ki, görüşdə iki ölkə arasında əlaqələrin mövcud vəziyyəti nəzərdən keçirilib. Söhbət zamanı BMT və Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində əməkdaşlıqdan və birgə fəaliyyətdən məmnunluq ifadə olunub. Bildirilib ki, Azərbaycan Qoşulmama Hərəkatına sədrliyi uğurla başa vuraraq onu Uqandaya təhvil verib. Qoşulamama Hərəkatı çərçivəsində əməkdaşlığın əhəmiyyətini qeyd edən Milli Məclisin sədri, Azərbaycanın bu təşkilata 4 illik sədrliyi dövründə gördüyü işlər, Prezident İlham Əliyevin irəli sürdüyü təşəbbüslər, o cümlədən Qoşulmama Hərəkatı Parlament Şəbəkəsinin yaradılması və onun fəaliyyəti, ölkəmizin sədrliyi dövründə əldə edilmiş nailiyyətlər barədə fikirlərini bölüşüb.

Görüşdə bir sıra sahələrdə ikitərəfli əlaqələrin mövcud vəziyyətinə də toxunulub, qarşılıqlı münasibətlərin inkişafına dair fikir mübadiləsi aparılıb. Qeyd edilib ki, əməkdaşlığımızın çox gözəl nümunələrindən biri də “ASAN xidmət” modelidir. Hazırda bu model Uqandada uğurla tətbiq olunur və ölkələrimiz bir sıra sahələrdə əməkdaşlıq edir. Bundan başqa, uqandalı tələbələr 2024-2025-ci illərdə Heydər Əliyev Beynəlxalq Təqaüd Proqramından faydalanıblar.

Söhbət zamanı parlamentlər arasında və digər sahələrdə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi barədə də danışılıb, qarşılıqlı səfərlərin həyata keçirilməsinin vacibliyi vurğulanıb.

Uqandanın Vitse-prezidenti Cessika Alupo bildirib ki, ölkəsi Azərbaycanla mövcud olan ikitərəfli əlaqələri yüksək qiymətləndirir və bunu daha da inkişaf etdirməkdə maraqlıdır. Qeyd olunub ki, investisiya, ticarət, kənd təsərrüfatı, elm, texnologiya və digər sahələr üzrə əməkdaşlığı irəli aparmaq üçün yaxşı imkanlar mövcuddur.

Söhbət zamanı Uqandanın Vitse-prezidenti ölkəsinin Qoşulmama Hərəkatına sədrliyi dövründə Azərbaycanın göstərdiyi dəstəyə görə təşəkkürünü bildirib. O, iki ölkə arasında beynəlxalq təşkilatlarda, həmçinin Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə yaradılmış Qoşulmama Hərəkatının Parlament Şəbəkəsi çərçivəsində əməkdaşlıq perspektivlərinə dair fikirlərini bölüşüb.

Görüşdə qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər haqqında da fikir mübadiləsi aparılıb.

Macarıstanın yeni hökuməti NATO-nun şərq cinahının gücləndirilməsini, həmçinin orada mövcud və gələcək təhdidlərin qarşısını almaq üçün zəruri olan "təhlükəsizlik dəhlizi"nin yaradılmasını dəstəkləyir.

AZƏRTAC xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, bunu Macarıstanın xarici işlər naziri Anita Orban Sloveniyada Mərkəzi və Cənub-Şərqi Avropa liderlərinin və hökumət üzvlərinin qatıldığı Strateji Forumda çıxışı zamanı bildirib.

O, Mərkəzi Avropada şimal-cənub əlaqələrini inkişaf etdirməyi "strateji cəhətdən vacib bir vəzifə" adlandıraraq, enerji, nəqliyyat və rəqəmsal şəbəkələrin inteqrasiyasının, eləcə də neft və qaz tədarükünün şaxələndirilməsinin vacibliyini qeyd edib. Həmçinin Baltik və Adriatik sahilləri arasında dəmir və avtomobil yolları əlaqələrinin təkmilləşdirilməsinin davam etdirilməsinin vacib olduğunu deyib.

Xarici işlər naziri Macarıstanın NATO-da "zəif halqa"ya çevrilməyəcəyinə əminlik ifadə edib, ölkənin müdafiə xərcləri və hərbi imkanlarının gücləndirilməsi də daxil olmaqla müttəfiqləri qarşısındakı öhdəliklərini yerinə yetirəcəyini vurğulayıb.

Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova Serbiyaya işgüzar səfəri çərçivəsində avqustun 31-də Mozambik Respublikasının Baş naziri Maria Benvinda Levi ilə görüşüb.

Bu barədə AZƏRTAC-a Milli Məclisin Mətbuat və ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən məlumat verilib.

Bildirilib ki, görüşdə ölkələrimiz arasında əlaqələrin mövcud vəziyyəti və inkişaf perspektivlərinə fikir mübadiləsi aparılıb. Spiker Sahibə Qafarova bildirib ki, Azərbaycan Afrika ölkələri ilə münasibətlərin inkişafına mühüm əhəmiyyət verir. Milli Məclisin sədri Qoşulamama Hərəkatı çərçivəsində əməkdaşlığın əhəmiyyətindən danışaraq, Azərbaycanın bu təşkilata 4 illik sədrliyi dövründə gördüyü işlər, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə yaradılmış Qoşulmama Hərəkatı Parlament Şəbəkəsinin fəaliyyəti, ölkəmizin sədrliyi dövründə əldə edilmiş nailiyyətlər barədə danışıb.

Görüşdə bir sıra sahələrdə ikitərəfli əlaqələrin mövcud vəziyyətinə də toxunulub, qarşılıqlı münasibətlərin inkişafına dair fikir mübadiləsi aparılıb. Spiker cari ilin iyun ayında İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının üzvü olan dövlətlərin Parlament İttifaqı Konfransının 20-ci sessiyasında iştirak etmək məqsədilə ölkəmizdə səfərdə olan Mozambik Respublikası Respublika Assambleyasının sədri Marqarida Talapa ilə görüşünü xatırlayaraq, beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlığın və qarşılıqlı dəstəyin əhəmiyyətini qeyd edib.

Söhbət zamanı parlamentlər arasında və digər sahələrdə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi üçün yaxşı imkanların olduğu qeyd edilib, qarşılıqlı səfərlərin həyata keçirilməsi ilə bağlı fikirlər səsləndirilib.

Baş nazir Maria Benvinda Levi Mozambik və Azərbaycan arasında münasibətlərin mövcud vəziyyətindən razılıqla danışıb. O, Mozambikli tələbələrin və diplomatların Azərbaycanda keçirilən proqramlarda iştirakına görə təşəkkürünü bildirib. Qeyd edib ki, Azərbaycan COVİD-19 pandemiyası dövründə də Mozambikə öz dəstəyini göstərib.

Baş nazir diqqətə çatdırıb ki, Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə yaradılmış Qoşulmama Hərəkatının Parlament Şəbəkəsi bir sıra mühüm məsələlərin müzakirəsi üçün mühüm platformadır və Mozambik də bu Şəbəkənin işində iştirak edir.

Görüşdə parlamentlərarası, təhsil, humanitar və digər sahələrdə əlaqələrin inkişaf perspektivlərindən danışılıb, qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər haqqında da fikir mübadiləsi aparılıb.

Avropa İttifaqına (Aİ) miqrantların qanunsuz keçirilməsində şübhəli bilinən 112 nəfər saxlanılıb.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Aİ-nin Sərhəd və Sahil Mühafizəsi Agentliyinin (Frontex) koordinasiyası ilə Qərbi Balkanlardan Mərkəzi Avropaya uzanan marşrut üzrə keçirilən əməliyyata 17 ölkənin sərhəd və polis orqanları cəlb olunub. Əməliyyat zamanı sənədlərin saxtalaşdırılması üzrə 60 fakt aşkarlanıb, 3137 qeyri-qanuni miqrant müəyyən edilib. Sərhəd-keçid məntəqələrində 2431 nəfərin Avropa ölkələrinə girişinə icazə verilməyib, 1109 nəfərin isə müvafiq icazə olmadan Avropada qaldığı müəyyənləşdirilib.

Eləcə də insan alverində şübhəli bilinən 4 nəfər saxlanılıb. Bundan başqa, 18 odlu silah və 1665 patron, 3 kiloqram marixuana, 5 tondan çox xam tütün müsadirə edilib. Oğurlanmış 59 avtomobil aşkarlanaraq sahiblərinə və ya aidiyyəti qurumlara qaytarılıb.

Əməliyyata Avstriya, Bolqarıstan, Xorvatiya, Almaniya, Yunanıstan, Macarıstan, Polşa, Rumıniya, Slovakiya, Sloveniya, Albaniya, Bosniya və Herseqovina, Moldova, Monteneqro, Şimali Makedoniya, Serbiya və Böyük Britaniya qatılıb. “Europol”, “Interpol” və “Eurojust” da əməliyyata dəstək verib.

Prezident İlham Əliyevin bu ilin iyul ayının sonunda Qırğızıstana dövlət səfəri, avqustun 31-də Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) tədbirlərində iştirak etmək üçün bu ölkəyə işgüzar səfəri münasibətlərin hazırkı inkişaf səviyyəsinin əsas göstəricilərindəndir. Bu səfərlər iki dost və qardaş ölkə arasında münasibətlərin inkişafında mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilir. Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətlərinin cari ilin iyul ayında imzalanan “Müttəfiqlik münasibətləri haqqında Müqavilə” ilə yeni mərhələyə yüksəlməsi, Dövlətlərarası Şuranın fəaliyyəti, yüksəksəviyyəli qarşılıqlı səfərlər və humanitar layihələr iki ölkə arasında əməkdaşlığın möhkəm institusional əsaslara malik olduğunu göstərir.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə səsləndirib.

O bildirib ki, Qırğızıstanın ŞƏT-ə sədrliyi fonunda Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətlərinin yüksək səviyyəsi ölkəmizin təşkilatla əlaqələri üçün əlavə siyasi və iqtisadi imkanlar yaradır.

“Hər bir ölkənin coğrafi mövqeyi, regional proseslərə təsir imkanları və müxtəlif iqtisadi məkanları birləşdirən nəqliyyat-kommunikasiya xətləri üzərində yerləşməsi onun strateji əhəmiyyətini müəyyən edən əsas amillərdəndir. Bu baxımdan Azərbaycan üstünlükləri ilə diqqətdədir. Azərbaycanın Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin kəsişməsində yerləşməsi, enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində rolu, iştirakçısı və təşəbbüsçüsü olduğu enerji və nəqliyyat layihələri, beynəlxalq arenada müstəqil mövqeyi əsas üstünlükləri sırasındadır. Azərbaycanın əməkdaşlığa böyük önəm verməsi və bunu real addımları ilə təsdiqləməsi həm ikitərəfli, həm də regional və beynəlxalq təşkilatlar daxilində əlaqələrin uğurlu inkişafında mühüm rol oynayır. Bu gün bunu Azərbaycan-ŞƏT münasibətlərində də aydın görürük. Ölkəmizin bu təşkilatla münasibətlərinin dinamikası rəsmi Bakının çoxşaxəli və balanslı xarici siyasət strategiyasının bir hissəsidir. Bişkek şəhərində ŞƏT-in növbəti Dövlət Başçıları Şurasının Zirvə görüşünün Qırğızıstan Prezidenti Sadır Japarovun ev sahibliyi və sədrliyi ilə keçirilməsi də bu baxımdan diqqət çəkir. “ŞƏT-in 25 ili: Davamlı sülh, inkişaf və rifah naminə birlikdə” mövzusu təşkilatın qarşısında dayanan mühüm çağırışları əks etdirir. Hazırda ŞƏT-in tamhüquqlu iştirakçıları Rusiya, Belarus, Hindistan, İran, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Çin, Pakistan, Tacikistan və Özbəkistandır. Əfqanıstan və Monqolustan müşahidəçi, Azərbaycan və daha 14 ölkə isə dialoq tərəfdaşı statusuna malikdir”, - deyə o əlavə edib.

Vüqar Rəhimzadə xatırladıb ki, Azərbaycanın ŞƏT ilə əlaqələri 2015-ci ildən başlayır. Bu əlaqələrin mühüm istiqamətlərindən biri isə nəqliyyat-logistika əməkdaşlığıdır: “Azərbaycan Avrasiyanın mühüm nəqliyyat-logistika mərkəzlərindən biri kimi Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərinin inkişafında fəal iştirak edir. Bakı Limanı, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu, Orta Dəhliz və “Şimal-Cənub” Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizi Azərbaycanın regional bağlantı imkanlarını genişləndirir. Orta Dəhliz Çin və Mərkəzi Asiyanı Azərbaycan vasitəsilə Avropa ilə birləşdirən etibarlı marşrut kimi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Zəngəzur dəhlizinin fəaliyyətə başlaması isə Azərbaycanın Mərkəzi Asiya və daha geniş ŞƏT məkanı ilə bağlantı imkanlarını artıracaq. Azərbaycanın sülh gündəliyi də bu proseslərin mühüm tərkib hissəsidir. 2025-ci il avqustun 8-də Vaşinqtonda Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişinin paraflanması regionda uzunmüddətli sabitlik və əməkdaşlıq üçün yeni perspektivlər açıb. Bu proses Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat bağlantılarının genişlənməsinə, regional logistikanın inkişafına və yeni iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsinə əlverişli şərait yaradır. Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstana səfəri çərçivəsində Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanla görüşü də bu baxımdan diqqət çəkib. Görüşdə Vaşinqton Sülh Zirvə görüşünün nəticələri, sülh sazişinin paraflanması, iqtisadi və ticarət əlaqələrinin qurulması, həmçinin “Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutu”nun (TRIPP) həyata keçirilməsi ilə bağlı praktiki addımlar müzakirə olunub”.

Vüqar Rəhimzadə vurğulayıb ki, Azərbaycanın sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq çağırışları xarici siyasətinin mühüm tərkib hissəsidir və bu çağırışlar konkret nəticələrdə öz əksini tapır. “ŞƏT bir tərəfdən dünyanın ən böyük əhali və istehlak bazarlarını, digər tərəfdən zəngin enerji və xammal resurslarına malik ölkələri, eyni zamanda, Avrasiyanın əsas quru nəqliyyat marşrutlarını bir platformada birləşdirir. Azərbaycan bu nəhəng məkanla yalnız ikitərəfli əlaqələr vasitəsilə deyil, institusional əməkdaşlıq çərçivəsində də bağlıdır. Ölkəmizin coğrafi üstünlüyü, enerji və nəqliyyat potensialı, “Bir kəmər, bir yol” təşəbbüsünü dəstəkləməsi və Çinlə strateji tərəfdaşlığının inkişafı ŞƏT məkanında yeni imkanlar yaradır. Ümumilikdə Azərbaycanın nəqliyyat, enerji, investisiya və diplomatik potensialı regional əməkdaşlığın möhkəmlənməsinə, beynəlxalq münasibətlər sistemində rolunun və nüfuzunun daha da artmasına mühüm zəmin yaradır”, - deyə deputat diqqətə çatdırıb.

Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində geosiyasi proseslərin sürətlə dəyişməsi, iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin yeni məzmun qazanması, təhlükəsizlik çağırışlarının şaxələnməsi dövlətləri çoxtərəfli əməkdaşlıq platformalarının imkanlarından daha fəal istifadə etməyə sövq edir. Bu baxımdan Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) Azərbaycanın diqqət yetirdiyi mühüm beynəlxalq platformalardan biri kimi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Tahir Mirkişili deyib. Deputat bildirib ki, Azərbaycanın ŞƏT ilə əlaqələri son illərdə yüksələn dinamika nümayiş etdirir. ŞƏT Azərbaycan üçün həm siyasi dialoq, həm də iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin inkişafı baxımından əhəmiyyətli platformadır.

Tahir Mirkişili qeyd edib ki, Azərbaycanın ŞƏT üçün əhəmiyyətini artıran əsas amillərdən biri ölkəmizin əlverişli geostrateji mövqeyidir. Azərbaycan Şərqlə Qərbi, Şimalla Cənubu birləşdirən mühüm nəqliyyat qovşaqlarından birinə çevrilir. Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu, Ələt Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Şərq–Qərb və Şimal–Cənub nəqliyyat dəhlizləri çərçivəsində görülən işlər Azərbaycanın tranzit imkanlarını əhəmiyyətli dərəcədə genişləndirib. Xüsusilə Orta Dəhlizin inkişafı Azərbaycan–ŞƏT münasibətlərinə yeni məzmun qazandıra biləcək mühüm istiqamətlərdəndir. Çin və Mərkəzi Asiya ölkələri ilə Avropa arasında yükdaşımaların alternativ marşrutlar üzrə artırılması fonunda Azərbaycanın nəqliyyat infrastrukturu strateji əhəmiyyət kəsb edir. Bu baxımdan Azərbaycan yalnız nəqliyyat dəhlizlərinin üzərində yerləşən ölkə deyil, eyni zamanda, müxtəlif regionları birləşdirən logistika mərkəzi kimi çıxış edir. ŞƏT ölkələri ilə nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi ölkəmizin tranzit potensialının daha geniş şəkildə reallaşdırılmasına imkan yarada bilər.

Deputat bildirib ki, Azərbaycan–ŞƏT münasibətlərində digər mühüm istiqamət iqtisadi və ticarət əlaqələrinin genişləndirilməsidir. Azərbaycanın qeyri-neft sektorunun inkişaf etdirilməsi, sənaye və kənd təsərrüfatı məhsullarının ixracının artırılması, rəqəmsal iqtisadiyyatın formalaşdırılması və yeni texnologiyaların tətbiqi istiqamətində həyata keçirdiyi siyasət ŞƏT ölkələri ilə əməkdaşlığın yeni sahələrə istiqamətlənməsinə əlverişli zəmin yaradır. Xüsusilə sənaye, enerji, kənd təsərrüfatı, informasiya-kommunikasiya texnologiyaları, süni intellekt, logistika və turizm sahələrində qarşılıqlı investisiyaların artırılması üçün ciddi potensial mövcuddur.

Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə münasibətləri son illərdə siyasi dialoqdan iqtisadi, nəqliyyat, enerji və humanitar əməkdaşlığın daha geniş müstəvisinə keçib. Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində mövcud əlaqələr isə bu əməkdaşlığın əlavə platformalarla tamamlanmasına imkan verir. ŞƏT bu baxımdan Azərbaycan üçün Mərkəzi Asiya ölkələri ilə çoxtərəfli əməkdaşlığın genişləndirilməsi baxımından da əhəmiyyətli platformadır. Azərbaycanın region ölkələri ilə münasibətlərində qarşılıqlı hörmət, suverenliyə və ərazi bütövlüyünə hörmət, daxili işlərə qarışmamaq və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq prinsipləri əsas götürülür.

Ölkəmizin ŞƏT ilə əlaqələrinin inkişafı, eyni zamanda, Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində artan rolunun göstəricisidir. Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş, enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyinə töhfə verən ölkə, müxtəlif regionlar arasında dialoqu təşviq edən dövlət kimi mövqeyi bu platformada əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirir.

“ŞƏT ilə münasibətlərin inkişafı Azərbaycanın xarici siyasətində yeni istiqamətlərin formalaşdırılması demək deyil. Əksinə, bu əməkdaşlıq Azərbaycanın mövcud çoxvektorlu diplomatiyasının məntiqi davamıdır. Bakı üçün əsas məqsəd müxtəlif beynəlxalq platformalardan ölkənin milli maraqlarının, regional sülhün, təhlükəsizliyin və iqtisadi inkişafın təmin olunması istiqamətində səmərəli istifadə etməkdir. Bu mənada Azərbaycan–ŞƏT əməkdaşlığı qarşılıqlı etimad, suverenliyə hörmət, bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq və ortaq maraqlar üzərində qurulan münasibətlərin perspektivli nümunələrindən biridir”,- deyə deputat fikrini yekunlaşdırıb.

Fövqəladə Hallar Nazirliyi (FHN) hazırda müşahidə olunan qeyri-sabit hava şəraiti ilə əlaqədar əhaliyə müraciət ünvanlayıb.

Bu barədə AZƏRTAC-a FHN-in mətbuat xidmətindən məlumat verilib.

Bildirilib ki, əvvəlcədən xəbərdarlıq edildiyi kimi, hazırda ölkə ərazisində qeyri-sabit hava şəraiti müşahidə olunur, o cümlədən ayrı-ayrı yerlərdə intensiv yağış yağır, arabir güclənən külək əsir və şimşək çaxır. Belə hava şəraitinin sabahadək davam edəcəyi proqnozlaşdırılır.

Qeyd olunanları nəzərə alaraq, FHN bir daha əhaliyə müraciət edərək, müvafiq təhlükəsizlik qaydalarını təkrar xatırladır.

Belə ki, intensiv yağıntılarla əlaqədar bəzi çaylarda mümkün sel və daşqından, habelə subasmadan qorunmaq üçün təhlükəli ərazilərdən uzaq durmaq, belə təhlükə ilə üzləşdikdə dərhal yaxınlıqdakı yüksəkliyə qalxmaq, xilasedicilərin çağırış və tövsiyələrinə sözsüz əməl etmək lazımdır.

Bundan əlavə, güclü külək zamanı yüngül konstruksiyalı və müvəqqəti tikililərdən, bina və reklam lövhələrindən uzaq durmaq, elektrik dirəyi və naqillərinin, hündür ağacların altında dayanmamaq tövsiyə olunur.

Eləcə də kiçikhəcmli gəmi istifadəçiləri belə hava şəraitində dənizə çıxmağın qadağan olduğunu nəzərə almalıdırlar.

Həmçinin ildırımla bağlı təhlükələrdən qorunmaq üçün ildırım çaxarkən elektrik cihazlarını şəbəkədən ayırmaq, telefonla (sabit şəbəkə, mobil, taksofon və s.) danışmamaq, açıq havada olarkən elektrik xətti, ildırım ötürücüsü, navalça və antenaya yaxınlaşmamaq, hündür ağacların altında daldalanmamaq, avtomobildə olduqda isə hərəkəti dayandıraraq şüşələri qaldırıb ildırımın bitməsini gözləmək tövsiyə edilib.

“Unutmayın: Qaydalara biganəlik həyatımıza təhlükədir! Təhlükə zamanı 112-yə zəng edin!”, - deyə müraciətdə vurğulanıb.

Son günlər Böyük Britaniyanın “The Independent” və “The Guardian” qəzetlərində, habelə “BBC” yayım korporasiyasının rus dili xidmətində Azərbaycan Respublikası ilə bağlı həqiqətə uyğun olmayan və ictimai rəyi çaşdırmağa yönəlmiş materiallar dərc edilib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin (MEDİA) bəyanatında qeyd olunur.

Agentlik bildirir ki, aşkar birtərəfli yanaşma və mülahizələrə əsaslanan bu yazılar ölkəmizin beynəlxalq imicini hədəf alan məqsədli informasiya kampaniyasının tərkib hissəsi təəssüratı yaradır.

Məqalə müəllifləri mövzunu balanslı və obyektiv araşdırmaq, eləcə də qarşı tərəfin rəsmi münasibətini öyrənmək üçün hər hansı addım atmayıb, sadəcə öz subyektiv mülahizələrinə əsaslanan tezisləri ictimaiyyətə təqdim etməyə üstünlük veriblər. Bu isə sözügedən materialların müəyyən lobbi dairələrinin maraqlarından irəli gələn siyasi sifariş xarakteri daşıdığına dair ciddi şübhələr yaradır və dərin təəssüf doğurur.

Ölkəmizin suverenliyinə, daxili və xarici siyasətinə, habelə beynəlxalq nüfuzuna kölgə salmaq məqsədi daşıyan bu kimi halların aidiyyəti üzrə araşdırılması və zəruri addımların atılması istiqamətində müvafiq tədbirlərin görülməsi təmin ediləcək.

“Bir daha adıçəkilən media qurumlarını (“The Independent”, “The Guardian” və “BBC”) bəyan etdikləri peşə prinsiplərinə sadiq qalmağa, Azərbaycan haqqında birtərəfli, qərəzli və həqiqətə uyğun olmayan materialların dərcindən çəkinməyə, eləcə də jurnalist etikasına uyğun olaraq tərəfsiz informasiya təminatını bərpa etməyə dəvət edirik”, - deyə bəyanatda vurğulanıb.

Azərbaycan Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) daxilində bütün üzv ölkələrlə diplomatik və iqtisadi əlaqələrini genişləndirmək üçün səylə çalışan fəal dialoq tərəfdaşı kimi çıxış edir.

Bunu AZƏRTAC-a məxsusi açıqlamasında Pakistanın Bilik və İctimai Siyasət Mərkəzinin president, ekspert Mehmud Ul Hasan Xan deyib.

O, Prezident İlham Əliyevin mütəmadi olaraq ŞƏT-in illik Zirvə görüşlərində fəal iştirakının və bu platforma çərçivəsində Çinlə strateji tərəfdaşlıq bəyanatının imzalanmasının əhəmiyyətini vurğulayıb:“Pekində imzalanan hərtərəfli strateji tərəfdaşlığın qurulması haqqında Birgə Bəyanat Azərbaycan-Çin münasibətlərində yeni mərhələni açmaqla yanaşı, ŞƏT ilə əməkdaşlığı da gücləndirir. Beləliklə, Bakı ŞƏT-ə üzv ölkələrlə daha da inteqrasiya və əməkdaşlığın səmərəliliyinin artırılması üçün düzgün istiqamətdə irəliləyir”.

Azərbaycanın özünəməxsus coğrafi mövqeyindən istifadə edərək, Çin və Avropa arasında ticarət əlaqələrini birləşdirən Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizini təşviq etdiyini, bunun da gələcəkdə ŞƏT üçün də faydalı olacağını bildirən Mehmud Ul Hasan Xan deyib:”Müqayisəli tədqiqatlar təsdiqləyir ki, Azərbaycan ŞƏT ölkələri ilə davamlı enerji təhlükəsizliyi, yaşıl texnologiya və ənənəvi qazıntı yanacaq təchizatı və bazarları üzrə əməkdaşlıq edir. Açığı, təşkilat ölkələrə qazıntı yanacaq ehtiyatları, bərpa olunan enerji potensialı, infrastruktur və texnoloji imkanlar kimi müxtəlif güclü tərəflərindən istifadə etməyə imkan verir və bu da çoxtərəfli enerji əməkdaşlığı və ədalətli enerji keçidi üçün əlverişli mühit yaradır. Bu keçid Azərbaycanın ŞƏT-ə daxil olmasından sonra daha da şaxələndiriləcək, yetkinləşəcək, inkişaf etdiriləcək və genişləndiriləcək. Şübhəsiz ki, Azərbaycanın ŞƏT-ə üzv dövlətlər ilə "yaşıl enerji" layihələri, o cümlədən Çin, Qazaxıstan və Özbəkistanla birgə təşəbbüslər üzv ölkələr, regional ölkələr və digər ölkələr üçün əlavə dəyər yaradacaq”.

Azərbaycanın nəqliyyat-logistika potensialının ŞƏT üçün faydalarına toxunan pakistanlı ekspert bildirib ki, Bakı Şimal-Cənub və Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizləri kimi layihələrin ŞƏT çərçivəsində əməkdaşlıq səylərinə inteqrasiyasında maraqlıdır. “Təhlillər göstərir ki, Azərbaycanın ŞƏT üzvləri ilə əməkdaşlığı onun təşkilatda fəal iştirakını, eləcə də qarşılıqlı dialoq aparmasını daha da artıracaq. Azərbaycan hökuməti təhlükəsizlik məsələləri və Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizləri kimi mühüm infrastruktur layihələri üzrə ŞƏT ilə işləməyə sadiqliyini göstərib. Nəhayət, Azərbaycanın ŞƏT-ə potensial üzvlüyü regional təhlükəsizlik və sabitliyin gücləndirilməsi, ticarət və investisiya, enerji, telekommunikasiya və kənd təsərrüfatı sahələrində əməkdaşlıq, eləcə də kiçik və orta sahibkarlıq subyektləri arasında birbaşa əlaqələrin təşviqi, hüquqi və gömrük məsələləri üzrə qarşılıqlı fəaliyyət və s. kimi sahələrdə əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar açacaq", - deyə Mehmud Ul Hasan Xan vurğulayıb.

Ekspert diqqətə çatdırıb ki, Orta Dəhlizin bir hissəsi olan Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xətti Azərbaycanın investisiyaları hesabına inşa edilib və ŞƏT-in regional bağlantılarının daha da inkişafı üçün böyük rol oynayır. Bundan əlavə, Azərbaycan Çinin “Kəmər və Yol” təşəbbüsü, eləcə də Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu və ya Orta Dəhliz çərçivəsində artan ticarət və tranzit yükdaşımalarında unikal rola malikdir və onun ŞƏT-ə daxil olması bütün ölkələr üçün nəhəng bir addım olardı. Azərbaycan əsas tranzit mərkəzidir və ŞƏT-ə üzv dövlətlər üçün Azərbaycanla əməkdaşlığı genişləndirmək vacibdir. Ölkə müasir avtomobil yolları, liman infrastrukturunun genişləndirilməsi və dəmir yolu xətlərinin, o cümlədən Bakı-Tbilisi-Qars marşrutunun modernləşdirilməsi daxil olmaqla keyfiyyətli infrastruktur inkişafı layihələrinə milyardlarla dollar sərmayə qoyur. Azərbaycan, həmçinin müstəqil şəkildə Orta Dəhlizə yeni dəyər qatan perspektivli Zəngəzur dəhlizini yaradır. Azərbaycan ŞƏT-ə daxil olandan sonra qurum sözügedən dəhlizin tikintisinə dəstək ola bilər. Nəticə etibarilə, Azərbaycanın ŞƏT-in iqtisadiyyatındakı, nəqliyyat-logistika bağlantısındakı və fəaliyyətinin genişləndirilməsindəki rolu əhəmiyyətli olacaq, konteyner blok qatarlarının tranzitində vaxtı xeyli azaldacaq.

Mehmud Ul Hasan Xan Azərbaycanın ŞƏT-in genişlənməsi üçün strateji əhəmiyyətə malik olduğunu vurğulayıb, qlobal daşımalarda maneələrin də Azərbaycanın ŞƏT-ə daxil edilməsindən sonra azalacağını deyib:”Nəhayət, Azərbaycan terrorizm, separatizm və ekstremizmlə mübarizə aparmaq üçün ŞƏT çərçivəsində birgə regional səyləri dəstəkləyir”.

Paytaxt təhsil işçilərinin sentyabr konfransı məktəbəqədər təhsil müəssisələrinin rəhbərlərinin iştirakı ilə davam edib. Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyinin direktor müavini, Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin (BŞTİ) müdiri vəzifəsini müvəqqəti icra edən Nərminə Hüseynova ötən tədris ilində məktəbəqədər təhsil müəssisələrinin fəaliyyət planında nəzərdə tutulan tədbirlərin icrası vəziyyəti barədə məlumat verib.

Təhsil idarəsindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, Nərminə Hüseynova, həmçinin mövcud imkanlardan daha səmərəli istifadə, müəssisələrin fəaliyyətinin təhlili və nəticəyönümlü idarəetmə yanaşmasının gücləndirilməsi, yeni təşəbbüslərin tətbiqi və məktəbəqədər müəssisələrdəki xidmətlərin keyfiyyətinin daha da yaxşılaşdırılması məsələlərinə toxunub.

BŞTİ-nin müdir müavini Anar Qədiməliyev, Məktəbəqədər təhsilin təşkili sektorunun müdiri Rəna Aslanova yeni tədris ilində məktəbəqədər təhsil müəssisələrinin fəaliyyətinin prioritetlərinə həsr olunmuş təqdimatlarla çıxış ediblər. Təqdimatlarda başlıca hədəfin hər bir uşağın fərdi inkişafının dəstəklənməsi, yaş və inkişaf xüsusiyyətlərinə uyğun təlim-tərbiyə mühitinin yaradılmasının vacibliyi vurğulanıb. Uşaqların sosial-emosional və fiziki inkişafının dəstəklənməsi, onların təhlükəsiz və sağlam mühitdə böyüməsi, eləcə də hər bir uşağa fərdi yanaşmanın təmin edilməsinin diqqət mərkəzində olduğu qeyd edilib. Həmçinin məktəbəqədər təhsil müəssisələrində təlim prosesinin keyfiyyətinin artırılması və uşaqların məktəbə hazırlığının daha səmərəli təşkili ilə bağlı qarşıda duran vəzifələr diqqətə çatdırılıb.

Qeyd olunub ki, paytaxt təhsil işçilərinin konfransı sentyabrın 1-də işini panel müzakirələrlə davam etdirəcək.

BŞTİ-nin tabeliyindəki təhsil müəssisələrinin rəhbərləri, fənn müəllimləri, metodistlər və məktəb psixoloqlarının iştirakı ilə təşkil olunacaq panel müzakirələrdə növbəti dərs ili üçün fəaliyyət planı hazırlanacaq və müvafiq təkliflər təqdim olunacaq.

Azərbaycan-ŞƏT əməkdaşlığını dəyərləndirərkən əsas diqqəti yalnız təşkilatın genişlənən coğrafiyasına və böyük iqtisadi potensialına deyil, bu məkanın Azərbaycan üçün yaratdığı strateji imkanlara yönəltmək lazımdır. Eyni zamanda, Azərbaycanın ŞƏT məkanı üçün hansı əlavə imkanlar yaratdığı məsələsi də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Məncə, bu əməkdaşlığın əsas fərqləndirici cəhəti məhz qarşılıqlı bağlantı potensialıdır. ŞƏT hazırda dünyanın ən böyük iqtisadi, demoqrafik və enerji mərkəzlərinin əhəmiyyətli hissəsini özündə birləşdirir. Çin, Hindistan, Rusiya, İran və Mərkəzi Asiya dövlətlərinin təşkilat çərçivəsində bir araya gəlməsi bu platformanı böyük iqtisadi potensiala malik məkana çevirir. Lakin həmin potensialın tam reallaşması yalnız bazarların və resursların mövcudluğu ilə bağlı deyil. Bu bazarları bir-birinə və dünya iqtisadiyyatının digər mərkəzlərinə bağlayan etibarlı nəqliyyat, logistika və enerji marşrutlarının mövcudluğu da həlledici əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycanın strateji üstünlüyü məhz burada ortaya çıxır. Ölkəmiz ŞƏT məkanının böyük hissəsini təşkil edən Mərkəzi Asiya və Çin istiqamətindən Xəzər vasitəsilə Cənubi Qafqaza, Türkiyəyə və Avropa bazarlarına çıxış üçün mühüm bağlantı nöqtəsidir. Buna görə Azərbaycanın ŞƏT məkanındakı rolunu yalnız “tərəfdaş ölkə” anlayışı ilə məhdudlaşdırmaq düzgün olmaz. Azərbaycan getdikcə daha çox Avrasiyanın müxtəlif iqtisadi və nəqliyyat məkanlarını birləşdirən tərəfdaş kimi çıxış edir.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Müşfiq Məmmədli bildirib.

Onun fikrincə, bu baxımdan Orta Dəhlizin inkişafı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Mərkəzi Asiya və Çin mənşəli yüklərin Xəzər üzərindən Azərbaycan ərazisinə daxil olaraq Avropa istiqamətində hərəkət etməsi ölkəmizin tranzit əhəmiyyətini artırır. Bakı Limanı, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu və digər nəqliyyat infrastrukturu bu bağlantının fiziki əsaslarını formalaşdırır. Gələcəkdə Zəngəzur dəhlizinin regional nəqliyyat sisteminə inteqrasiyası da Azərbaycanın Şərq-Qərb bağlantısındakı rolunu daha da gücləndirə bilər.

Azərbaycanın məqsədi nəqliyyat dəhlizləri üzərində əlavə iqtisadi dəyərin formalaşdırılmasıdır

“Burada mühüm məqam ondan ibarətdir ki, Azərbaycan yalnız tranzit imkanları təqdim etmir. Ölkəmizin məqsədi nəqliyyat dəhlizləri üzərində əlavə iqtisadi dəyərin formalaşdırılmasıdır. Yəni yükün Azərbaycan ərazisindən sadəcə keçməsi deyil, logistika, anbar, emal, sənaye, xidmət və investisiya zəncirlərinin də bu marşrutlara bağlanması strateji baxımdan daha böyük əhəmiyyət kəsb edir. Bu yanaşma Azərbaycanın nəqliyyat coğrafiyasını real iqtisadi üstünlüyə çevirməsinə imkan verə bilər. Eyni yanaşmanı enerji sahəsinə də tətbiq etmək mümkündür. Azərbaycan böyük enerji istehsalçısı olmaqla yanaşı, enerji resurslarının müxtəlif istiqamətlərə çatdırılması üçün mühüm infrastruktur formalaşdırıb. Cənub Qaz Dəhlizi, Bakı-Tbilisi-Ceyhan, TANAP və TAP kimi layihələr Azərbaycanın enerji istehsal edən məkanlarla istehlak bazarları arasında bağlantı yaradan ölkə kimi rolunu nümayiş etdirir. Bu baxımdan Azərbaycanın enerji sahəsindəki təcrübəsi ŞƏT məkanında enerji təhlükəsizliyi və marşrutların şaxələndirilməsi ilə bağlı əməkdaşlıq üçün də əhəmiyyətli perspektivlər yaradır.

Hesab edirəm ki, Azərbaycan-ŞƏT əməkdaşlığının növbəti mərhələsində əsas məsələ ticarət dövriyyəsinin sadəcə artırılması deyil, daha geniş iqtisadi zəncirlərin formalaşdırılması olmalıdır. Buraya birgə investisiya layihələri, sənaye kooperasiyası, logistika mərkəzləri, rəqəmsal ticarət, nəqliyyat xidmətləri, kənd təsərrüfatı, enerji və qeyri-neft sektorunda əməkdaşlıq daxildir. ŞƏT ölkələrinin böyük bazarları Azərbaycanın qeyri-neft ixracının genişləndirilməsi üçün ciddi potensial yaradır”, - deyə M.Məmmədli bildirib.

Deputatın sözlərinə görə, burada Azərbaycanın çoxvektorlu xarici siyasəti də mühüm üstünlükdür. Azərbaycan, eyni zamanda, Mərkəzi Asiya, Çin, Rusiya, İran, Türkiyə və Avropa ilə əməkdaşlıq edə bilir. Bu, ölkəmizə müxtəlif iqtisadi və siyasi məkanlar arasında qarşılıqlı əlaqəni gücləndirmək imkanı verir. Azərbaycanın çoxtərəfli diplomatiya sahəsində topladığı təcrübə də bu proses üçün əlavə siyasi kapital formalaşdırır. Cənubi Qafqazda sülh gündəliyinin möhkəmlənməsi isə bütün bu imkanların praktiki baxımdan reallaşdırılması üçün əlverişli şərait yarada bilər. Davamlı sülh və sabitlik nəqliyyat marşrutlarının təhlükəsizliyini artırır, yeni investisiyaların cəlb olunmasına imkan verir və regional iqtisadi inteqrasiyanı sürətləndirir. Bu baxımdan Zəngəzur dəhlizi də yalnız Azərbaycan-Türkiyə bağlantısı kimi deyil, daha geniş Avrasiya nəqliyyat sisteminin elementlərindən biri kimi qiymətləndirilməlidir.

“Azərbaycanın ŞƏT məkanındakı əsas üstünlüyü onun iqtisadi miqyasında deyil, müxtəlif iqtisadi və geosiyasi məkanları birləşdirə bilən mövqeyindədir. ŞƏT Azərbaycana böyük bazarlara, investisiya və əməkdaşlıq imkanlarına çıxış verir. Azərbaycan isə öz növbəsində ŞƏT məkanına Xəzər üzərindən Avropa və digər Qərb bazarlarına çıxış üçün əlavə bağlantı imkanları təqdim edir. Bu mənada Azərbaycan-ŞƏT əməkdaşlığının gələcəyini ən yaxşı ifadə edən anlayış “strateji bağlantı”dır”, - deyə Müşfiq Məmmədli vurğulayıb.

Çolpon-Atada imzalanmış “Azərbaycan Respublikası ilə Qırğız Respublikası arasında müttəfiqlik münasibətləri haqqında Müqavilə” Bakı ilə Bişkek arasındakı siyasi etimadı rəsmiləşdirməklə yanaşı, Cənubi Qafqazla Mərkəzi Asiyanın getdikcə daha sıx bağlandığı yeni regional reallığın mühüm göstəricisinə çevrilib. Prezident İlham Əliyevin Mərkəzi Asiya ölkələrinə 16 dəfə səfər etməsi, həmin ölkələrin liderlərinin isə Azərbaycana 26 dəfə səfər etməsi bu yaxınlaşmanın epizodik deyil, sistemli xarakter daşıdığını göstərir. Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Görüşü formatına tamhüquqlu üzv kimi qoşulması da həmin prosesin siyasi nəticələrindən biridir.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında siyasi şərhçi, ictimaiyyətlə əlaqələr üzrə mütəxəssis Murad Hüseynli deyib. O qeyd edib ki, Bakı-Bişkek əlaqələrində siyasi etimad konkret iqtisadi mexanizmlərlə tamamlanır. Azərbaycan-Qırğız İnkişaf Fondunun nizamnamə kapitalının 100 milyon dollardan 200 milyon dollara çatdırılması bunun ən mühüm göstəricilərindəndir. Bununla yanaşı, səfər zamanı energetika, beynəlxalq avtomobil əlaqələri, yükdaşımalar, gəmiçilik, gəmiqayırma, kibertəhlükəsizlik və maliyyə bazarları üzrə sənədlərin imzalanması əməkdaşlığın real sektorlarını genişləndirir.

İssık-Kulun sahilində açılan beşulduzlu “Baku Resort & Spa” isə bu əməkdaşlığın iqtisadi və simvolik tərəflərini birləşdirir. 2023-cü ildə Bişkekdə imzalanmış Azərbaycan–Qırğızıstan investisiya sazişi əsasında inşa edilən kompleks 17 hektardan çox ərazini əhatə edir, 111 otaq və 10 kottecdən ibarətdir. İlkin mərhələdə 255 nəfərin işlə təmin olunmasının nəzərdə tutulması layihənin yalnız turizm deyil, iqtisadi əməkdaşlıq baxımından da əhəmiyyətini göstərir.

“Əslində, burada söhbət sadəcə Bakı ilə Bişkek arasındakı əlaqələrdən getmir. Azərbaycanın Mərkəzi Asiya siyasətində əsas istiqamətlərdən biri Xəzərin iki sahilində yerləşən məkanların nəqliyyat, enerji, ticarət və investisiya zəncirləri vasitəsilə bir-birinə daha sıx bağlanmasıdır. Bu çərçivədə Qırğızıstanla qurulan müttəfiqlik ölkəmizin Mərkəzi Asiyanın siyasi və iqtisadi imkanlarına daha dərindən inteqrasiyasını nəzərdə tutan uzunmüddətli strategiyanın tərkib hissəsinə çevrilir. Yaxınlaşmanın dərinliyi yalnız dövlətlərarası sənədlərdə özünü göstərmir. Şuşa-Çolpon-Ata, Qəbələ-Karakol və Gəncə-Oş arasında qardaşlaşma əlaqələrinin yaradılması siyasi dialoqun cəmiyyətlərarası müstəviyə keçirilməsi baxımından əhəmiyyətli addımdır. Ağdam rayonunun Xıdırlı kəndində Ayköl Manas adına 528 şagird yerlik tam orta məktəbin açılması isə bu əlaqələrin daha fərqli - humanitar və mənəvi tərəflərini ortaya qoyur. Məktəbin yaradılması Qırğızıstanın Qarabağın bərpasına verdiyi töhfənin konkret nümunəsidir. Bu dinamika Türk dünyasının inteqrasiyası baxımından da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan və Qırğızıstan arasında möhkəmlənən siyasi etimad, iqtisadi əlaqələr və humanitar münasibətlər Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində daha geniş əməkdaşlıq üçün əlavə imkanlar yaradır. Beləliklə, Bakı–Bişkek xəttində əldə olunan nəticələr ikitərəfli çərçivəni aşaraq Türk dünyasının ümumi əlaqəliliyinə təsir göstərir”,- deyə Murad Hüseyinli qeyd edib.

O bildirib ki, Çolpon-Atada imzalanmış sənədi yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirmək daha doğru olar. Azərbaycan-Qırğızıstan müttəfiqliyi yalnız iki ölkə arasındakı əlaqələrin deyil, Xəzər hövzəsi ilə Mərkəzi Asiya arasında formalaşan daha geniş geosiyasi xəttin mühüm elementidir.

Xəzərdən İssık-Kula uzanan bu xətt xəritədəki məsafəni azaltmır, lakin siyasi məsafəni aradan qaldırır. Onun əhəmiyyəti də məhz bundadır: Azərbaycan və Qırğızıstan arasında qardaşlıq artıq təkcə ortaq keçmişin deyil, ortaq regional gələcəyin də siyasi dayağına çevrilir.

Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətləri tarixən qarşılıqlı hörmət, dostluq və qardaşlıq prinsipləri əsasında inkişaf edib. İki xalqı birləşdirən mənəvi və mədəni dəyərlər ölkələr arasındakı əlaqələrin möhkəmlənməsində mühüm rol oynayıb.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Azərbaycan Rəssamlıq Akademiyasının rektoru, Xalq rəssamı, professor Natiq Əliyev söyləyib. O bildirib ki, görkəmli qırğız yazıçısı Çingiz Aytmatovun Bakıda ucaldılan abidəsi də Azərbaycan-Qırğızıstan dostluğunun və qardaşlığının ifadəsi kimi diqqət çəkir.

Müsahibimiz xatırladıb ki, Çingiz Aytmatovun xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədilə Bakıda ucaldılacaq abidənin eskiz layihəsinin hazırlanması üçün Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən 2023-cü il iyunun 15-dən iyulun 31-dək heykəltaraşlar arasında açıq müsabiqə keçirilib: Müsabiqəyə 21 layihə təqdim olunmuşdu. Mədəniyyət Nazirliyinin nəzdində fəaliyyət göstərən Ekspert Komissiyasının qərarı ilə müsabiqədə birinci yerə mənim hazırladığım eskiz layihəsi layiq görülüb. Həmin layihə əsasında hazırlanan bürünc heykəlinin hündürlüyü 3 metrə yaxın, çəkisi isə təqribən 6 ton olub. Abidənin açılışı 2024-cü il aprelin 24-də Bakıda keçirilib. Açılış mərasimində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Qırğız Respublikasının Prezidenti Sadır Japarov iştirak ediblər.

Çingiz Aytmatovun Bakıda abidəsinin ucaldılması iki ölkə arasında yalnız siyasi və iqtisadi deyil, eyni zamanda, humanitar və mədəni əlaqələrin də yüksək səviyyədə inkişaf etdiyini nümayiş etdirən mühüm hadisələrdən biri kimi qiymətləndirilib”.

Professor Natiq Əliyev bildirib ki, Azərbaycan və qırğız xalqlarının ortaq tarixi, milli-mənəvi dəyərləri və ədəbiyyata olan böyük sevgisi bu əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə zəmin yaradıb. Çingiz Aytmatovun yaradıcılığı isə bu mənəvi bağların ən parlaq nümunələrindən biri olub. Bakıda ucaldılan abidə də yazıçının yaradıcılıq irsinə ehtiramla yanaşı, Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında dostluq və qardaşlıq münasibətlərinin möhkəmliyini əks etdirən mühüm sənət nümunəsi kimi yadda qalıb.

Avqustun 31-də Ali Məhkəmədə Çinin Ali Xalq Prokurorluğunun Baş prokuroru Yinq Yonqun rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüş keçirilib.

Bu barədə AZƏRTAC-a Ali Məhkəmədən məlumat verilib.

Bildirilib ki, qonaqları salamlayan Ali Məhkəmənin sədri İnam Kərimov Azərbaycan ilə Çin arasında dostluq və qarşılıqlı əməkdaşlıq münasibətlərinin müxtəlif sahələrdə uğurla inkişaf etdiyini bildirib.

Görüş zamanı ölkəmizdə məhkəmə-hüquq sisteminin təkmilləşdirilməsi istiqamətində həyata keçirilən islahatlar barədə ətraflı məlumat verilib. Qeyd olunub ki, məhkəmə fəaliyyətində müasir informasiya texnologiyalarının tətbiqi genişləndirilir, ədalət mühakiməsinin səmərəliliyinin və əlçatanlığının artırılması istiqamətində ardıcıl tədbirlər həyata keçirilir, qanunvericilik bazası müasir çağırışlara uyğun olaraq davamlı şəkildə təkmilləşdirilir. Məhkəmə-hüquq sahəsində Azərbaycan və Çin arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi, qarşılıqlı təcrübə və məlumat mübadiləsinin təşviqi, eləcə də hər iki ölkənin aidiyyəti qurumları arasında əlaqələrin daha da möhkəmləndirilməsi üçün geniş imkanların olduğu vurğulanıb.

Səmimi qəbula görə təşəkkürünü bildirən Çinin Ali Xalq Prokurorluğunun Baş prokuroru Yinq Yonq iki ölkə arasında əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsinin əhəmiyyətini qeyd edib. Azərbaycanda məhkəmə-hüquq sisteminin inkişafı istiqamətində həyata keçirilən islahatlar yüksək qiymətləndirilib.

Görüşdə, həmçinin məhkəmə-hüquq sahəsində qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva avqustun 31-də Qırğızıstanın paytaxtı Bişkek şəhərində keçirilən 6-cı Dünya Köçəri Oyunlarının açılış mərasimində iştirak ediblər.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Dünya Köçəri Oyunlarının əsas məqsədlərindən biri əsrlər boyu müxtəlif xalqları birləşdirən dostluq, birlik və qarşılıqlı hörmət kimi dəyərləri təbliğ etməkdir. Bu tədbir köçəri sivilizasiyasının irsinin, mədəniyyətinin, qədim ənənələrinin və milli dəyərlərinin nümayiş etdirilməsi, qorunması və gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından mühüm beynəlxalq platforma kimi qiymətləndirilir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən nümayəndələri bir araya gətirəcək bu Oyunlar çərçivəsində köçəri xalqların tarixən formalaşdırdıqları ənənəvi qədim idman növləri, o cümlədən atçılıq, güləş, oxatma və digərləri üzrə yarışlar təşkil ediləcək.

Sentyabrın 6-dək davam edəcək tədbir çərçivəsində iştirakçı ölkələrin mədəni irsi və milli adət-ənənələri də təqdim olunacaq.

Bu il oktyabrın 7-10-da Azərbaycanda İtkin düşmüş şəxslər üzrə Bakı Dialoqu çərçivəsində IV Beynəlxalq Konfrans keçiriləcək.

Bu barədə AZƏRTAC-a Əsir və itkin düşmüş, girov götürülmüş vətəndaşlarla əlaqədar Dövlət Komissiyasından məlumat verilib.

Bildirilib ki, builki konfransın əsas mövzusu “İtkin düşmüş şəxslər məsələsinin həllində etimadın gücləndirilməsi, effektiv mexanizm və həll yollarının inkişaf etdirilməsi” olacaq.

Builki müzakirələrin əsas istiqamətlərindən biri tərəflər arasında etimadın formalaşdırılması və möhkəmləndirilməsi olacaq. Təcrübə göstərir ki, itkin düşmüş şəxslərin taleyinin müəyyən edilməsində real irəliləyiş əməkdaşlıq, şəffaflıq və dəqiq məlumatların vaxtında təqdim olunması olmadan mümkün deyil.

Bu baxımdan, itkin düşmüş şəxslər haqqında dolğun məlumatların, o cümlədən kütləvi və fərdi dəfn yerləri barədə mövcud məlumatların təqdim edilməsinin, eləcə də münaqişə tərəflərinin itkinlərin axtarılması, aşkarlanması və identifikasiyası istiqamətində birgə humanitar fəaliyyət imkanlarının müzakirəsinə xüsusi diqqət yetiriləcək.

Konfransın məqsədi yalnız müzakirələrlə kifayətlənməmək, etimadı və əməkdaşlığı gücləndirən, ailələrin həqiqəti bilmək hüququnun təmin olunmasına xidmət edən, məlumat mübadiləsini asanlaşdıran, həmçinin müasir məhkəmə-tibbi, DNT və texnoloji imkanların tətbiqini genişləndirən praktiki və dayanıqlı mexanizmlərin formalaşdırılmasına töhfə verməkdir.

Dövlətlərin, beynəlxalq təşkilatların nümayəndələri, ekspertlər, ailələr və digər tərəflər bir daha Bakıda bir araya gələrək humanitar əməkdaşlığın konkret nəticələrə çevrilməsi yollarını müzakirə edəcəklər.

Minlərlə ailə üçün qeyri-müəyyənlik artıq çox uzun çəkib.

Etimad məlumatdan başlayır. Əməkdaşlıq cavablara aparmalıdır.

Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyindəki DOST İnklüziv İnkişaf və Yaradıcılıq Mərkəzinin İsmayıllı “DOST Evi” filialı tərəfindən Basqal Dövlət Tarix-Mədəniyyət Qoruğunun Bazar meydanında inklüziv sərgi-satış yarmarkası təşkil edilib.

DOST İnklüziv İnkişaf və Yaradıcılıq Mərkəzinin İctimaiyyətlə əlaqələr və tədbirlərin təşkili departamentindən AZƏRTAC-a verilən məlumata görə, tədbir İsmayıllı Rayon İcra Hakimiyyəti, Azərbaycan Mədəni İrs Sənətkarlığına Dəstək və Kreativ Sənaye İctimai Birliyi, “Regional İnkişaf” İctimai Birliyi və Basqal Dövlət Tarix-Mədəniyyət Qoruğunun dəstəyi ilə keçirilib.

Sərgi-satış yarmarkasında İsmayıllı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Eyyub Musayev, qeyri-hökumət təşkilatlarının təmsilçiləri, ictimaiyyət nümayəndələri və turistlər iştirak ediblər.

Məqsəd filialda hazırlanan əl işlərini daha geniş auditoriyaya tanıdaraq satışını təşkil etmək, həssas təbəqədən olan müəlliflərin əməyini stimullaşdırmaq, iqtisadi fəallığını artırmaq və əmək bazarına inteqrasiyasına dəstək olmaqdır.

Yarmarka çərçivəsində 50-yə yaxın sənət nümunəsi, o cümlədən bədii oyma, vitraj, misgərlik, dərzilik, xalçaçılıq, dulusçuluq əl işlərinin dostart.az elektron satış platforması vasitəsilə satışı gerçəkləşdirilib.

Tədbir iştirakçıları İsmayıllı “DOST Evi”nin təlimçilərinin köməkliyi ilə əl işlərinin hazırlanma prosesi ilə yaxından tanışlıq imkanı qazanıblar. Yerli və xarici qonaqlara filialın xidmət istiqamətləri, inklüzivliyin təşviqi istiqamətində görülən işlər, eləcə də dostart.az platformasının əhəmiyyəti ilə bağlı məlumat verilib.

Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin (UNEC) Qırğızıstanın aparıcı ali təhsil müəssisələri ilə əməkdaşlığı son iki ildə əhəmiyyətli dərəcədə genişlənib. 2024-cü ildə əsası qoyulan universitetlərarası əlaqələr 2025-ci ildə yeni tərəfdaşlıqların qurulması ilə daha da inkişaf etdirilib, 2026-cı ildə isə memorandumların və ikili diplom müqaviləsinin imzalanması ilə nəticələnib.

Bu barədə AZƏRTAC-a UNEC-dən məlumat verilib.

Bildirilib ki, əməkdaşlıq yalnız qarşılıqlı səfər və görüşlərlə məhdudlaşmayıb. Bu müddət ərzində tələbə və müəllim mübadiləsi, birgə elmi tədqiqatlar və nəşrlər, beynəlxalq konfrans və seminarlar, rəqəmsal təhsil, süni intellekt, startap ekosistemi, yaşıl iqtisadiyyat və dayanıqlı maliyyə kimi istiqamətlərdə konkret əməkdaşlıq mexanizmləri formalaşdırılıb.

Əməkdaşlığın real nəticələrindən biri Qırğızıstandan olan tələbənin UNEC Biznes Məktəbinin MBA proqramında təhsil almasıdır. Bu, iki ölkənin ali təhsil müəssisələri arasında inkişaf edən əməkdaşlığın akademik müstəvidə də özünü göstərdiyini təsdiqləyir.

25 illik yubileyi ərəfəsində Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) hansı istiqamətdə inkişaf etdiyi yenidən dünya siyasətinin gündəminə gəlir. Çin, Rusiya, Hindistan, Pakistan, İran, Belarus və Mərkəzi Asiya dövlətlərini birləşdirən təşkilat yarandığı dövrdə əsasən sərhəd təhlükəsizliyi platforması kimi fəaliyyət göstərirdisə, bu gün daha geniş iqtisadi və siyasi təsirə malik quruma çevrilir. Enerji, nəqliyyat, ticarət, rəqəmsallaşma, təhlükəsizlik, eləcə də yeni maliyyə institutlarının yaradılması ŞƏT-in gündəliyində getdikcə daha mühüm yer tutur. Bu dəyişiklik təşkilatın regional əməkdaşlıq formatından daha geniş geosiyasi və iqtisadi platformaya çevrildiyini göstərir.

Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin İnsan hüquqlar komitəsinin sədri Zahid Oruc deyib.

O bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin avqustun 31-də ŞƏT tədbirlərində iştirak etmək üçün Bişkekə səfəri Azərbaycanın Avrasiya məkanındakı mövqeyinə yeni rakursdan baxmağa imkan verir. ŞƏT artıq öz formal sərhədlərindən kənarda daha geniş tərəfdaşlıq coğrafiyası yaradır: “Azərbaycan 2015-ci ildən ŞƏT-in dialoq tərəfdaşıdır. On bir il əvvəl Azərbaycan Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün beynəlxalq siyasi imkanlarını genişləndirməyə çalışan dövlət idi. İndi milli iradəsi və güclü ordusu ilə ərazi bütövlüyünü və suverenliyini təmin etmiş Azərbaycan Qələbəsinin legitimliyini qlobal məkanda möhkəmləndirir, sülh gündəliyi ilə yerləşdiyi regiona və dünyaya müharibədən çıxış modelini təqdim edir. Bakı artıq beynəlxalq təşkilatlara yalnız milli problemin həlli üçün siyasi dəstək axtaran paytaxt kimi getmir. Ölkəmizin siyasi çəkisinin artması, Cənubi Qafqazı Orta Asiya və Yaxın Şərqlə birləşdirməsi Azərbaycanı etibarlı tərəfdaşa və vacib regional vasitəçiyə çevirir. ŞƏT xəritəsində böyük Avrasiya coğrafiyasının Qərbə çıxışı üçün vacib arteriyalardan biri məhz Azərbaycandır. Çindən və Mərkəzi Asiyadan çıxan yük Xəzəri keçərək Azərbaycana, buradan Gürcüstan və Türkiyə vasitəsilə Avropaya gedir. Şimaldan gələn yol Azərbaycan üzərindən İrana, oradan Hind okeanı istiqamətinə uzanır”.

Deputatın sözlərinə görə, Azərbaycanın 1990-cı illərin məğlubiyyəti üzərində yaradılmış inhisarçı geosiyasi arxitekturanı dəyişməsi və regionu dünyaya açması Zəfərimizin coğrafiyasını genişləndirərək ona yeni strateji tərəfdaşlar qazandırır. Lakin istər ABŞ, istərsə də Çinlə münasibətlərində ölkəmiz heç bir dövlətin forpostuna çevrilmədən əməkdaşlıq, ticarət, mübadilə və qarşılıqlı fayda prinsipini qoruyur.

Qarabağdan sonra yol siyasəti

Z.Oruc qeyd edib ki, Azərbaycanın ŞƏT qarşısındakı mövqeyini dəyişdirən ən mühüm hadisə Qarabağ Zəfəridir. 2025-ci ilin avqustunda Vaşinqtonda əldə olunan razılaşmalar Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında yeni nəqliyyat bağlantısının yaradılması üçün tarixi imkanlar açır. Bakı–İrəvan sülhünün perspektivə çevrilməsi ilə Çin və Mərkəzi Asiyadan Xəzər vasitəsilə gələn yüklərin Azərbaycan–Naxçıvan–Türkiyə istiqamətində əlavə çıxış qazanması Cənubi Qafqazın kommunikasiya xəritəsini köklü şəkildə dəyişə bilər. Prezident Əliyevin Tianjində həmin bağlantını həm Orta Dəhlizin, həm də Şimal–Cənub xəttinin gələcək mühüm hissəsi adlandırması təsadüfi deyildi.

Qarabağ Zəfərinin regional iqtisadi nəticələrinin aydın göründüyünü vurğulayan deputat əlavə edib: “Peşəkar beynəlxalq araşdırmalara görə, yaxın on ildə Orta Dəhliz boyunca üç Qafqaz ölkəsinin birlikdə ÜDM-i 35 faizə qədər arta, yeni iş yerlərinin sayı isə 2 milyona çata bilər. Otuz il münaqişənin ayırdığı coğrafiya sülhdən sonra Avrasiyanı birləşdirən platformaya çevriləcək. Ermənistan da barışdan qazanmaq fürsəti əldə edir. İrəvan ərazi iddiaları və blokada siyasətinin yaratdığı qapalı vəziyyətdən çıxaraq Azərbaycan və Türkiyə üzərindən daha böyük iqtisadi məkana çıxa bilər. Sülhün iqtisadi dayağı nə qədər güclü olarsa, yeni müharibələrin də qarşısı bir o qədər alınar. Bakı ŞƏT-ə yeni iqtisadi-siyasi mərkəzin orbitinə daxil olmaq üçün getmir. Azərbaycan nə KTMT-yə qoşulub, nə Avrasiya İqtisadi İttifaqına, nə NATO üzvlüyünü dövlət strategiyasına çevirib, nə də Avropa İttifaqına daxil olmaq üçün müraciət edib. Lakin onların hər biri ilə müxtəlif səviyyələrdə əməkdaşlıq edir. Uzun illər Azərbaycanın xarici siyasəti haqqında sual belə qoyulub: Bakı Qərbə gedir, yoxsa Şərqə? Coğrafiyası, eyni zamanda, Rusiya, İran, Türkiyə, Mərkəzi Asiya və Avropa məkanına açılan dövlət üçün belə seçim süni olardı. Azərbaycanın üstünlüyü müxtəlif siyasi və iqtisadi mərkəzləri öz ərazisində birləşdirmək bacarığındadır. Türkiyə Azərbaycanın hərbi və siyasi qardaşıdır. Çinlə hərtərəfli tərəfdaşlıq qurulub. Pakistanla münasibətlər strateji müttəfiqlik səviyyəsindədir. Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə Xəzərin iki sahili vahid geosiyasi və geoiqtisadi regiona çevrilir. Avropa Azərbaycan qazını alır və Orta Dəhlizin inkişafında maraqlıdır. Rusiya və İran Şimal–Cənub xəttinin tərəfləridir. ABŞ Ermənistanla Azərbaycan arasında sülh prosesinin yeni mərhələsində mühüm siyasi rol oynayır. Azərbaycan üçün təhlükəsiz xarici siyasət modeli rəqib güc mərkəzlərinin heç birindən birtərəfli asılılığın yaranmamasıdır. Qarabağ Zəfəri Azərbaycanın siyasi coğrafiyasını dövlət sərhədlərindən qat-qat böyük miqyasda genişləndirib”.

Ali təhsil müəssisələrinin magistraturalarının boş qalan plan yerləri üzrə keçirilən müsabiqənin nəticələri açıqlanıb.

Dövlət İmtahan Mərkəzindən (DİM) AZƏRTAC-a bildirilib ki, müsabiqədə iştirak etmək üçün 1457 bakalavr müraciət edib. Onlardan 508 nəfər magistraturaya qəbul olunub. Qəbul olunanların 82 nəfəri dövlət sifarişi əsasında təhsil alacaq. Müsabiqənin nəticələri DİM-in internet saytında yerləşdirilib. Bakalavrlar nəticələri mobil operatorlar vasitəsilə “iş nömrəsi”ni 7727 nömrəsinə göndərməklə də öyrənə bilərlər.

Qəbul olunanların ali təhsil müəssisələri üzrə qeydiyyatı my.gov.az portalı üzərindən aparılacaq. Qeydiyyat sentyabrın 3-ü saat 15:00-dan sentyabrın 9-u saat 18:00-dək davam edəcək.

Qeydiyyatdan keçmək üçün qəbul olunan şəxslər mygov ID vasitəsilə portalda şəxsi kabinetlərinə daxil olaraq Elm və Təhsil Nazirliyinin “Ali və orta ixtisas təhsil müəssisələrinə təhsilalanların qeydiyyatı” xidmətindən istifadə etməlidirlər.

Müəyyən olunmuş müddətdə qeydiyyatdan keçməyən şəxslərin müvafiq ixtisasa yerləşdirilmədən imtina etdiyi qəbul olunacaq və onların qəbul haqqında əmri ali təhsil müəssisəsinə göndərilməyəcək.

Qəbul olunanların siyahısı və müsabiqə nəticəsində formalaşmış keçid balları “Magistr” jurnalının 7-ci nömrəsində dərc olunacaq.

Macarıstandakı Azərbaycan icması ilə görüş keçirilib

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Fuad Muradov Macarıstanın paytaxtı Budapeşt şəhərində Azərbaycan icması ilə görüşüb.

Dövlət Komitəsindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, görüşdə əvvəlcə Dövlət Himni səsləndirilib, şəhidlərimizin əziz xatirəsi ehtiramla yad edilib.

Azərbaycanın Macarıstandakı səfiri Esmira Cəfərova çıxışında xaricdə yaşayan azərbaycanlıların vahid məqsəd və milli həmrəylik ətrafında birləşməsinin Azərbaycan həqiqətlərinin beynəlxalq ictimaiyyətə daha dolğun və səmərəli şəkildə çatdırılmasında mühüm rol oynadığını vurğulayıb, soydaşlarımızın ölkəmizin diaspor işində fəaliyyətini yüksək qiymətləndirib.

Daha sonra Budapeşt Azərbaycan Evinin rəhbəri İbrahim Səfərli hesabatla çıxış edib. Azərbaycan Evinin həm Azərbaycan icması daxilində həmrəyliyin gücləndirilməsi, həm də yerli cəmiyyətlə əlaqələrin inkişafı istiqamətində həyata keçirdiyi və perspektiv layihələr barədə ətraflı məlumat verib.

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Fuad Muradov çıxışında bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən diaspor siyasəti dünya azərbaycanlılarının daha sıx birləşməsinə, şəbəkələşməsinə və milli maraqlar ətrafında həmrəyliyinin güclənməsinə mühüm töhfə verir. Xaricdə yaşayan soydaşlarımız Azərbaycan həqiqətlərinin, ölkəmizin nailiyyətlərinin, işğaldan azad olunan torpaqlarımızda genişmiqyaslı quruculuq işlərinin aparıldığının beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasında xüsusi rol oynayır. F.Muradov, həmçinin komitənin həyata keçirdiyi layihələr və əldə olunan nəticələr barədə danışıb.

Sonda icma üzvlərinin sualları cavablandırılıb, qarşılıqlı fikir mübadiləsi aparılıb, təklif və təşəbbüslər müzakirə edilib.

Dünya siyasətində güc balansının sürətlə dəyişdiyi bir vaxtda dövlətlərin xarici siyasətində əsas məsələlərdən biri yalnız tərəfdaşların sayını artırmaq deyil, müxtəlif güc mərkəzləri arasında öz maraqlarına uyğun manevr imkanlarını genişləndirməkdir. Azərbaycan üçün Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) ilə münasibətlərə məhz bu prizmadan yanaşmaq daha doğru görünür.

ŞƏT-in əhəmiyyəti onun təkcə üzv ölkələrinin sayında və iqtisadi potensialında deyil. Təşkilat Avrasiyanın böyük hissəsini əhatə edən siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik maraqlarının kəsişdiyi platformadır. Çin, Rusiya, Hindistan, İran, Pakistan və Mərkəzi Asiya dövlətlərinin eyni formatda təmsil olunması bu qurumu qlobal proseslərin mühüm müzakirə məkanlarından birinə çevirir. Azərbaycanın isə bu platformada dialoq tərəfdaşı kimi iştirakı ölkəmizə həmin proseslərin içərisində öz gündəliyini irəli sürmək imkanı verir.

Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Novruzəli Aslanov söyləyib.

Onun sözlərinə görə, burada Azərbaycanın əsas üstünlüyü ŞƏT ölkələrinin böyük iqtisadiyyatları ilə rəqabət aparmaq deyil. Əksinə ölkəmizin üstünlüyü həmin iqtisadiyyatların bir-biri ilə və digər bazarlarla əlaqələndirilməsindədir. Başqa sözlə, Azərbaycan üçün ŞƏT yalnız yeni bir siyasi platforma deyil, həm də ölkənin tranzit və logistika imkanlarının daha geniş coğrafiyaya çıxarılması üçün əlavə mexanizmdir. Bu baxımdan Orta Dəhlizin əhəmiyyəti xüsusilə artır. Qlobal ticarətdə təchizat zəncirlərinin şaxələndirilməsi, alternativ marşrutlara ehtiyacın artması və Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların təhlükəsizliyinin ön plana çıxması Azərbaycanın coğrafi mövqeyinə yeni dəyər qazandırır. Xəzər üzərindən Mərkəzi Asiyanı Cənubi Qafqaz və Avropa ilə birləşdirən xətt yalnız iqtisadi layihə deyil, Azərbaycanın geosiyasi çəkisini artıran amildir.

“Digər mühüm istiqamət Mərkəzi Asiyadır. Son illərdə Azərbaycanla Mərkəzi Asiya ölkələri arasında münasibətlər yalnız diplomatik təmaslarla məhdudlaşmır, nəqliyyat, enerji, investisiya, ticarət və humanitar sahələrdə yeni əməkdaşlıq formatları meydana çıxır. Bu proses Azərbaycanı Xəzərin qərb sahilində yerləşən tranzit ölkədən daha geniş regional əməkdaşlıq şəbəkəsinin iştirakçısına çevirir.

Burada bir məqam xüsusilə diqqət çəkir: Azərbaycan Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında əlaqələrin qurulmasında özünü yalnız marşrut kimi deyil, tərəfdaş kimi təqdim edə bilir. Həmin fərq strateji baxımdan olduqca vacibdir. Marşrutdan istifadə etmək bir məsələdir, marşrutun formalaşmasında və inkişafında əsas aktorlardan birinə çevrilmək isə tamam başqa məsələdir.

ŞƏT-in Azərbaycan üçün digər əhəmiyyətli tərəfi onun çoxtərəfli diplomatiyanın imkanlarını genişləndirməsidir. Azərbaycanın müxtəlif beynəlxalq və regional təşkilatlarla paralel əməkdaşlığı xarici siyasətdə təkistiqamətli yanaşmadan uzaqlaşmağa imkan verir. Çinlə strateji tərəfdaşlıq, Mərkəzi Asiya ölkələri ilə yaxınlaşma, Türk dünyası ilə əlaqələrin dərinləşməsi, Avropa ilə enerji və nəqliyyat əməkdaşlığı Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində bir neçə istiqaməti eyni vaxtda inkişaf etdirməsinə şərait yaradır.

Bu siyasətin əsas üstünlüyü ondan ibarətdir ki, Azərbaycan özünü hansısa geosiyasi blokun tərkib hissəsi kimi deyil, müxtəlif tərəflərlə əməkdaşlıq edə bilən müstəqil aktor kimi təqdim edir. ŞƏT-lə münasibətlər də bu yanaşmanın davamı kimi qiymətləndirilə bilər”, - deyə N.Aslanov bildirib.

Gəncə Səyyar “ASAN xidmət”in nümayəndələri sentyabrın 1-dən 25-dək xüsusi avtobusla Qazax şəhəri, Azadlıq küçəsi 78 (Qazax Rayon İcra Hakimiyyətinin inzibati binasının arxası, İsmayıl Şıxlı parkının yanı) ünvanında əhaliyə səyyar xidmətlər göstərəcəklər.

AZƏRTAC-ın bölgə müxbirinin məlumatına görə, səyyar şəkildə göstərilən xidmətlər əsasən Daxili İşlər Nazirliyi, Dövlət Sosial Müdafiə Fondu, Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi, Ədliyyə Nazirliyi tərəfindən təqdim olunacaq.

Bu xidmətlərə tibb xidməti, bank xidməti (dövlət rüsumlarının və xidmət haqlarının qəbulu), daşınmaz əmlakın təsvirinə, dövlət qeydiyyatına alınmış hüquqlara və onların məhdudlaşdırılmasına (yüklülüyünə) dair dövlət reyestrindən arayışların verilməsi, mənzillər üzərində mülkiyyət hüquqlarının dövlət qeydiyyatına alınması barədə çıxarışların verilməsi, yaşayış evləri (fərdi) üzərində mülkiyyət hüquqlarının dövlət qeydiyyatına alınması barədə çıxarışların (ilkin qeydiyyat istisna olmaqla) verilməsi, həmçinin daşınmaz əmlakla bağlı bütün xidmətlər, əmək pensiyalarının təyin edilməsi, ümumvətəndaş pasportlarının verilməsi və dəyişdirilməsi, şəxsiyyət vəsiqələrinin verilməsi və dəyişdirilməsi, sürücülük vəsiqələrinin dəyişdirilməsi, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatı, notariat fəaliyyəti daxildir.

Səyyar "ASAN xidmət" avtobusunda sənəd qəbulu həftəiçi saat 10:00-dan 17:00-dək (nahar fasiləsi 13:00-dan 14:00-dək) həyata keçirilir. Hazır sənədin verilməsi isə həftəiçi saat 10:00-dan 17:00-dək (nahar fasiləsi 13:00-dan 14:00-dək) həyata keçirilir.

Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) NATO-ya bənzər şəkildə yaradılmayıb və nə hərbi, nə də iqtisadi blokdur. Bu, birgə layihələrin razılaşdırılması və həyata keçirilməsi üçün dövlətləri birləşdirən təşkilatdır. Dünya əhalisinin 40 faizindən çoxunun yaşadığı ölkələri birləşdirən ŞƏT təkcə üzv dövlətlərin deyil, digər ölkələrin də böyük diqqətini cəlb edir. Hər şeydən əvvəl, bu təşkilat birgə layihələrin razılaşdırılması və həyata keçirilməsi üçün zəruridir.

Bunu AZƏRTAC-a Rusiya Siyasi Araşdırmalar İnstitutunun direktor müavini Darya Qrebtsova deyib.

O vurğulayıb ki, Azərbaycan üçün həm də logistika marşrutları ilə bağlı maraqlarının ŞƏT-ə üzv ölkələrlə razılaşdırılması, eləcə də birgə layihələrin həyata keçirilməsi vacibdir.

“Azərbaycan üçün öz maraqlarının, o cümlədən logistika marşrutlarının bu təşkilatın ölkələri və üzvləri ilə razılaşdırılması, birgə layihələrin isə bilavasitə həyata keçirilməsi vacibdir. Bu, Azərbaycanın Cənubi Qafqazda bir növ mərkəzi logistika qovşağına çevrilməsinə və ümumi dünya gündəliyinə daxil olmasına imkan verəcək”, – deyə Darya Qrebtsova bildirib.

Hazırda Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının Qərbin diqqətini cəlb etdiyini vurğulayan politoloq deyib: “ŞƏT üzvlərinin öz çıxışlarından da məlum olduğu kimi, bu təşkilat Qərbə qarşı yönəlmiş koalisiya deyil. Əksinə, təşkilat çoxqütblü dünyanın və hər bir dövlətin suverenliyinin tərəfdarıdır”.

Avqustun 31-də Qırğızıstanın paytaxtı Bişkek şəhərində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin İran İslam Respublikasının Prezidenti Məsud Pezeşkianla görüşü olub.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Məsud Pezeşkian dövlətimizin başçısı ilə görüşlərini və telefon danışıqlarını məmnunluqla xatırladı, İranın üzləşdiyi bu çətin vəziyyətdə Prezident İlham Əliyevin mövqeyinin, nümayiş etdirdiyi dəstəyin, verdiyi başsağlığının, həmçinin Azərbaycan tərəfindən göstərilən humanitar yardımın İran dövləti və xalqı tərəfindən çox yüksək qiymətləndirildiyini vurğuladı, bütün bunlara görə bir daha minnətdarlığını bildirdi.

Əlaqələrimizin inkişaf etdirilməsi üçün çox yaxşı imkanların olduğunu deyən İran Prezidenti Azərbaycanla bütün sahələrdə münasibətləri genişləndirməkdə maraqlı olduqlarını qeyd etdi.

Məsud Pezeşkian ölkələrimiz arasında əlaqələrin qardaşlıq və dostluq xarakteri daşıdığını vurğulayaraq, İranın bütün qonşu ölkələrlə yaxşı münasibətlərə malik olmaq niyyətində olduğunu dedi.

Dövlətimizin başçısı da öz növbəsində İranın üzləşdiyi bu şəraitdə Azərbaycanın yardımının qardaşlıq nümunəsi olduğunu vurğuladı.

Prezident İlham Əliyev dedi ki, ölkəmiz İranla bağlı yaranmış vəziyyətin sülh və danışıqlar yolu ilə həllinin tərəfdarıdır.

Söhbət zamanı Azərbaycanla İran arasında əməkdaşlığın müxtəlif sahələrdə inkişaf perspektivlərinə dair fikir mübadiləsi aparıldı.

Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarovanın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Serbiya Respublikasına işgüzar səfər edib.

Bu barədə AZƏRTAC-a Milli Məclisin Mətbuat və ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən məlumat verilib.

Nümayəndə heyəti Serbiyada Qoşulmama Hərəkatına üzv ölkələrin Dövlət və Hökumət Başçılarının Birinci Konfransının 65 illiyinə həsr olunmuş Yüksək Səviyyəli Xatirə Görüşündə iştirak edəcək.

İtaliyanın aparıcı media resursları Azərbaycanın işğaldan azad olunan ərazilərindəki mina problemi ilə bağlı məqalə dərc edib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, “Agenzia Nova”, “Kmetro” və “Notizie Geopolitiche” kimi saytların və xəbər portallarının yaydığı materiallarda Azərbaycan Respublikasının Minatəmizləmə Agentliyi (ANAMA) və Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Azərbaycandakı nümayəndəliyinin birgə təşkilatçılığı ilə sentyabrın 2-3-də Bakıda “Şəhərlərin bərpası üçün humanitar minatəmizləmə: təhlükəsiz yaşayış məntəqələri üçün mükəmməllik standartlarının müəyyənləşdirilməsi” mövzusunda IV Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransının keçiriləcəyi bildirilir. Konfrans dövlət qurumlarının nümayəndələrini, beynəlxalq təşkilatları, donorları, minatəmizləmə sahəsində fəaliyyət göstərən qurumları, ekspertləri və digər maraqlı tərəfləri bir araya gətirəcək.

Vurğulanır ki, Azərbaycanın beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırmaq istədiyi mesaj sadə, lakin mühüm əhəmiyyət daşıyır: ərazilərin təhlükəsizliyi təmin edilmədən həqiqi yenidənqurma mümkün deyil. Bildirilir ki, Cənubi Qafqazda Azərbaycan ilə Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşdırılması prosesi son illərdə, o cümlədən 2025-ci ilin avqustunda Sülh sazişinin mətninin paraflanması ilə bağlı əhəmiyyətli irəliləyişlərlə müşayiət olunub. Lakin sülhün qurulması və ərazilərin məskunlaşdırılması son dərəcə konkret bir problemlə üz-üzədir: insanların mina partlayışına məruz qalmaq təhlükəsi olmadan öz evlərinə qayıda bilməsi.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı uzun müddətdir vurğulayır ki, minalara qarşı fəaliyyət yalnız partlayıcı qurğuların ərazilərdən çıxarılmasından ibarət deyil. Bu fəaliyyət insanların üzləşdiyi risklərin azaldılmasını, mina qurbanlarına yardım göstərilməsini, sabitlik və dayanıqlı inkişaf üçün zəruri şəraitin yaradılmasını da əhatə edir. Məhz bu baxımdan Bakıda keçiriləcək konfrans xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Ötən ilin aprelində İtaliyada, Senatda keçirilmiş “Minatəmizləmə: təhlükənin qarşısını almaq, gələcəyi yenidən qurmaq. Azərbaycanın baxışı” adlı konfransda da müharibədən sonrakı mürəkkəb vəziyyət və azad edilmiş ərazilərdə məskunlaşma ilə bağlı gündəlik çətinliklər diqqət mərkəzində olub. Bakıda keçiriləcək IV Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransının məqsədi minatəmizləməyə yenidənqurmadan ayrı, təcrid olunmuş fəaliyyət kimi yanaşmaq deyil. Əksinə, burada yeni yanaşmanın formalaşdırılması və ərazilərin təmizlənməsi, şəhərsalma və inkişaf arasındakı birbaşa əlaqənin önə çıxarılması nəzərdə tutulur. Problemin miqyası minalara qarşı fəaliyyət sahəsində texnoloji transformasiyanı da sürətləndirir. Pilotsuz uçuş aparatları, rəqəmsal xəritələşdirmə sistemləri, məlumatların təhlili, süni intellekt və ixtisaslaşdırılmış texnikalar əməliyyatların daha sürətli, dəqiq və təhlükəsiz həyata keçirilməsinin yeni yollarının axtarışında mühüm vasitələrə çevrilir. Azərbaycan bu inkişafın beynəlxalq müstəvidə təşviqinə də investisiya qoyur. 2024-cü ildə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı (BMTİP) və ANAMA minalara qarşı fəaliyyət üzrə Beynəlxalq Mükəmməllik və Təlim Mərkəzinin yaradılması ilə bağlı niyyət bəyanatı imzalayıblar. Mərkəzin təlim, innovasiya və təcrübə mübadiləsi platforması kimi fəaliyyət göstərməsi nəzərdə tutulur. Məqsəd sahədə qazanılan təcrübəni ortaq biliyə çevirməkdir: bir ərazinin təmizlənməsi zamanı öyrənilənlər müharibə və münaqişədən çıxan digər ölkələrdə faydalı bir bacarıq ola bilər.

Məqalədə qeyd olunur ki, müharibələr atəşin dayandırılması ilə həqiqətən başa çatmır. Hərbi əməliyyatlar dayandırılır, razılaşmalar əldə oluna, danışıqlar başlaya və diplomatiya yenidən sülhdən danışa bilər. Lakin çox vaxt Yer səthin altında, minalarla və partlamamış hərbi sursatlarla çirklənmiş ərazilərdə, tarlalarda, yolların kənarlarında, yaşayış evlərinin yaxınlığında, kənd təsərrüfatı sahələrində, hətta icmanın yaddaşını və gündəlik həyatını təcəssüm etdirən məkanlarda gizlənən daim mövcud təhlükə qalmaqda davam edir. Münaqişədən sonrakı dövrdə Azərbaycanın qarşısında duran ən mürəkkəb vəzifələrdən biri də məhz budur: hərbi əməliyyatların başa çatmasını insanların təhlükəsiz şəkildə yaşaya biləcəyi real sülhə çevirmək.

Xatırladılır ki, 1991-ci ildən etibarən minalar və partlamamış hərbi sursatlar nəticəsində 3500 mindən çox insan həlak olub və ya yaralanıb. Onlardan 362-si uşaqlar və gənclər, 38 nəfəri isə qadınlardır. Bu rəqəmlər mina çirklənməsinin yerli əhali üçün yaratdığı ağır humanitar nəticələri göstərir. Yalnız 2020-ci ilin noyabrından etibarən mina və partlayıcı sursatlarla bağlı hadisələr nəticəsində 437 nəfər zərər çəkib, onlardan 73-ü həyatını itirib, 364 nəfər isə yaralanıb. Azərbaycanın təxminən 11 min 667 kvadratkilometr ərazisi minalar və müharibənin partlayıcı qalıqları ilə çirklənmiş vəziyyətdədir. Bu reallıq minalara qarşı humanitar fəaliyyətin ərazilərin yenidən qurulması, təhlükəsiz qayıdış və sosial-iqtisadi inkişaf layihələrinin həyata keçirilməsi üçün zəruri ilkin şərtə çevrilməsinə səbəb olub. Təxminən 800 min keçmiş məcburi köçkünün öz doğma torpaqlarına qayıdışı hələ də mina çirklənməsi səbəbindən çətinləşir.

Bununla yanaşı, bu istiqamətdə əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə edilib. 2020-ci ilin noyabrından etibarən 297 min hektardan çox ərazi minalardan və partlayıcı sursatlardan təmizlənib, 259 min 344 partlayıcı qurğu, o cümlədən 192 min 329 partlamamış hərbi sursat və 67 min 15 piyada əleyhinə mina aşkar edilərək zərərsizləşdirilib.

2020-ci ildə 44 günlük Vətən müharibəsi nəticəsində ərazilərin işğaldan azad edilməsindən sonra həyata keçirilən “Böyük Qayıdışa dair Birinci Dövlət Proqramı” çərçivəsində bu günədək təxminən 40 min keçmiş məcburi köçkün doğma torpaqlarına qayıdıb. Hazırda Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda təxminən 90 min insan yaşayır.

Azərbaycan ilə Türkiyə arasında Qarabağ Zəfərindən sonra formalaşan güclü sinerji müxtəlif sahələrdə mühüm nəticələri və yeni geosiyasi reallıqları ortaya çıxır. Azərbaycan əvvəlki dövrlərdə əsasən öz regionu çərçivəsində siyasət həyata keçirən ölkə kimi qəbul olunurdusa, bu gün həm Yaxın Şərqdə, həm Şərqi Aralıq dənizində, həm də Mərkəzi Asiyada fəallığını artıran və təsir imkanlarını genişləndirən mühüm regional gücə çevrilib.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında türk politoloq Hüsamettin İnanç bildirib.

Politoloq qeyd edib ki, Azərbaycan-Türkiyə əməkdaşlığının yaratdığı imkanların genişlənməsi olduqca mühüm və sevindirici haldır. Azərbaycan yeni geosiyasi və enerji layihələrində daha fəal iştirak edir. Azərbaycan Suriya istiqamətində təbii qaz təchizatında rol alan ölkəyə çevrilib.

“Hazırda Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının toplantısının keçirilməsi də gündəmin mühüm məsələlərindən biridir. Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə “Məkkə İttifaqı” arasında əlaqənin formalaşması perspektivi ortaya çıxıb. Bu prosesdə Azərbaycanın mühüm rol oynayacağı aydındır”, – deyə H.İnanç vurğulayıb.

O bildirib ki, Cənubi Qafqazda son dövrdə formalaşan geosiyasi mənzərə də diqqətəlayiqdir: “Türkiyə ilə Azərbaycanın yaratdığı müttəfiqlik modelinə qarşı Hindistan, Cənubi Kipr və Yunanıstanın müəyyən əməkdaşlıq istiqamətləri formalaşdırması regionda rəqabət və qarşıdurma elementlərini daha qabarıq şəkildə üzə çıxarır. Belə bir şəraitdə Azərbaycan öz geosiyasi mövqeyini daha da gücləndirir və Cənubi Qafqazda lider dövlətə çevrilir. Azərbaycan həm Uzaq Şərqdə, həm Yaxın Şərqdə, həm də Afrikada öz siyasi və iqtisadi təsir imkanlarını genişləndirdikcə, təbii olaraq Orta Dəhliz məsələsində daha fəal və əhəmiyyətli ölkəyə çevriləcək. Bu baxımdan Çinin rolu xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çin dünya siyasətində əsasən yumşaq güc vasitələrindən istifadə etməklə təsir imkanlarını genişləndirsə də, eyni zamanda, qlobal siyasi və iqtisadi proseslərin istiqamətinə ciddi təsir göstərən mühüm aktordur. Azərbaycanın Orta Dəhlizin ən mühüm nöqtələrindən birində yerləşməsi, həm Aralıq dənizində, həm Qara dənizdə, həm Yaxın Şərqdə, həm Balkanlarda, həm də Afrikada siyasi əlaqələrini inkişaf etdirməsi Çinin bu marşrutdan istifadə imkanlarını genişləndirə bilər. Azərbaycanın müxtəlif coğrafiyalarda fəallaşması Çin investisiyalarının və tranzit imkanlarının daha səmərəli şəkildə istiqamətləndirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir. Orta Dəhliz təkcə yükdaşımalar üçün marşrut deyil, həm də enerji və müxtəlif iqtisadi resursların dünya bazarlarına çıxarılmasını təmin edən strateji bağlantıdır. Azərbaycan gün keçdikcə güclənən, institusional və iqtisadi infrastrukturunu inkişaf etdirən, müdafiə və təhlükəsizlik arxitekturasında daha fəal rol oynayan ölkəyə çevrilir. Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində hərbi təlimlər və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın genişlənməsi də Azərbaycanın bu istiqamətdəki rolunun artdığını göstərir”.

Azərbaycanın dünyaya açıq-aydın və sülh xarakterli mesajlar verməsinin, mövqeyinin və siyasi kursunun konkret, ardıcıl olmasının xüsusi əhəmiyyət daşıdığını vurğulayan H.İnanç əlavə edib: “Bu yanaşma digər türk dövlətləri üçün də ciddi nümunə təşkil edir. Bu baxımdan Azərbaycan artıq regionun parlayan ulduzuna çevrilib. Bu proses Pekindən Londona qədər uzanan “Bir kəmər, bir yol” təşəbbüsünün daha da güclənməsinə və Orta Dəhlizin alternativ və etibarlı marşrut kimi üstünlük qazanmasına mühüm təsir göstərə bilər. Azərbaycan-Türkiyə ittifaqı iki ölkənin qura biləcəyi əməkdaşlığın ən yüksək mərhələsinə çatıb. Hətta Şuşa Bəyannaməsi belə bu ittifaqın bütün miqyasını və potensialını tam ifadə etmək üçün kifayət etmir. Bu gün biz hər iki ölkənin töhfəsi ilə Türk dünyasının Yaxın Şərqlə daha sıx əlaqələndiyi, “Məkkə İttifaqı” ilə Türk Dövlətləri Təşkilatı arasında daha güclü bağların formalaşdığı, regionun yeni geosiyasi reallıqlar əsasında yenidən şəkilləndiyi bir prosesin şahidiyik”.

Politoloq deyib ki, belə bir əməkdaşlıq modeli regiondankənar aktorların Cənubi Qafqazda sabitliyi pozmaq və qeyri-sabitlik yaratmaq imkanlarını da məhdudlaşdıran mühüm çəkindirici amilə çevrilə bilər. “Türkiyə və Azərbaycanın birgə fəaliyyətinin yaratdığı bu yeni geosiyasi və təhlükəsizlik arxitekturasının regionda sabitliyə, əməkdaşlığa və uzunmüddətli tərəfdaşlığa xidmət etməsi baxımından böyük əhəmiyyət daşıdığını düşünürəm və bu prosesdən böyük məmnunluq duyuram”, - deyə H.İnanç bildirib.

Avrasiyanın yeni geosiyasi xəritəsində Türkiyə Asiya ölkələrinin Qərbə çıxışında “pəncərə” rolunda, Azərbaycan isə Cənubi Qafqaz üzərindən Mərkəzi Asiya ölkələrinə açılan “körpü” kimi mövqeyini möhkəmləndirir. Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) Bişkek sammiti Ankara və Bakının bu imkanları konkret geosiyasi və iqtisadi üstünlüyə nə dərəcədə çevirə biləcəyinin mühüm göstəricisi olacaq.

Bu fikri Türkiyənin Qars şəhərində fəaliyyət göstərən Qafqaz Universitetinin Siyasi elmlər və beynəlxalq münasibətlər kafedrasının müəllimi, ekspert Damla Kocatepe AZƏRTAC-ın müxbirinə müsahibəsində deyib.

Onun sözlərinə görə, Bişkekdə keçiriləcək ŞƏT sammitinin yekunları, digər məsələlərlə yanaşı, həm də Avrasiyada güc balansında baş verən dəyişiklikləri izləməyə imkan verən mühüm diplomatik platforma olacaq.

Ekspert Qırğızıstanda keçiriləcək ŞƏT forumunun “ŞƏT-in 25 ili: Dayanıqlı sülhə, inkişafa və rifaha doğru birlikdə” devizinə diqqət çəkib. “Təhlükəsizliyə yönəlmiş regional struktur kimi yaranan ŞƏT son 25 il ərzində iqtisadi əməkdaşlıq, nəqliyyat, energetika, ticarət və regional bağlantı kimi sahələri əhatə edən daha geniş platformaya çevrilib. Bu transformasiya ŞƏT-in gələcəyi ilə bağlı fundamental bir sual doğurur: Qarşıdakı dövrdə təşkilat hansı rolu oynayacaq?”, – deyə D.Kocatəpə bildirib.

O hesab edir ki, ŞƏT-i yalnız Çin və Rusiyanın dominant olduğu blok kimi nəzərdən keçirmək təşkilatın hazırkı vəziyyətini izah etmək üçün kifayət deyil: “Hindistan, Pakistan və İran kimi xarici siyasətdə müxtəlif prioritetlərə malik dövlətlərin ŞƏT-də təmsil olunması bu əməkdaşlıq platformasının daha çevik xarakter daşıdığını göstərir, Türkiyə və Azərbaycanın iştirakı isə onun əhəmiyyətini daha da artırır. Ankaranın ŞƏT tədbirlərində artan fəallığı Türkiyənin dəyişən Avrasiya geosiyasətinin müxtəlif iştirakçıları ilə eyni vaxtda qarşılıqlı əlaqəyə yönəlmiş siyasətinin təzahürü kimi qiymətləndirilə bilər. Bununla yanaşı, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin sammitdə iştirakı xüsusi diqqətə layiqdir. Bakı ŞƏT üçün, o cümlədən regional təşəbbüslər baxımından, xüsusilə də respublikanın iqtisadi və nəqliyyat layihələrində iştirakı baxımından əhəmiyyətlidir”.

Bu baxımdan ekspert Türkiyə və Azərbaycandan keçən Orta Dəhlizin strateji əhəmiyyətini xatırladıb. “Türkiyə və Azərbaycan liderlərinin Bişkekdə keçirilən sammitdə iştirakı Cənubi Qafqaz ölkələri ilə Mərkəzi Asiya arasında regional əlaqələrin dərinləşdirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Çin–Qırğızıstan–Özbəkistan dəmir yolunun Azərbaycan və Türkiyə istiqamətindəki marşrutlara inteqrasiyası halında bu proses sürətlənəcək”, – deyə D.Kocatəpə vurğulayıb.

Ekspert ŞƏT-in Bişkek sammitinin əhəmiyyətini artıran amillər sırasında sülh gündəliyinin müzakirəsini də qeyd edib. “ŞƏT-in builki forumunun gündəliyində dayanıqlı sülhə diqqət yetirilməsi Cənubi Qafqaz ölkələri üçün xüsusilə əhəmiyyətlidir. Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası fonunda region üçün əsas məsələlərdən biri dayanıqlı sülh və münasibətlərin normallaşdırılması üçün şəraitin formalaşdırılması olaraq qalır. Bu baxımdan, Türkiyə və Azərbaycanın Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılmasının gələcəyinə dair yanaşmaları mühüm əhəmiyyət daşıyır”, – deyə o bildirib.

Damla Kocatepenin fikrincə, ŞƏT birbaşa “Qafqaz sülh dialoqu formatı” olmasa da, Türkiyə, Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya liderlərinin vahid platformada iştirakı regionda yeni kommunikasiya kanallarının yaradılması baxımından əhəmiyyətlidir.

“Türkiyə və Azərbaycanın Qırğızıstandakı sammitdə iştirakı simvolik jest çərçivəsindən xeyli kənara çıxaraq xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu gün Bişkekdə iki fərqli Avrasiya gündəliyi kəsişir: Bir tərəfdən, ŞƏT-in 25 illiyi və təşkilatın gələcəyi, digər tərəfdən isə Qafqazdan Mərkəzi Asiyaya qədər uzanan yeni iqtisadi və siyasi əlaqələr”, – deyə o əlavə edib.

Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Bahar Muradova avqustun 31-də İsmayıllıda vətəndaşlarla görüşüb.

Dövlət Komitəsindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, əvvəlcə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin abidəsi ziyarət olunaraq, önünə gül dəstələri qoyulub, xatirəsi dərin ehtiramla yad edilib.

Görüşdə İsmayıllı və Ağsu rayon sakinlərinin müraciətləri dinlənilib. Müraciətlər arasında işlə təmin olunma, hüquqi yardım, ailə məsələləri, müalicə və əlilliyin təyin edilməsinə köməklik göstərilməsi, həmçinin digər mövzular yer alıb.

Hər bir müraciət fərdi qaydada dinlənilib, qaldırılan məsələlərin qısa müddətdə həll edilməsi üçün müvafiq tapşırıqlar verilib. Araşdırma tələb edən müraciətlər isə qeydiyyata alınaraq nəzarətə götürülüb.

Zaqatalada fermerlər üçün yeni qapılar açılıb. Kənd təsərrüfatı texnikası sektorunun aparıcı təchizatçılarından olan “Prime Leasing” bölgədə yeni regional filialını istifadəyə verib. Avqustun 26-da keçirilən açılış mərasimində dövlət qurumlarının nümayəndələri, aqrar ekspertlər, yerli sahibkarlar və müxtəlif rayonlardan gələn fermerlər bir araya gəlib.

Tədbirdə İtaliyanın Landini və qlobal sənaye nəhəngi Zoomlion markalarının traktor və aqreqatları nümayiş etdirilib. Fermerlər həm texnikalarla yaxından tanış olub, həm də dövlət subsidiyaları, lizinq imkanları, orijinal ehtiyat hissələri və yerində servis xidmətləri barədə məlumat alıblar. Amma tədbirin ən maraqlı tərəfi texnika nümayişi ilə bitməyib. Qonaqlar arasında əyləncəli müsabiqələr də keçirilib. Yarışların sonunda qaliblər iPhone17 də daxil olmaqla müxtəlif dəyərli hədiyyələrlə mükafatlandırılıb.

“Prime Leasing”in Zaqatalada yeni filialının fəaliyyətə başlaması Şəki-Zaqatala bölgəsində fermerlərin müasir kənd təsərrüfatı texnikasına çıxışını asanlaşdırmaqla yanaşı, aqrar istehsalın və məhsuldarlığın artırılmasına da yeni imkanlar yaradır.

Beləliklə, Zaqatalada açılış təkcə yeni filialın lentkəsimi ilə yadda qalmayıb - fermerlər üçün həm yeni texnika, həm yeni imkanlar, həm də bir az da hədiyyə gətirib.

Züleyxa ƏLİYEVA, 

“Azərbaycan”

Avqustun 31-də Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova ölkəmizdə səfərdə olan Çin Xalq Respublikasının Ali Xalq Prokurorluğunun Baş prokuroru Yinq Yonqun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüşüb.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Milli Məclisin sədri 1992-ci ildə Azərbaycan ilə Çin arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasından ötən dövr ərzində əlaqələrin dostluq, qarşılıqlı hörmət və dəstək əsasında inkişaf etdiyini diqqətə çatdırıb. Bildirib ki, Azərbaycan “Vahid Çin” siyasətini, Çin isə öz növbəsində Azərbaycanın suverenliyini və ərazi bütövlüyünü daim dəstəkləyib.

İkitərəfli əlaqələrin möhkəmlənməsində ali və yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlərin xüsusi əhəmiyyət daşıdığını vurğulayan Sahibə Qafarova Prezident İlham Əliyevin Çinə səfərlərinin və iki ölkə arasında Strateji tərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamənin imzalanmasının əhəmiyyətini qeyd edib.

Milli Məclisin sədri Çin parlamenti ilə əməkdaşlığın mövcud vəziyyəti və gələcək imkanları barədə danışıb, cari ilin mart ayında Çinə işgüzar səfərini, bu ölkənin parlament sədri Cao Lıci ilə görüşünü və aparılan müzakirələri məmnunluqla xatırlayıb. Spiker, həmçinin parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının fəaliyyəti barədə fikirlərini bölüşüb.

Söhbət zamanı Azərbaycanla Çin arasında qarşılıqlı faydalı siyasi əməkdaşlığın nümunələrindən biri kimi Yeni Azərbaycan Partiyası ilə Çin Kommunist Partiyası arasında əlaqələr yüksək qiymətləndirilib.

Azərbaycanla Çin arasında əlaqələrin yüksək səviyyədə olmasından məmnunluğunu ifadə edən Çin Xalq Respublikasının Ali Xalq Prokurorluğunun Baş prokuroru Yinq Yonq Prezident İlham Əliyevin 2025-ci ildə Çinə səfərlərini və Çin Xalq Respublikasının Sədri Si Cinpinlə keçirdiyi görüşləri xüsusi qeyd edib.

İki ölkənin prokurorluq orqanları arasında əlaqələrin inkişafından danışan Baş prokuror sıx əməkdaşlığın hər iki ölkənin vətəndaşlarının hüquqlarının qorunmasına və cinayətkarlığın qarşısının alınmasına mühüm töhfə verəcəyini bildirib.

Qonaqlar parlamentin plenar iclas zalına baş çəkib, burada yaradılmış iş şəraiti ilə tanış olublar.

Azərbaycan və Qırğızıstan arasında ədəbi-elmi əlaqələr son illərdə yeni məzmun və istiqamətlər qazanaraq institusional əməkdaşlıq səviyyəsinə yüksəlir. Müstəqillik dövründə formalaşan qarşılıqlı elmi və ədəbi təmaslar birgə tədqiqatların aparılması, ortaq nəşrlərin hazırlanması və iki xalqın ədəbi-mədəni irsinin qarşılıqlı öyrənilməsi üçün yeni imkanlar yaradıb. Hazırda bu əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindən biri böyük qırğız yazıçısı Çingiz Aytmatovun irsinin Azərbaycanla bağlı aspektlərinin araşdırılmasıdır.

Bunu AZƏRTAC-a açıqlamasında AMEA Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun elmi işlər və rəqəmsal inkişaf üzrə direktor müavini filologiya elmləri doktoru Mehman Həsənli söyləyib.

O bildirib ki, qarşılıqlı elmi-ədəbi əlaqələr müstəqillik dövrünün yaratdığı imkanlar çərçivəsində yeni elmi əməkdaşlığın qurulmasına və birgə tədqiqatların həyata keçirilməsinə əlverişli şərait yaradıb. 2025-ci ildə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası ilə Qırğızıstan Milli Elmlər Akademiyası arasında anlaşma memorandumu və Qırğızıstan-Türkiyə Manas Universiteti arasında əməkdaşlıq haqqında Saziş imzalanıb. Hər iki müqavilə birgə tədqiqatların aparılması üçün əsaslı zəmin yaradıb.

Bu gün AMEA Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu ilə Qırğızıstan Elmlər Akademiyasının Çingiz Aytmatov adına Ədəbiyyat İnstitutu arasında elmi əməkdaşlıq uğurla davam etdirilir və birgə tədqiqat layihələri həyata keçirilir.

Bu əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindən biri “Çingiz Aytmatov Ensiklopediyası”nın “Çingiz Aytmatov və Azərbaycan” cildinin hazırlanmasıdır. Ensiklopediyanın Azərbaycan cildi hər iki qurumun əməkdaşlarının iştirakı ilə yazılmaqdadır. Nəşrin 2028-ci ildə - Çingiz Aytmatovun 100 illik yubileyi münasibətilə - həm Azərbaycan, həm də qırğız dillərində işıq üzü görməsi nəzərdə tutulur.

2025-ci ildə qlobal təbii qaz tələbatı əvvəlki illə müqayisədə 1,7 faiz (69 milyard kubmetr) artaraq rekord göstəriciyə - 4 trilyon 202 milyard kubmetrə çatıb.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu barədə Beynəlxalq Qaz İttifaqı (IGU) və İtaliyanın “Snam” şirkəti tərəfindən hazırlanan “Qlobal qaz hesabatı 2026”da deyilir.

Bildirilir ki, bu artımda əsas pay Asiya, Yaxın Şərq və Avropaya düşüb. Ötən il Asiyada qaz tələbatı əvvəlki ilə nisbətən 25 milyard kubmetr artıb. Elektrik enerjisi istehsalında, yaşayış və kommersiya istehlakında artımlar regionda təbii qaz tələbatının ümumi artımının təxminən 64 faizini təşkil edib. Bu artımın əhəmiyyətli hissəsi Şərqi Asiya və Cənub-Şərqi Asiyada baş verib. Yaxın Şərqdə isə təbii qaz tələbatı illik müqayisədə 2,9 faiz və ya 18 milyard kubmetr artıb. Regiondakı artım xüsusilə sənaye və elektrik enerjisi sektorunda qaz tələbatı ilə əlaqədar olub. Sənayedə qaz tələbatı ötən il əvvəllki ilə görə 9,5 faiz və ya 15 milyard kubmetr, elektrik enerjisi sektorunda isə 4,2 faiz və ya 11 milyard kubmetr artıb.

Hesabata görə, keçən il Avropada təbii qaz tələbatı 2,3 faiz və ya təxminən 10 milyard kubmetr artıb. Qitədə ilin əvvəlində müşahidə olunan soyuq hava şəraiti və qış aylarında külək enerjisi istehsalının aşağı olması elektrik enerjisi istehsalında təbii qazdan istifadəni artırıb. Avropada elektrik enerjisi istehsalında təbii qazdan istifadə 9 milyard kubmetr artıb.

Afrikada təbii qaz tələbatı 6 milyard kubmetr, Şimali Amerikada isə 5 milyard kubmetr artıb. Şimali Amerikada yaşayış və kommersiya istehlakı 21 milyard kubmetr, sənaye istehlakı 2 milyard kubmetr artıb, elektrik enerjisi istehsalı üzrə qaza tələbat 18 milyard kubmetr azalıb. Ötən il Cənubi Amerikada qaz tələbatında 4 milyard kubmetr və Rusiyada 3 milyard kubmetr artım müşahidə olunub, tələbatın azaldığı yeganə bölgə isə Okeaniya olub.

Bundan başqa, il ərzində sektorlara görə yaşayış və kommersiya istehlakında 32 milyard kubmetr artım müşahidə olunub. Bu, qlobal təbii qaz tələbatında ən yüksək mütləq artımı təmsil edir. Şimali Amerikada soyuq qış şəraiti bu artıma öz töhfəsini verib.

Keniyanın Nayrobi şəhərində yerləşən Beynəlxalq Sülhə Dəstək Təlim Mərkəzinin (International Peace Support Training Centre – IPSTC) direktoru Çarlz Lenjo Mvaziqenin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti ölkəmizə səfəri çərçivəsində Azərbaycan Respublikası Minatəmizləmə Agentliyinin (ANAMA) Göygöl Təlim Mərkəzində və işğaldan azad edilmiş Ağdam rayonunda olub.

Bu barədə AZƏRTAC-a ANAMA-nın Mətbuat xidmətindən məlumat verilib.

Bildirilib ki, regional və beynəlxalq əməkdaşlığa geniş yer verən IPSTC dövlətlərarası tərəfdaşlıqlar çərçivəsində yeni təlim proqramlarının yaradılması, birgə layihələrin həyata keçirilməsi və qarşılıqlı təcrübə mübadiləsinin təşviqinə önəm verir.

Səfərin əsas məqsədi Azərbaycanın mina təhlükəsi ilə mübarizə sahəsində əldə etdiyi təcrübə, təlim imkanları və işğaldan azad edilmiş ərazilərdə həyata keçirilən minatəmizləmə əməliyyatları ilə tanış olmaq, həmçinin qarşılıqlı təcrübə mübadiləsini genişləndirmək olub.

Nümayəndə heyəti ilk olaraq ANAMA-nın Göygöl Təlim Mərkəzini ziyarət edib. Burada qonaqlara minatəmizləmə üzrə kadr hazırlığı, təlim proqramları, təlim infrastrukturu və mütəxəssislərin peşəkar hazırlığının təşkili barədə məlumat verilib.

Səfər çərçivəsində nümayəndə heyəti Ağdam rayonunda aparılan minatəmizləmə fəaliyyəti ilə də tanış olub. Qonaqlara ölkəmizin işğaldan azad edilmiş ərazilərində mövcud olan mina problemi, mina və digər partlayıcı sursatların törətdiyi fəsadlar, eləcə də bu problemin aradan qaldırılması istiqamətində icra edilən fəaliyyət və təhlükəsizlik tədbirləri barədə ətraflı məlumat təqdim olunub.

IPSTC-nin sahə üzrə çoxşaxəli fəaliyyət istiqamətlərini, təlim imkanlarını, innovativ və müasir yanaşmalarını nəzərə alaraq, ANAMA və IPSTC arasında qarşılıqlı faydalı təcrübə mübadiləsi hər iki qurumun fəaliyyətinə müsbət töhfə verəcək.

Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətləri son illərdə yüksək dinamika ilə inkişaf edərək keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəlib. Bu münasibətlərin təməlində dövlətlərarası siyasi etimadla yanaşı, Azərbaycan və qırğız xalqlarını birləşdirən ortaq tarix, dil, mədəniyyət və mənəvi dəyərlər dayanır. Dövlət başçıları arasında formalaşmış sıx və qarşılıqlı etimada əsaslanan dialoq ikitərəfli əlaqələrin bütün istiqamətlər üzrə inkişafına mühüm impuls verib. Bu baxımdan Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətləri yalnız iki dövlət arasındakı əlaqələr deyil, həm də Türk dünyasında həmrəyliyin möhkəmləndirilməsi, Mərkəzi Asiya ilə Cənubi Qafqaz arasında siyasi, iqtisadi və humanitar bağların gücləndirilməsi baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Mehriban Vəliyeva söyləyib. Deputat bildirib ki, Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətləri hazırda yüksələn dinamika ilə inkişaf edən və çoxşaxəli xarakter alan strateji tərəfdaşlıq kimi qiymətləndirilə bilər. Dövlət başçıları arasında intensiv siyasi dialoq əlaqələrin bütün istiqamətlər üzrə inkişafına ciddi impuls verib. Azərbaycan və Qırğızıstan türk dövlətləri arasında həmrəyliyin möhkəmləndirilməsini, siyasi və iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsini, nəqliyyat-kommunikasiya imkanlarının artırılmasını və humanitar münasibətlərin dərinləşdirilməsini fəal şəkildə dəstəkləyir. Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstan və digər Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə əlaqələrin inkişafına verdiyi önəm nəticəsində qarşılıqlı səfərlər, yüksəksəviyyəli siyasi təmaslar və yeni əməkdaşlıq mexanizmləri daha intensiv xarakter alıb.

“Azərbaycanın Orta Dəhlizin inkişafına verdiyi strateji əhəmiyyət Qırğızıstanla əməkdaşlığa da yeni məzmun qazandırır. Mərkəzi Asiya ilə Cənubi Qafqazı birləşdirən nəqliyyat və logistika imkanlarının genişləndirilməsi həm Azərbaycan, həm Qırğızıstan, həm də bütövlükdə Türk dövlətləri üçün yeni iqtisadi imkanlar yaradır.

Azərbaycanın Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafındakı mövqeyi ölkəmizi Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında mühüm bağlantı məkanına çevirir. Qarşılıqlı investisiyaların təşviqi, sahibkarlar arasında birbaşa əlaqələrin qurulması və birgə müəssisələrin yaradılması da ikitərəfli iqtisadi münasibətlərin daha dayanıqlı və uzunmüddətli xarakter almasına imkan verə bilər.

Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətlərinin mühüm xüsusiyyətlərindən biri qarşılıqlı siyasi və mənəvi dəstəyin konkret addımlarla müşayiət olunmasıdır. Qırğızıstan Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləməklə yanaşı, Qarabağda aparılan bərpa prosesinə də əməli töhfə verib. Ağdam şəhərində Qırğızıstanın təşəbbüsü və dəstəyi ilə məktəb layihəsinin həyata keçirilməsi bunun mühüm nümunələrindən biridir.

Humanitar sahə də Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətlərinin mühüm istiqamətlərindən biridir. Təhsil, elm, mədəniyyət, incəsənət, gənclər və idman sahələrində əlaqələrin genişləndirilməsi xalqların bir-birinə daha da yaxınlaşmasına xidmət edir. Universitetlərarası əlaqələrin inkişafı, tələbə və müəllim mübadilələrinin artırılması, birgə elmi layihələrin həyata keçirilməsi, rəqəmsal təhsil və müasir texnologiyalar üzrə əməkdaşlıq bu sahədə yeni imkanlar yaradır. Mədəni əlaqələrin inkişafında isə ortaq ədəbi və tarixi irsin öyrənilməsi, mədəniyyət günlərinin keçirilməsi, kino və teatr layihələrinin təşkili, sənətçilər arasında mübadilənin genişləndirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır”,- deyə deputat əlavə edib.

Mehriban Vəliyeva Qırğızıstanın böyük yazıçısı Çingiz Aytmatovun irsinin də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıdığını qeyd edib. O vurğulayıb ki, Aytmatovun yaradıcılığı Azərbaycan oxucusu üçün də doğmadır və yazıçının əsərləri Türk dünyasının ortaq mənəvi xəzinəsinin mühüm hissəsidir. Aytmatov irsinin birgə mədəni layihələr vasitəsilə daha geniş təbliği iki ölkənin humanitar əməkdaşlığına əlavə impuls verə bilər. Gənclər və turizm sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi, birgə forumların, sosial layihələrin və turizm marşrutlarının təşkili də qarşılıqlı əlaqələrin inkişafına mühüm töhfə verə bilər.

“Azərbaycan-Qırğızıstan münasibətlərinin gələcək inkişafını yalnız mövcud əməkdaşlığın davam etdirilməsi kimi deyil, yeni sahələrə çıxış və yeni regional təşəbbüslərin formalaşdırılması kimi qiymətləndirmək lazımdır. Bu gün siyasi etimad möhkəm təmələ malikdir. Əsas məqsəd bu siyasi iradəni iqtisadi, humanitar, mədəni, nəqliyyat və texnoloji layihələrlə daha da zənginləşdirməkdir. Azərbaycan və Qırğızıstanın münasibətləri həm ikitərəfli müstəvidə, həm də Türk dünyasının ümumi inteqrasiya prosesləri baxımından mühüm perspektivlər vəd edir. Dövlət başçılarının nümayiş etdirdiyi siyasi iradə, xalqlarımız arasındakı tarixi-mədəni bağlılıq, qarşılıqlı etimad və həmrəylik bu əlaqələrin gələcəkdə daha yüksək səviyyəyə yüksələcəyinə əsas verir”, - deyə Mehriban Vəliyeva fikrini yekunlaşdırıb.

Avqustun 30-da Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının (AAF) təşkilatçılığı ilə klassik avtomobillərin sərgisi və yürüşü keçirilib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, tədbirdə Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyeva və Arzu Əliyeva, Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının prezidenti Anar Ələkbərov, gənclər və idman naziri Fərid Qayıbov, digər tanınmış şəxslər və şəhər sakinləri iştirak ediblər.

Klassik avtomobillərin sərgisi və yürüşü bir sıra ölkələrdə olduğu kimi, Azərbaycanda da artıq ənənə halını alıb.

Dənizkənarı Milli Parkda klassik avtomobillərin nümayişi ilə başlayan tədbirdə 1986-cı ilədək istehsal olunan 100-dən çox avtomobil sərgilənib.

Bunlar tədbir üçün qeydiyyatdan keçən klassik avtomobillər, həmçinin Heydər Əliyev Mərkəzindəki daimi sərginin bəzi eksponatlarından ibarət nəqliyyat vasitələridir.

Bakı sakinlərinin hər zaman böyük maraqla qarşıladığı sərgi daha sonra retro avtomobillərin yürüşü ilə davam edib.

Paytaxtın əsas küçə və prospektindən keçən yürüş “Sea Breeze” ərazisində başa çatıb. “Marina Bay”də klassik avtomobillərin sərgisi Xəzərin sahilində retro ab-hava yaradıb.

Sərgidə müxtəlif dövrlərə aid avtomobillər nümayiş olunub. Onların arasında illərdir qorunub saxlanılan və sahibləri üçün xüsusi xatirə dəyəri daşıyan avtomobillər də var.

AZƏRTAC-a müsahibəsində klassik avtomobilin sürücüsü Nuhbala Dadaşov 1967-ci il istehsalı olan “Volqa QAZ-21” avtomobilinin onun ailəsi üçün xüsusi mənəvi əhəmiyyət daşıdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, avtomobili atası həmin il martın 19-da Saratovdan gətirib.

“Biz uşaq olanda bu maşının başından ayrılmırdıq. Atam dünyasını dəyişib, amma bu avtomobil bizə onu xatırladır. Ona görə də maşını qoruyub saxlamışıq”, – deyə N.Dadaşov bildirib.

O qeyd edib ki, avtomobillə Azərbaycanda müxtəlif tədbir və sərgilərdə iştirak edir: “Haraya çağırırlarsa gedirik. Abşeron yeməkləri, Novruz bayramı ərəfəsində şirniyyat və paxlava sərgiləri, müxtəlif digər tədbirlər olur. Mümkün qədər bu avtomobillə həmin tədbirlərdə iştirak edirəm. Abşeron camaatı bu maşını çox sevir”.

N.Dadaşovun sözlərinə görə, klassik avtomobil şəhərdə də böyük maraq doğurur. “Bu gün 100-dək insan yaxınlaşıb şəkil çəkdirib. Yolda hərəkət edərkən də insanların maşının və bizim şəkillərimizi çəkdiyini görürəm”, – deyə o əlavə edib.

Sərgiyə gələn ziyarətçilər də retro avtomobillərə böyük maraq göstəriblər.

Klassik avtomobillər sərgisinin ziyarətçisi Fidan Əfəndi AZƏRTAC-a müsahibəsində köhnə avtomobillərə xüsusi maraq göstərdiyini deyib. O, xüsusilə “Mercedes” markalı klassik modelləri sevdiyini və sərgidə nümayiş olunan avtomobilləri çox gözəl hesab etdiyini bildirib.

“Bu cür tədbirlərin ölkəmizdə keçirilməsi çox gözəldir. Sərgilər böyük maraq doğurur və biz hər dəfə bu günləri səbirsizliklə gözləyirik”, – deyə F.Əfəndi vurğulayıb.

Retro avtomobillərin sahibləri üçün isə sərgi yalnız nəqliyyat vasitələrini nümayiş etdirmək deyil, həm də onların tarixini və şəxsi xatirələrini bölüşmək imkanı yaradıb.

Sərginin “Canlı əfsanə” nominasiyasının qalibi Röyanə Seyfəli AZƏRTAC-a müsahibəsində 1986-cı il istehsalı olan “Mercedes-Benz W126” S-Class avtomobili ilə ilk dəfə belə sərgidə iştirak etdiyini bildirib.

Onun sözlərinə görə, avtomobili xüsusi məqsədlə əldə etməyib, sadəcə bir xatirə olaraq qoruyub saxlayıb: “Belə bir həvəsim əvvəllər yox idi. Sadəcə xatirə olaraq saxlamışam və nəhayət, sərgidə iştirak edə bildim. Bu, mənim üçün çox xoşdur”.

R.Seyfəli gələcəkdə də bu cür sərgilərdə iştirak etmək və avtomobilini nümayiş etdirmək istədiyini qeyd edib.

“Marina Bay”də keçirilən sərgidə yürüşdə iştirak edən avtomobil sahibləri arasından müxtəlif nominasiyalar üzrə qaliblər müəyyən edilərək mükafatlandırılıb.

Qaliblər “Sərginin veteranı”, “Qızıl standart”, “Canlı əfsanə”, “Nadir incilər”, “Dövrün stil ikonası”, “Dövrün ruhu”, “Vintaj zərifliyi”, “Ənənələrin qoruyucusu”, “Yarış əfsanəsi”, “Dəmir aristokrat”, “Zəhmətkeş əfsanə”, “Xalqın sevimlisi”, “Dövrün səsi” və “Zaman kapsulu” nominasiyaları üzrə müəyyənləşdirilib.

Qonaqlara musiqi proqramı da təqdim edilib.

Azərbaycan və Qırğız xalqlarını birləşdirən ortaq tarixi-mədəni köklər, mənəvi dəyərlər son illər elm və təhsil müstəvisində yeni məzmun kəsb edib. “Manas” dastanında və XX-XXI əsrlərdə Çingiz Aytmatovun yaradıcılığında ifadəsini tapan mənəvi yaxınlıq bu gün yeni əməkdaşlıq körpüləri yaradır.

AZƏRTAC Azərbaycan–Qırğızıstan əməkdaşlığında ortaq mənəvi dəyərlərə və müasir dövrün əməkdaşlıq əlaqələrinə nəzər salır.

“Manas” dastanı - Qırğız xalqının qəhrəmanlıq rəmzi və Türk dünyasının mənəvi sərvəti

1995-ci ildə Bişkekdə “Manas” dastanının 1000 illik yubileyi qeyd edilərkən Ümummilli Lideri Heydər Əliyev həmin mərasimdə iştirak edib və bu eposu qırğız xalqının müdrikliyinin, qəhrəmanlığının rəmzi, Türk dünyasının mənəvi sərvəti kimi dəyərləndirib. Ulu Öndər “Manas bizim hamımızın, xalqlarımızın hamısının ulu babasıdır” deyib.

Azərbaycanın “Dostluq” ordeninin təqdim edildiyi birinci yazıçı – Çingiz Aytmatov

Qırğız xalqının, Türk dünyasının və dünya ədəbiyyatının böyük yazıçısı Çingiz Aytmatovun Ümummilli Lideri Heydər Əliyev ilə dostluğu hələ sovet dövründə başlayıb və müstəqillik illərində davam edib. Ulu Öndər görkəmli yazıçının “Ana torpaq”, “Əlvida, Gülsarı”, “Cəllad kötüyü”, “Gün var əsrə bərabər” və digər əsərlərini ümumbəşəri dəyərləri əks etdirməklə yanaşı, türk övladlarının milli mənlik, özünüdərketmə şüurunun formalaşması baxımından yüksək qiymətləndirib.

Görkəmli yazıçı sonuncu dəfə Azərbaycanda 2008-ci ildə olub. Azərbaycanın “Dostluq” ordeni ilk dəfə Çingiz Aytmatova təqdim edilib. Həmin görüşdə Prezident İlham Əliyev deyib: “Siz həmişə, bütün dövrlərdə Azərbaycanın böyük dostu olmusunuz. Bu, sovet dövründə də belə olub, - mən bunu atamın söhbətlərindən də bilirəm, Sizin onunla münasibətləriniz mənə məlumdur, - müstəqillik dövründə də. Siz həmişə bizi dəstəkləmisiniz. Çətin anlarda Siz həmişə ədalətin, sülhün, əməkdaşlığın tərəfdarı kimi öz qətiyyətli sözünüzü demişiniz”.

Vətən müharibəsi günlərində yazılmış bir məktub

Vətən müharibəsi günlərində - 2020-ci il oktyabrın 26-da “Ç.Aytmatov adına Beynəlxalq İssık-Kul Forumu” İctimai Birliyi Azərbaycan Prezidentinə dəstək məktub ünvanlayıb. Həmin məktubda Azərbaycan türk xalqlarının totem quşuna - havaya qalxarkən qanadından yaralanan azadlıqsevər qızıl qartala bənzədilib. Məktubda yer alan “Ulu əcdadlarımız Manas Ata və Dədə Qorqudun ruhu bu nəcib işdə sizə kömək olsun” ifadəsi türk xalqlarının ortaq kökündən qaynaqlanır.

Qardaş dəstəyi - Ağdamda Ayköl Manas məktəbi

2025-ci ilin iyul ayında Azərbaycan və Qırğızıstan liderlərinin iştirakı ilə Ayköl Manas adına Xıdırlı kənd tam orta məktəbinin açılışı olub. Məktəb Qırğızıstan Prezidentinin təşəbbüsü ilə inşa edilib. Bu, qırğız xalqının qəlbindən, ürəyindən gələn köməkdir.

Azərbaycan-Qırğızıstan tərəfdaşlığı akademik müstəvidə

AMEA-nın institutları ilə Qırğızıstanın elmi müəssisələri arasında əməkdaşlıq əlaqələri qurulub. Alimlərimizin elmi fəaliyyətində “Manas” dastanının, Çingiz Aytmatovun yaradıcılığının tədqiqi xüsusi yer tutur. Həmçinin ortaq fəlsəfi və ictimai fikir tarix, milli-mənəvi dəyərlərin və müasir sosial-fəlsəfi proseslərinin müqayisəli tədqiqi üçün geniş imkanlar mövcuddur.

Ali təhsil müəssisələri arasında əlaqələr

Azərbaycanın və Qırğızıstanın ali təhsil müəssisələri arasında əlaqələr tələbə və müəllim mübadiləsi, elmi əməkdaşlıq, birgə tədqiqatlar, nəşrlər, təhsil proqramları, beynəlxalq konfranslar, seminarla və ikili diplom proqramını əhatə edir.

Azərbaycan Texniki Universiteti (AzTU) Qırğızıstanın Qırğız-Türk Manas Universiteti, İ.Arabayev adına Qırğız Dövlət Universiteti, İ.Razzakov adına Qırğız Dövlət Texniki Universiteti, M.Rıskulbekov adına Qırğız İqtisad Universiteti ilə də əməldaşlıq edir.

Bakı Dövlət Universiteti (BDU) Qırğızıstanın Yusif Balasaqunlu adına Qırğız Milli Universiteti, Qırğızıstan Beynəlxalq Universiteti, M.M. Adışev adına Oş Texnologiya Universiteti, Qırğız-Türk Manas Universiteti, Qırğız İqtisad Universiteti və Bişkek Dövlət Universiteti ilə əməkdaşlıq edir.

Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti (UNEC) B.Sıdıkov adına Qırğız-Özbək Beynəlxalq Universiteti, Manas Universiteti, Bişkek Dövlət Universiteti, İ.Razzakov adına Qırğız Dövlət Texniki Universiteti, İ.Arabayev adına Qırğız Dövlət Universiteti ilə əməkdaşlıq edir.

Bu ilin fevralında isə Yusif Balasaqunlu adına Qırğız Milli Universiteti arasında magistratura səviyyəsində ikili diplom proqramına dair müqavilə imzalanıb.

Qazanılan hər bir dost səmanın bəxş etdiyi bir nemətdir

Bu ilin iyulunda Çolpon-Ata şəhərində Azərbaycan və Qırğızıstan Dövlətlərarası Şuranın 3-cü iclasında çıxış edən Prezident Sadır Japarov deyib: “Bizim dəyərlərimiz öz əksini iki xalqın zəngin mədəni irsində tapıb. Dahi Nizami Gəncəvi dediyi kimi: “Qazanılan hər bir dost səmanın bəxş etdiyi bir nemətdir”. Xüsusi qürur hissi ilə qeyd etmək istərdim ki, Qırğızıstan və Azərbaycan bir-birinin timsalında etibarlı dost qazanıb”.

Xatırladaq ki, 2024-cü ilin aprelində Bakıda Çingiz Aytmatovun abidəsinin açılışı, noyabrında Azərbaycan Prezidentinə Bişkekdə “Çingiz Aytmatov” ordeninin, bu ilin iyulunda “Manas” ordeninin, Qırğızıstan Prezidentinə “Heydər Əliyev” ordeninin təltif edilməsi iki xalq arasında dostluğun, qardaşlığın rəmzidir.

AZCON Holding şirkətlərindən olan “Azərkosmos”un təşəbbüsü nəticəsində beynəlxalq peyk məlumatları və analitika şirkəti “EOS Data Analytics”in təqdim etdiyi Qarabağ ərazisini əhatə edən baza xəritəsi yenilənib. Yenilənmə çərçivəsində Qarabağda yerləşən yaşayış məntəqələrinin əvvəllər erməni dilində göstərilən adları Azərbaycanın rəsmi toponimləri ilə əvəzlənib.

Bu barədə AZƏRTAC-a Azərbaycan Respublikasının Kosmik Agentliyindən (“Azərkosmos”) bildirilib.

Məlumata əsasən, “Azərkosmos”un komandası baza xəritəsində aktual olmayan yaşayış məntəqəsi adlarını müəyyən edərək “EOS Data Analytics” komandasına müraciət edib. Müraciət zamanı Azərbaycanın rəsmi Açıq Məlumatlar Portalında (Opendata.az) dərc olunan məlumatlar, eləcə də yaşayış məntəqələrinin rəsmi adlarını təsdiqləyən müvafiq məlumat bazası qarşı tərəfə təqdim edilib.

Təxminən 11 ay davam edən əməkdaşlıq və məlumat mübadiləsi nəticəsində “EOS Data Analytics”in məhsul komandası təqdim olunan rəsmi məlumatları nəzərdən keçirərək Qarabağ ərazisini əhatə edən xəritədə müvafiq yenilənmələri həyata keçirib.

Nəticədə, Xankəndi, Xocavənd, Ağdərə, Suqovuşan və Qarabağ bölgəsində yerləşən digər yaşayış məntəqələrinin rəsmi adları rəqəmsal xəritədə düzgün əks olunub.

Bu təşəbbüs Azərbaycanın rəsmi coğrafi adlarının beynəlxalq rəqəmsal xəritələrdə düzgün təqdim edilməsinə və qlobal istifadəçilərin ölkəmiz haqqında aktual, etibarlı məkan məlumatları əldə etməsinə töhfə verir. Yenilənmə, həmçinin rəsmi açıq məlumatların beynəlxalq xəritələrdəki məlumatların dəqiqliyinin artırılmasında mühüm rol oynadığını nümayiş etdirir.

Qeyd edək ki, “EOS Data Analytics” süni intellekt əsasında peyk məlumatlarının təhlili üzrə xidmətlər göstərən və bu sahədə ən çox istifadəçi sayı olan beynəlxalq şirkətlərdəndir. Şirkət “EOS SAT-1” peyki və 20-dən çox tərəfdaş peyk qruplaşmasından əldə edilən məlumatları təhlil edərək müxtəlif sahələrdə qərarların qəbuluna xidmət edən analitik həllər təqdim edir.

TANAP boru kəməri rəqəmsal əkiz texnologiyasının mövcud tətbiqlərindən biridir.

AZƏRTAC xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, bu barədə Beynəlxalq Qaz İttifaqı (IGU) və İtaliyanın “Snam” şirkəti tərəfindən hazırlanan “Qlobal qaz hesabatı 2026”da deyilir.

“TANAP-da istifadə edilən rəqəmsal əkiz texnologiyası boru kəmərinin əməliyyatlarını və bütövlüyünü müxtəlif əməliyyat ssenarilərində qiymətləndirir. Bu tətbiq vaxtında və məlumatlara əsaslanan risklərin idarə edilməsini dəstəkləyir”, - deyə hesabatda qeyd olunur.

Həmçinin hesabatda son illərdə təbii qaz və mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) sektorunda rəqəmsallaşdırmanın əhəmiyyətli dərəcədə sürətləndiyi bildirilib. Eyni zamanda, süni intellektlə işləyən sistemlərdən rəqəmsal əkizlərə, proqnozlaşdırıcı texniki xidmətə və uzaqdan idarəetmə texnologiyalarına qədər müxtəlif tətbiqlərin sektorun müxtəlif mərhələlərində istifadə edildiyi vurğulanıb. Bildirilib ki, rəqəmsal əkiz texnologiyası təbii qaz emalı zavodlarının inkişafından tutmuş böyük təbii qaz ötürmə şəbəkələrinin idarə olunmasına qədər müxtəlif sahələrdə istifadə olunur.

Qeyd edək ki, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorundakı “Şahdəniz-2” yatağından çıxarılan qazı Türkiyəyə nəql edən TANAP boru kəməri Türkiyə-Gürcüstan sərhədində Cənubi Qafqaz Boru Kəmərinə qoşulub, Türkiyə-Yunanıstan sərhədində isə TAP qaz boru kəmərinə birləşib. Avropa İttifaqı üçün prioritet enerji layihələrindən biri olan və 3500 kilometrlik Cənub Qaz Dəhlizinin birləşdirici halqasını təşkil edən TANAP-ın Gürcüstan-Türkiyə sərhədi-Eskişehir 56 düymlük hissəsinin uzunluğu 1350 kilometr, Eskişehir-Türkiyə-Yunanıstan sərhədi boyunca 48 düymlük hissəsinin uzunluğu isə 480 kilometrdir. Mərmərə dənizi boyunca isə boru kəmərinin diametri 36 düym təşkil edir. İki fazada icra olunan layihə çərçivəsində boru kəmərinin uzunluğu (19 kilometri Mərmərə dənizindən keçməklə) ümumilikdə 1812 kilometrdir. Türkiyəyə ilk qaz həcmlərinin nəqli planlaşdırıldığı kimi 2018-ci il iyunun 30-da başlayıb.

Boru kəməri ilə indiyədək Türkiyəyə 40 milyard kubmetrdən, ümumilikdə isə 100 milyard kubmetrdən çox qaz nəql edilib. Kəmərin mövcud ötürücülük qabiliyyəti hazırda 16,2 milyard kubmetrdir və 31 milyard kubmetrə çatdırıla bilər. TANAP-la nəql olunan 16 milyard kubmetr Azərbaycan qazının 10 milyard kubmetri Avropaya, 6 milyard kubmetri isə Türkiyəyə satılır.

TANAP layihəsinə 6,5 milyard dollar xərclənib. TANAP-ın səhmlərinin 51 faizi “Cənub Qaz Dəhlizi” QSC-yə, 7 faizi “SOCAR Turkey Enerji A.Ş.”yə (STEAŞ), 30 faizi “Botaş”a, 12 faizi isə BP şirkətinə məxsusdur.

Beynəlxalq münasibətlər sisteminin yenidən formalaşdığı müasir dövrdə çoxqütblü dünya nizamına keçid və qlobal idarəetmə institutlarının rolu aparıcı diplomatik platformaların ana müzakirə mövzusuna çevrilib. Bu xüsusda, Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) genişləndirilmiş tərəfdaşlıq formatı olan "ŞƏT+" görüşləri qlobal dialoqa öz töhfəsini verir. Ölkəmizin həyata keçirdiyi uğurlu, müstəqil və balanslaşdırılmış xarici siyasət kursu dünyanın aparıcı beynəlxalq institutları ilə səmərəli əlaqələrin qurulmasına geniş imkanlar yaradır. Bu mənada, Avrasiya məkanının siyasi, təhlükəsizlik və iqtisadi arxitekturasında xüsusi çəkiyə malik olan Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə inkişaf edən əlaqələr ölkəmizin xarici siyasət prioritetlərində mühüm yer tutur.

Bu fikirləri Milli Məclisin deputatı Kamran Bayramov mətbuata açıqlamasında bildirib. O, qeyd edib ki, Avropa ilə Asiyanın kəsişməsində yerləşən, Xəzər dənizinə çıxışı olan və müasir nəqliyyat infrastrukturu formalaşdıran ölkəmiz Mərkəzi Asiya, Cənubi Qafqaz, Türkiyə və Avropa arasında mühüm bağlantı qovşağı rolunu oynayır. Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi müstəqil və milli maraqlara əsaslanan xarici siyasət Azərbaycanın müxtəlif güç mərkəzləri ilə qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq qurmasına imkan yaradıb. Ərazi bütövlüyü və suverenliyinin tam bərpa olunması isə bu uğurlu siyasətin mühüm nəticəsidir.

Son illərdə Asiyanın aparıcı dövlətləri ilə siyasi, iqtisadi, energetika və logistika sahələrində əlaqələrini genişləndirən Azərbaycan üçün Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) mühüm beynəlxalq platformalardan birinə çevrilmişdir. 2026-cı ildə yaradılmasının 25-ci ildönümünü qeyd edən ŞƏT 2001-ci ildə Çin, Rusiya, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Tacikistan və Özbəkistan tərəfindən regional təhlükəsizliyin və etimadın möhkəmləndirilməsi məqsədilə təsis edilib. Bu təşkilata 2017-ci ildə Hindistan və Pakistan, 2023-cü ildə İran, 2024-cü ildə isə Belarus qoşulub. Beləliklə, tamhüquqlu üzvlərin sayı 10-a çatıb. ŞƏT 10 üzv dövlətlə yanaşı, 2 müşahidəçi və 15 dialoq tərəfdaşını bir araya gətirir. Təşkilat təxminən 36 milyon kvadratkilometr ərazini və 3,4 milyarddan çox əhalini əhatə edən nəhəng bir məkandır. Dünya Bankının 2025-ci il göstəricilərinə görə, üzv ölkələrin ümumi nominal ÜDM-i 27,4 trilyon dollar təşkil edir ki, bu da qlobal iqtisadiyyatın 23,1 faizinə bərabərdir. Zəngin enerji və xammal resurslarına, nəhəng istehlak bazarlarına və Avrasiyanın əsas quru nəqliyyat marşrutlarına malik olması platformanın iqtisadi və geosiyasi çəkisini daha da artırır. Təşkilatın 2002-ci il Xartiyasına əsaslanan hüquqi bazası dövlətlərin suverenliyinə, ərazi bütövlüyünə hörmət, daxili işlərə qarışmamaq və məsələləri sülh yolu ilə həll etmək prinsiplərinə söykənir. ŞƏT hərbi və ya siyasi blok deyil; fərqli idarəetmə sistemlərinə malik ölkələrin ortaq maraqlar ətrafında bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq platformasıdır. Təşkilatın gündəliyi terrorizm, separatizm, ekstremizm və transmilli cinayətkarlıqla mübarizədən tutmuş iqtisadiyyat, investisiya, energetika, nəqliyyat, elm, təhsil və səhiyyəyə qədər geniş sahələri əhatə edir. ŞƏT-in 2035-ci ilədək İnkişaf Strategiyası da məhz bu çoxşaxəli layihələrin həyata keçirilməsini prioritet hesab edir. Azərbaycan bu nəhəng məkanla həm ikitərəfli, həm də institusional çərçivədə sıx bağlıdır. Ölkəmiz 2015-ci ildən təşkilatın dialoq tərəfdaşı statusuna malikdir. 2025-ci ilin avqust-sentyabr aylarında Tyantszin Sammitində qəbul edilən qərara əsasən statuslar optimallaşdırılmış və Azərbaycanın təşkilatdakı mövqeyi vahid "ŞƏT tərəfdaşı" statusu kimi müəyyənləşdirilmişdir. Prezident İlham Əliyevin ŞƏT-in zirvə görüşlərində və "ŞƏT+" formatında fəal iştirakı Azərbaycanın bu platformaya verdiyi əhəmiyyəti göstərir. Tərəfdaşlıq regional təhlükəsizlik, kibercinayətkarlıqla mübarizə, ticarət, KOB-ların dəstəklənməsi və humanitar əlaqələri ehtiva edir. Xüsusilə Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə 2021-ci ildə Nizami Gəncəvinin büstünün Pekindəki ŞƏT qərargahında ucaldılması bu mədəni bağların bariz nümunəsidir. Eyni zamanda, Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat koridorlarının kəsişməsində yerləşən Azərbaycan ŞƏT ölkələri üçün əvəzolunmaz tranzit və logistika tərəfdaşıdır. Qırğızıstanın Bişkekdə təşkil etdiyi yubiley sammiti və "ŞƏT+" dialoqları çoxqütblü dünya nizamının formalaşmasında bu əməkdaşlığın rolunu bir daha nümayiş etdirir. Azərbaycanın ŞƏT ilə dərinləşən münasibətləri ölkəmizin milli maraqlarına, təhlükəsizlik prioritetlərinə və transregional logistika strategiyasına tam cavab verməklə, onun Avrasiya məkanındakı nüfuzlu və balanslaşdırılmış mövqeyini daha da möhkəmləndirir.

Deputat diqqətə çatdırıb ki, Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) əhatə etdiyi geniş coğrafiya həm dünyanın ən böyük enerji istehsalçılarını, həm də əsas enerji istehlakçılarını özündə birləşdirir. Günümüzdə enerji resurslarına sahib olmaq qədər, onların təhlükəsiz, sabit və şaxələndirilmiş marşrutlarla bazarlara çatdırılması da strateji əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycanın bu müstəvidəki üstünlüyü məhz burada üzə çıxır. Ölkəmiz regionun en böyük enerji istehsalçısı olmasa da, enerjinin hasil edildiyi bölgələrlə istehlak bazarları arasında əvəzolunmaz bağlantı halqasıdır. Təxminən 3500 kilometr uzunluğunda olan “Cənub qaz dəhlizi” Azərbaycan qazını Gürcüstan və Türkiyə üzərindən Avropaya nəql edən mühüm sistemdir. 2025-ci ildə bu dəhliz vasitəsilə Avropa İttifaqı ölkələrinə 12,5 milyard kubmetr təbii qaz tədarük edilmişdir. Bakı-Tbilisi-Ceyhan, TANAP, TAP və hazırda inkişaf etdirilən Zəngəzur dəhlizi (TRIPP) Azərbaycanın enerji və nəqliyyat infrastrukturu imkanlarını daha da genişləndirir. Eyni strateji məntiq nəqliyyat-logistika sahəsində də özünü göstərir. ŞƏT məkanı Şərqdən Qərbə, Şimaldan Cənuba uzanan əsas quru nəqliyyat marşrutlarının böyük hissəsini əhatə edir. Çin, Mərkəzi Asiya, Rusiya, İran, Hindistan və Xəzər hövzəsini Qərb bazarları ilə birləşdirən xəritədə Azərbaycan xüsusi geostrateji mövqeyə malikdir. Ölkəmiz eyni vaxtda Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat marşrutlarının kəsişmə nöqtəsində yerləşir.

Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu, Orta dəhliz və “Şimal-Cənub” Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizi regional bağlantıları təmin edən ana arteriyalardır. Bu zəncirdə mühüm halqa olan Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanının birinci mərhələ üzrə illik yükaşırma qabiliyyəti 15 milyon ton və 100 min TEU təşkil edir. Gələcəkdə bu göstəricinin 25 milyon ton və 500 min TEU-ya çatdırılması nəzərdə tutulur ki, bu da Azərbaycanın Avrasiyanın logistika xəritəsindəki aparıcı mövqeyini daha da möhkəmləndirəcəkdir.

K.Bayramov vurğulayıb ki, Azərbaycanın müxtəlif geosiyasi məkanlarla paralel əməkdaşlıq siyasəti də ŞƏT-lə münasibətlərinin məzmununu genişləndirir. Avropa ilə siyasi və iqtisadi əlaqələrin inkişafı, Türk dünyası və İslam ölkələri ilə əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi ölkəmizin müxtəlif regional platformalar arasında əlaqələndirici rolunu gücləndirir. Cənubi Qafqazda yeni sülh reallıqlarının formalaşması isə bu imkanlara nəqliyyat və iqtisadi bağlantılar baxımından əlavə məzmun qazandırır. Siyasi dialoqu iqtisadi əməkdaşlıq tamamlayır. 2025-ci ildə Azərbaycanın ümumi xarici ticarət dövriyyəsi 48,9 milyard dollar təşkil edib. Həmin il xarici ticarətdə Rusiya 10 faiz, Çin 9,9 faiz, Özbəkistan 1,6 faiz, Qazaxıstan 1,4 faiz, İran isə 1,3 faiz paya malik olub. Bu göstəricilər ŞƏT üzvlərinin Azərbaycan üçün artıq real və əhəmiyyətli iqtisadi tərəfdaşlara çevrildiyini göstərir. Əlaqələrin genişləndirilməsi üçün potensial yalnız ticarətlə məhdudlaşmır. ŞƏT məkanı Azərbaycan üçün nəqliyyat və logistika, investisiya, sənaye, energetika və qeyri-neft sektorunda əməkdaşlığın genişləndirilməsi baxımından böyük imkanlar yaradır. Azərbaycanın Orta dəhlizdəki mövqeyi, Xəzər üzərindən nəqliyyat bağlantıları və Avropa bazarlarına çıxış imkanları ŞƏT ölkələrinin artan istehsal və ixrac potensialı ilə birləşdikdə yeni iqtisadi zəncirlərin formalaşmasına şərait yarada bilər. Cənubi Qafqazda sülhün möhkəmlənməsi isə Şərq-Qərb və Şimal-Cənub marşrutlarının daha səmərəli inteqrasiyası üçün əlavə imkanlar yaradır. Bu baxımdan Azərbaycan-Qırğızıstan əlaqələrinin inkişafı, Mərkəzi Asiya ölkələri ilə artan iqtisadi əməkdaşlıq və Çinlə strateji tərəfdaşlığın dərinləşməsi daha geniş regional bağlantının ayrı-ayrı elementləri kimi çıxış edir. Azərbaycan-ŞƏT əməkdaşlığının gələcəyinə yalnız təşkilatla münasibətlərin formal genişlənməsi prizmasından yanaşmaq kifayət deyil. Əsas məsələ Azərbaycanın ŞƏT məkanının yaratdığı geniş iqtisadi və geosiyasi imkanları öz nəqliyyat, enerji, investisiya və diplomatik potensialı ilə səmərəli şəkildə uzlaşdıra bilməsidir. ŞƏT-in gücü onun nəhəng coğrafiyasında, əhalisində, iqtisadi resurslarında və bazarlarındadır. Azərbaycanın üstünlüyü isə bu nəhəng məkanı Xəzər üzərindən Qərb istiqaməti ilə birləşdirən strateji coğrafi mövqeyindədir. Ölkəmizin əsas üstünlüyü ŞƏT ölkələri ilə miqyas baxımından rəqabət aparmaqda deyil, həmin məkanın yaratdığı iqtisadi potensialı real nəqliyyat, logistika, enerji və investisiya imkanlarına çevirməsindədir.

K.Bayramov əlavə edib ki, bütün bu faktlar və geostrateji reallıqlar göstərir ki, Azərbaycanın Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə getdikcə dərinləşən münasibətləri təkcə formal diplomatik tərəfdaşlıq xarakteri daşımır. Bu əməkdaşlıq ölkəmizin milli maraqlarına, regional təhlükəsizlik prioritetlərinə və transregional nəqliyyat-logistika strategiyasına tam cavab verir. Azərbaycanın təşkilatda "ŞƏT tərəfdaşı" statusunda yer alması, Prezident İlham Əliyevin sammitlərdə fəal iştirakı və Bakının Şərq-Qərb ilə Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərindəki əvəzedilməz rolu ölkəmizi Avrasiya məkanında mühüm qərarqəbuletmə mexanizmlərinin ayrılmaz hissəsinə çevirir. Nəticə etibarilə, ŞƏT ilə çoxşaxəli əlaqələrin inkişafı Azərbaycanın çoxqütblü dünya nizamında öz müstəqil, balanslaşdırılmış və nüfuzlu mövqeyini daha da möhkəmləndirməsinə xidmət edir.

Rəşad CƏFƏRLİ,

«Azərbaycan»

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin əməkdaşları və Azərbaycan-Amerika Təşkilatları Alyansının üzvləri ABŞ-nin paytaxtı Vaşinqtonda yerləşən Konqres Kitabxanasını ziyarət ediblər.

Dövlət Komitəsindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, ziyarət Alyansın təşəbbüsü və komitənin dəstəyi ilə baş tutub.

Kitabxananın Yaxın Şərq bölməsinin müdiri Coan Uiks qonaqlara kitabxananın yaranma tarixi, fəaliyyəti və zəngin kolleksiyası barədə məlumat verib. Qeyd edib ki, kitabxananın elektron kataloqu və rəqəmsal arxivi Azərbaycanın tarixi, ədəbiyyatı, dili, Qarabağ və Şuşa, həmçinin musiqi irsi ilə bağlı zəngin məlumat bazasına çıxış imkanları yaradır.

Qonaqlar Azərbaycanla bağlı qədim və müasir nəşrlərlə də tanış olublar. Onların sırasında Mirzə Ələkbər Sabirin “Hophopnamə” əsəri, Nizami Gəncəvi, İmadəddin Nəsimi, Məhəmməd Füzuli və digər Azərbaycan ədiblərinin yaradıcılığı haqqında nəşrlər, həmçinin ölkə tarixinin müxtəlif dövrlərini əks etdirən kitablar yer alıb.

Ziyarət çərçivəsində qonaqlara bir sıra nadir eksponatlar, o cümlədən ABŞ Konstitusiyasının ilk əlyazması nümayiş olunub.

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin şöbə müdiri Səlhət Abbasova isə Azərbaycan mədəni irsini, tarixini əks etdirən 20-dən çox nəşri kitabxanaya hədiyyə edib.

Coan Uiks bu nəşrlərin kitabxananın Azərbaycanla bağlı kolleksiyasını daha da zənginləşdirəcəyini qeyd edərək, Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinə təşəkkürünü bildirib.

İslandiyanın Xarici İşlər naziri Torgerdur Katrin Qunnarsdottir ölkənin Avropa İttifaqına (Aİ) üzvlüyü ilə bağlı keçirilmiş referendumun nəticələrinə əsasən təşkilatla danışıqların bərpa olunmayacağını bəyan edib. Bu barədə nazir “X” sosial şəbəkəsindəki səhifəsində paylaşım edib.

“İslandiya xalqı öz sözünü dedi. Dünən keçirilən referendumun nəticəsi o deməkdir ki, Aİ ilə danışıqlar davam etdirilməyəcək”, - deyə Qunnarsdottir qeyd edib.

Bununla belə, nazir vurğulayıb ki, Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlıq “Avropa İqtisadi Zonası haqqında saziş”də təsbit olunduğu kimi davam edəcək.

“RUV” teleradioşirkətinin məlumatına görə, ölkə vətəndaşlarının 52,5 faizi (99 mindən çox nəfər) inteqrasiyanın əleyhinə, 47,5 faizi isə (89 mindən çox nəfər) lehinə səs verib.

“Euractiv” nəşri bu nəticəni Brüsselin bloku genişləndirmək planlarına "ciddi zərbə” kimi qiymətləndirib. 

Yasəmən MUSAYEVA, 

“Azərbaycan”

Avqustun 31-də Qırğızıstanın paytaxtı Bişkek şəhərində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Qazaxıstan Respublikasının Prezidenti Kasım-Jomart Tokayev ilə görüşü olub.

AZƏRTAC xəbər verir ki, dövlətimizin başçısı Qazaxıstan Respublikasının yeni parlamentinə - Qurultaya keçirilən ilk seçkilərin uğurla baş tutması münasibətilə təbriklərini çatdıraraq qeyd etdi ki, bu, Prezident Kasım-Jomart Tokayevin rəhbərliyi ilə ölkədə aparılan genişmiqyaslı islahatlara Qazaxıstan xalqının dəstəyinin növbəti nümunəsi idi.

Qazaxıstan Prezidenti dövlətimizin başçısının göndərdiyi təbrik məktubuna və Azərbaycandan olan müşahidəçilərin bu seçkilərdə fəal iştirakına görə minnətdarlığını bildirdi.

Görüşdə Azərbaycanla Qazaxıstan arasında strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik əlaqələrinin uğurla inkişaf etdiyi qeyd olundu, münasibətlərimizin dərinləşdirilməsində yüksək səviyyədə qarşılıqlı səfərlərin və təmasların önəmi vurğulandı. Nəqliyyat-logistika məsələləri müzakirə olundu, Orta Dəhlizin əhəmiyyətinə toxunuldu, bu istiqamətdə Azərbaycanla Qazaxıstan arasında əməkdaşlığın perspektivlərinə dair fikir mübadiləsi aparıldı.

Dövlət başçıları Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin sammitinin Bakıda keçiriləcəyinə də toxundular.

Söhbət zamanı gələcək təmaslar və qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər müzakirə olundu.

İt dişləməsi nəticəsində burun nahiyəsində geniş toxuma itkisi yaranan pasiyent üzərində Azərbaycan Tibb Universitetinin Tədris Cərrahiyyə Klinikasında (TCK) mürəkkəb rekonstruktiv əməliyyat uğurla icra olunub.

Klinikadan AZƏRTAC-a verilən məlumata görə, travma nəticəsində burunun böyük hissəsinin itirilməsi pasiyentin həm xarici görünüşünə, həm də burun funksiyalarına ciddi təsir göstərib. Burun strukturunun və funksiyasının bərpası məqsədilə mərhələli rekonstruktiv əməliyyat həyata keçirilib.

Əməliyyat Azərbaycan Tibb Universitetinin Ağız, üz və çənə cərrahiyyəsi kafedrasının müdiri professor Çingiz Rəhimovun rəhbərliyi ilə plastik, estetik və rekonstruktiv cərrahiyyə üzrə rezident, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Dilqəm Məhərrəmov tərəfindən icra olunub.

Cərrahi müdaxilə zamanı burunun itirilmiş hissəsinin bərpası üçün müasir rekonstruktiv üsullardan istifadə edilib. Nəticədə zədələnmiş burun toxumalarının anatomik bütövlüyünün bərpasına nail olunub.

Əməliyyatın əsas məqsədi burun nahiyəsində yaranmış defektin aradan qaldırılması ilə yanaşı, onun funksional imkanlarının da mümkün qədər bərpa edilməsi olub.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Fövqəladə Hallar Nazirliyinin “112” qaynar telefon xəttinə Naxçıvan şəhərində beşmərtəbəli yaşayış binasında yanğın baş verməsi barədə məlumat daxil olub.

Nazirliyin mətbuat xidmətindən AZƏRTAC-ın bölgə müxbirinə bildirilib ki, məlumatla əlaqədar dərhal Naxçıvan şəhər Dövlət Yanğından Mühafizə Hissəsinin qüvvələri əraziyə cəlb olunub. Yanğınsöndürənlərin operativ müdaxiləsi sayəsində yaşayış binasının 3-cü mərtəbəsində yerləşən vətəndaşa məxsus mənzildə baş vermiş yanğın genişlənməsinə imkan verilmədən qısa müddətdə söndürülüb.

Hadisə nəticəsində ümumi sahəsi 29,5 kvadratmetr olan mənzilin mətbəx hissəsində quraşdırılan suqızdırıcı və paltaryuyan maşını yanıb. Mənzil digər əşyaları ilə birlikdə yanğından mühafizə olunub.

Yaxın Şərqdəki son proseslər fonunda Avropada təbii qazın qiyməti 2023-cü ilin əvvəlindən bəri ən yüksək səviyyəyə qalxıb.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Niderlandın TTF habında qazın oktyabr üzrə fyuçersləri meqavat-saat üçün 4,4 faiz artaraq 69,9 avro olub. Bu, 2023-cü ilin yanvar ayından bəri ən yüksək səviyyədir.

“Gas Infrastructure Europe”nın (GIE) məlumatlarına görə, Avropada təbii qaz anbarlarının doluluq nisbəti hazırda 64,7 faizdir. Bu göstərici tarixi orta səviyyədən də aşağıdır.

Ekspertlərin fikrincə, Avropada “mavi yanacağın” qiyməti Yaxın Şərqdə yenidən başlayan döyüşlərin Körfəzdən mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) ixracında daha çox pozuntulara səbəb ola biləcəyi ilə bağlı narahatlıqlar fonunda yüksəlir. “Köhnə qitədə” ilin bu vaxtı üçün anbarların doluluq nisbətinin tarixi orta səviyyədən aşağı olması isə qışdan əvvəl ehtiyatların artırılması ilə bağlı narahatlıqlar yaradır. Lakin sentyabrın əvvəli üçün qitədə proqnozlaşdırılan daha mülayim hava temperaturu tələbatla bağlı gözləntiləri məhdudlaşdırsa da, anbarların doluluq nisbətinin aşağı qalması, Körfəzdən LNG tədarükü ilə bağlı qeyri-müəyyənliklər və Hörmüz boğazı üçün risklər qazın qiymətinə yuxarı istiqamətli təzyiq göstərir.

Analitiklər hesab edirlər ki, Yaxın Şərqdəki münaqişə Körfəz bölgəsindən LNG ixracına, xüsusən də Qətər kimi böyük istehsalçılardan gələn daşınmalara mənfi təsir göstərir və qlobal təchizat perspektivi ilə bağlı narahatlıqlar yaradır. Körfəzdən LNG ixracı uzun müddət pozularsa, Avropa LNG üçün Asiyadakı alıcılarla daha çox rəqabət aparmalı ola bilər. Körfəzdən LNG ixracının uzunmüddətli kəsilməsi qarşıdakı dövrdə təbii qaz qiymətlərinə daha çox yuxarı istiqamətli təzyiq göstərəcək, çünki belə olan halda Avropa Asiya alıcıları ilə daha intensiv rəqabət aparmalı ola bilər.

“Wood Mackenzie” tədqiqat və konsaltinq şirkətinin məlumatına görə, Avropanın tarixən aşağı təbii qaz saxlama səviyyələri 2026/2027-ci illərin qış fəslində təchizat təhlükəsizliyini riskə atır.

İstanbulda Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanı arasında imzalanan Məkkə Birgə Müdafiə Sazişi çərçivəsində yaradılan Strateji Siyasi və Müdafiə Komitəsinin ilk iclası keçirilir.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanının dövlət rəsmilərinin iştirak etdiyi görüşdə beynəlxalq təhlükəsizlik, müdafiə imkanlarının inkişaf etdirilməsi, üç ölkənin silahlı qüvvələri arasında qarşılıqlı fəaliyyət imkanlarının artırılması, müdafiə sənayesində birgə istehsal, tədqiqat və inkişaf əməkdaşlığının genişləndirilməsi, terrorla mübarizədə birgə səylərin gücləndirilməsi məsələləri müzakirə olunacaq.

İclas zamanı komitənin müəyyən edəcəyi birgə fəaliyyət istiqamətləri üzrə işləri əlaqələndirəcək katibliyin və digər mexanizmlərin çərçivəsinin müəyyənləşdirilməsi, qarşıdakı dövrdə atılacaq addımlar üzrə yol xəritəsinin hazırlanması gözlənilir.

Məkkə Birgə Müdafiə Sazişinin regionda təhlükəsizlik, sülh və sabitliyin möhkəmləndirilməsinə, məsələlərə əməkdaşlığa əsaslanan təhlükəsizlik yanaşması ilə baxılmasına və qarşıdurma əvəzinə əmin-amanlıq və rifahın prioritet seçilməsinə yönəldiyi vurğulanır.

Xatırladaq ki, ölkələr arasındakı “Birgə Müdafiə Sazişi” avqustun 7-də Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan, Səudiyyə Ərəbistanının vəliəhdi Məhəmməd bin Salman və Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərif tərəfindən Məkkədə imzalanıb.

Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanının regionda və beynəlxalq aləmdə artan qeyri-sabitlik fonunda ortaq məsuliyyət və regional sahiblənmə anlayışı ilə imzalanan sənəd regional və qlobal miqyasda təhlükəsizlik, sülh, sabitlik və rifahın təşviq edilməsini, həmçinin birgə çəkindirmə imkanlarının artırılmasını hədəfləyir.