Türk dünyasının aparıcı gücü

Əsrlərə hesablanmış saziş

Yurduna əbədi qayıdan müqəddəs bayraq

23 saatlıq Zəfərin qüruru

Sınaqlardan qalib çıxan kəmər

Prezident İlham Əliyevin geosiyasətin etikası barədə mühüm mesajları

Azərbaycanın innovasiya vizyonu

Örnək liderlik nümunəsi

Tarixi zəfər və Qərbin ikili standartları: qlobal ədalətsizliklərə qarşı Azərbaycan reallığı

07 Sentyabr 2026 13:50

920

Elm və texnika

A- A+

Afrikadakı şimpanzelərin səslərində regional “ləhcələr” aşkar edilib - Alimlərdən maraqlı kəşf

Afrika qitəsinin müxtəlif bölgələrində yaşayan şimpanzelərin səs siqnallarında insandakı regional ləhcələrə oxşar özünəməxsus fərqlər müəyyən edilib. News Nation portalının yaydığı məlumata görə, tədqiqatçılar qrupu bu qeyri-adi xüsusiyyəti həyata keçirdikləri geniştərkibli təhlillər nəticəsində üzə çıxarıblar. Alimlər Zambiyadakı Çimfunşi vəhşi təbiət sığınacağında və Tanzaniyadakı Qombe Milli Parkında yaşayan 30 cavan şimpanzeyə aid 11 mindən çox səs siqnalını analiz ediblər.

Məlum olub ki, hətta balalar da məskunlaşdıqları ərazidən asılı olaraq bir-birindən cüzi fərqlənən səslər çıxarırlar. Heyvanlar böyüdükcə bu fərqlər daha da aydınlaşır. Bu özünəməxsusluq xoruldayış, inilti və gülüş kimi müxtəlif səs tiplərində özünü aydın göstərir. Tədqiqat çərçivəsində səs yazıları kompüter proqramına yüklənib və alqoritmdən yalnız səs tonlarına əsaslanaraq şimpanzenin mənşəyini müəyyən etmək tələb olunub.

Nəticələr göstərib ki, heyvanlar yeniyetməlik dövrünə çatdıqda proqram siqnalların haradan gəldiyini 90 faizdən çox dəqiqliklə düzgün təyin edə bilib.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, şimpanzelərin ünsiyyət tərzinə ətraf mühit faktorları birbaşa təsir göstərir.

Qombenin sıx tropik meşələri ilə Çimfunşinin açıq seyrək meşəliklərində səsin yayılma dinamikası fərqlidir. Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, babuinlər də daxil olmaqla digər heyvanlar da öz səs siqnallarını yaşadıqları mühitin şəraitinə uyğunlaşdırmaq qabiliyyətinə malikdirlər.

Yasəmən MUSAYEVA,

“Azərbaycan”

Digər Xəbərlər

20 Sentyabr 2026 Akademik Rəfiqə Əliyeva - Ömrünü elmə, qəlbini insanlara həsr edən alim qadın

16 Sentyabr 2026 QAFQAZ ALBANİYASI: TARİXİ İRS VƏ VARİSLİK ƏNƏNƏSİ

16 Sentyabr 2026 “OpenAI”, “Anthropic” və “Google” süni intellekt risklərinə nəzarət üçün yeni qurum yaradır

15 Sentyabr 2026 Qırğızıstan Müsəlmanları İdarəsi Azərbaycan İlahiyyat İnstitutu ilə əlaqələrin inkişafında maraqlıdır

15 Sentyabr 2026 Məcnun Məmmədov: Azərbaycanın müasir aqrar modelinin formalaşdırılması üçün yüksək ixtisaslı kadrlara böyük ehtiyac var ...

15 Sentyabr 2026 Hafiz Paşayev: Yaxşı vətəndaş ibtidai məktəbdən yetişməlidir

14 Sentyabr 2026 Alimlər qocalmanın sirrini tapıblar

13 Sentyabr 2026 Nəcibə Arif: Pakistan Ədəbiyyat Akademiyasında Azərbaycan ədəbiyyatı tarixi ilə bağlı tərcümə işləri davam etdirilir...

PDF kimi oxu

Qəzet kimi vərəqlə

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

BDYPİ gözlənilən hava şəraiti ilə əlaqədar sürücülərə müraciət edib

16:19
20 Sentyabr

Xocavənd Şəhəri Günü qeyd olunur

16:16
20 Sentyabr

Türkiyə səfirliyi Azərbaycanın Dövlət Suverenliyi Gününü təbrik edib

16:14
20 Sentyabr

Birinci Qarabağ müharibəsi şəhidinin anım mərasimi keçirilib

16:13
20 Sentyabr

İsrail səfirliyi Azərbaycanı Suverenlik Günü münasibətilə təbrik edib

15:54
20 Sentyabr

Tarixçi: İndiki Ermənistan ərazisində yerləşən kilsə və monastırların 90 faizi alban abidələridir

15:50
20 Sentyabr

Ümumdünya Təmizlik Günü: Bərk məişət tullantılarının həcmi 2050-ci ilədək 3,8 milyard tona çatacaq

15:10
20 Sentyabr

Astanada qatarları maşinistlər deyil, avtomatlaşdırılmış sistem idarə edir 00

15:07
20 Sentyabr

Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərədə 3867 sakin məşğulluq tədbirlərinə cəlb edilib

14:53
20 Sentyabr

Dövlət Suverenliyi Günü: tarixi ədalətin bərpası və milli iradənin təntənəsi

14:26
20 Sentyabr

Azərbaycanda sabaha gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb

14:23
20 Sentyabr

Laçın rayonu ilə Çin şəhərləri arasında əməkdaşlıq imkanları müzakirə olunub

13:49
20 Sentyabr

Moskva və Moskva vilayətinə kütləvi PUA hücumu nəticəsində iki nəfər həlak olub

13:35
20 Sentyabr

Bu gün Qarabağda 30 illik arzularımızın gerçəkləşmiş mənzərəsi canlanır

13:19
20 Sentyabr

Azərbaycanda Neftçilər Günü qeyd edilir

13:16
20 Sentyabr

Akademik Rəfiqə Əliyeva - Ömrünü elmə, qəlbini insanlara həsr edən alim qadın

13:15
20 Sentyabr

23 saat 43 dəqiqə…

12:49
20 Sentyabr

Rusiyada seçkilər: 2 gün ərzində seçici fəallığı 44 faizi ötüb

12:47
20 Sentyabr

Ukraynalı alim müasir Ermənistan ərazisində əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixini araşdırıb

12:46
20 Sentyabr

Ceyhun Bayramov ABŞ-yə işgüzar səfərə yola düşüb

11:46
20 Sentyabr

Dövlət Departamenti ABŞ vətəndaşlarına xəbərdarlıq edib

11:12
20 Sentyabr

Bütün xəbərlər

Faydalı linklər

ÇOX OXUNANLAR

QƏZET ÖMRÜ15 Sentyabr 2026

Müstəqil və çoxtərəfli diplomatiya modeli12 Sentyabr 2026

Avrasiyanın güc mərkəzi11 Sentyabr 2026

QURUCU, YARADICI, SÜLHPƏRVƏR VƏ UZAQGÖRƏN LİDER10 Sentyabr 2026

Azərbaycanın təmin etdiyi ədalət dünyaya nümunədir09 Sentyabr 2026

Praqmatik və çoxşaxəli diplomatiya08 Sentyabr 2026

"Azərbaycan"-ın 1918-1920-ci illərdə dərc olunan nömrələrinin transliterasiyası

OXUCU MƏKTUBLARI

Smartfonlar üçün kamera ovçusu05 Sentyabr 2026

Biyan bitkisinin tədarükü gəlirli sahədir02 Sentyabr 2026

Su problemimiz həll edildi02 Sentyabr 2026

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!