Fransada 12 milyon şagirdin zorakılıqdan qorunmasına ehtiyac varmış  

 Ölkə parlamenti “Məktəblərdə və məktəbdənkənar proqramlarda zorakılığa qarşı mübarizə haqqında” qanun layihəsini qəbul edib

Milli Assambleyanın iclasında iştirak edən 187 deputatın hamısı yeni qanun layihəsinin lehinə səs verib. Onun müddəaları Notre-Dame de Betharram katolik internat məktəbindəki qalmaqalı araşdıran parlament komissiyasının nəticələri nəzərə alınmaqla hazırlanmışdır.

Qanun layihəsini deputatlar Pol Vannier və Violette Spilbut təqdim ediblər. Violette Spilbut səsvermədən sonra X-də yazıb: “Hisslər böyükdür. İlk növbədə, bu səsvermə qurbanlara görədir”. Deputat əlləri ilə ürək yaradaraq zalda olan qurbanlara müraciət edib: “Biz sizinləyik”.

Öz növbəsində xanım parlamentarinin həmkarı social şəbəkə səhifəsində yazıb: “Bu qələbə zorakılıq haqqında danışmağa cəsarət edən, danışmaq hüququ uğrunda güclü bir hərəkata başlayan və mühüm qanunvericilik dəyişikliklərinə yol açan qurbanlara məxsusdur”. Pol Vannier hökuməti qanun layihəsinin 2026-2027-ci tədris ilinin əvvəlində qüvvəyə minməsi və "12 milyon şagirdi qoruması" üçün mətni Senatın gündəliyinə daxil etməyə çağırıb. Səsvermədən sonra deputat qeyd edib ki, uzun illərdən sonra ilk dəfə olaraq dövlətin müqavilə əsasında fəaliyyət göstərən özəl təhsil müəssisələri ilə münasibətlərini dəyişdirən sənəd qəbul etdik.

Səsvermə Notre-Dame de Betharram internat məktəbi işi ilə bağlı ilk açıqlamalardan təxminən 3 il sonra və Paris Şəhər Meriyasının məktəbdənkənar strukturlarda cinsi zorakılığa qarşı mübarizə tədbirlərini elan etməsindən 2 ay sonra baş tutub.

Sənəddə hər il noyabrın 19-da qeyd olunacaq “Qurbanların Anım Günü”nün təsis edilməsi nəzərdə tutulur. Həmçinin "yetkinlik yaşına çatmayan şəxsə qarşı törədilən müəyyən qəsdən zorakılıq hərəkətləri barədə məlumat verməmək cinayətinin müddətinin uzadılmasına" icazə verilir və "cismani cəza və alçaldıcı rəftarın qadağan edilməsi" təsbit olunur.

Qanun layihəsi hər 3 ildən bir yenilənməli olan "etibarlıq sertifikatı" mexanizmini tətbiq etməklə və davranışı təhlükəli hesab edilən şəxslərin qara siyahısını yaratmaqla profilaktikanı gücləndirməyi hədəfləyir. Məqsəd onların digər uşaq müəssisələrində yenidən işə qəbulunun qarşısını almaqdır.

İlk növbədə, sənəd hər 5 ildən bir məcburi yoxlamalar tətbiq etməklə "onunla müqavilə əsasında fəaliyyət göstərən özəl təhsil müəssisələri üzərində dövlət nəzarətinin gücləndirilməsi”ni nəzərdə tutur. Bu cür müqavilələrin ləğvi barədə qərar qəbul edə biləcək özəl təhsil üzrə Akademik Şura da yaradılacaq.

Fransa katolik kilsəsinin güclü müqavimətinə səbəb olan ən mübahisəli tədbirlərdən biri yetkinlik yaşına çatmayanların cinsi istismarı hallarında etiraf sirrinin ləğvi idi. Bu, sağçı və ifrat sağçı partiyaların parlament üzvləri tərəfindən kəskin qarşılanıb və onlar bunun kılsə qanunlarını pozduğunu iddia ediblər. Müxtəlif fraksiyalar arasında kompromis əldə edilməzdən əvvəl onların tərəfindən qanunun qəbul olunmasını əngəlləyən yüzlərlə düzəliş təqdim olunub.

Digər bir istisna müddəa özəl müəssisələr və dövlət arasında assosiasiya müqavilələrinin yenilənməsi mexanizmi idi. "Fransada pulsuz müqavilə təhsilini təşkil edən Debre Qanunu sosial müqavilənin, Təhsil İttifaqının vacib elementidir", - deyə kilsə nümayəndəsi şərh edib. Mətn həmçinin məktəblərdə və dərsdənkənar fəaliyyətlərdə uşaqlarla təmasda ola biləcək maraqlı tərəflərə nəzarətin gücləndirilməsini nəzərdə tutur.

Rizvan CƏFƏROV,

“Azərbaycan”