2020-ci ilin payızında Azərbaycan Ordusunun yazdığı Zəfər salnaməsi bir günün, bir ayın və ya bir ilin işi deyildi. Bu möhtəşəm qələbəyə aparan yol uzun illər davam edən siyasi iradənin, məqsədli ordu quruculuğunun, xalq-iqtidar birliyinin və Azərbaycan əsgərinin sarsılmaz döyüş ruhunun nəticəsi idi.
Tarix bu dəfə də sübut etdi ki, böyük zəfərlərin bir başlanğıcı olur. Azərbaycan Ordusunun yaratdığı dönüş nöqtələrindən biri də Günnüt əməliyyatı idi. Məhz bu əməliyyat ordumuzun gücünü, peşəkarlığını və gələcək böyük Zəfərə hazır olduğunu bütün dünyaya nümayiş etdirdi.
Təxminən 30 ilə yaxın müddətdə Ermənistan və onu dəstəkləyən dairələr Azərbaycan haqqında yanlış təsəvvür formalaşdırmağa çalışır, ordumuzun gücünü və döyüş imkanlarını kiçiltməyə cəhd edirdilər. Onlar Azərbaycan Ordusunu 1990-cı illərin ağır vəziyyətində olduğu kimi təsəvvür edir, keçmişin zəif və pərakəndə silahlı qüvvələrinin hələ də dəyişmədiyini düşünürdülər. Lakin Günnüt əməliyyatı bu düşüncəni darmadağın etdi. Azərbaycan əsgəri sübut etdi ki, artıq düşmən qarşısında yüksək döyüş hazırlığına malik, müasir silah və texnika ilə təchiz edilmiş, güclü logistik imkanları olan, peşəkar və qətiyyətli ordu dayanır. Bu əməliyyatın hərb tariximizdə həm hərbi-strateji, həm də mənəvi-psixoloji baxımdan son dərəcə mühüm əhəmiyyəti var.
Bəzən cəmi bir neçə gün davam edən hərbi əməliyyat gələcək onilliklərin taleyini müəyyənləşdirir. Günnüt əməliyyatı da məhz belə hadisələrdən biri oldu. Bu uğur yalnız bir neçə strateji yüksəkliyin və yaşayış məntəqəsinin nəzarətə götürülməsi ilə yadda qalmadı. Həmin əməliyyat, əslində, 2020-ci ilin sentyabrında başlayan və Azərbaycan xalqının tarixi Zəfəri ilə nəticələnən İkinci Qarabağ müharibəsində qələbəyə gedən yolun mühüm mərhələlərindən birinə çevrildi. Günnüt əməliyyatının əhəmiyyətindən danışarkən qeyd etməliyik ki, o gün Naxçıvan istiqamətində əldə olunan uğur həm ordumuzun döyüş ruhunu yüksəltdi, həm də düşmən tərəfə açıq mesaj verdi: Azərbaycan öz torpaqlarını azad etməyə hazırdır!
2018-ci ilin 20-27 mayında həyata keçirilən əməliyyat nəticəsində Naxçıvan Muxtar Respublikasının 11 min hektardan çox ərazisi, o cümlədən Şərur rayonunun Günnüt kəndi düşməndən azad edildi, dövlət sərhədi boyunca mühüm strateji mövqelər ordumuzun nəzarəti altına keçdi. Əlahiddə Ümumqoşun Ordusunun müdafiə xətti daha əlverişli istiqamətlərə doğru irəli çəkildi və qarşıya qoyulan bütün tapşırıqlar qısa müddətdə icra edildi. Əldə olunan yüksəkliklər və nəzarət altına götü-rülən mövqelər yalnız taktiki üstünlük deyildi, eyni zamanda Ermənistan ordusuna və onun siyasi rəhbərliyinə vurulan mənəvi-psixoloji zərbə idi.
Əməliyyat zamanı Qızılqaya, Qaraqaya, Ağbulaq yüksəklikləri və Dərələyəz istiqamətində mühüm strateji nöqtələr nəzarətə götürüldü. Bu məqamda dəniz səviyyəsindən 1683 metr yüksəklikdə yerləşən Qızılqaya mövqeyinin strateji əhəmiyyətini xüsusi qeyd etməliyik. Çünki bu yüksəklik İrəvan-Yeğeqnadzor-Gorus-Laçın-Xankəndi magistral yolunun mühüm hissəsini vizual və taktiki nəzarətdə saxlamağa imkan verirdi. Bu isə Ermənistan üçün həm hərbi, həm də psixoloji baxımdan son dərəcə ciddi siqnal idi. Bununla da Azərbaycan Ordusu ilk dəfə düşmənin uzun illər toxunulmaz hesab etdiyi kommunikasiya xətlərinə birbaşa nəzarət imkanı qazanmış oldu.
Günnüt əməliyyatı nəticəsində Naxçıvan ölkəmizin ən güclü müdafiə qalalarından birinə çevrilib. Son illər muxtar respublikada yeni hərbi hissələrin yaradılması, müdafiə infrastrukturunun müasirləşdirilməsi, müasir silah və texnikaların alınması ordumuzun döyüş imkanlarını əhəmiyyətli dərəcədə artırıb. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev tərəfindən həyata keçirilən məqsədyönlü ordu quruculuğu siyasəti sayəsində Naxçıvan istiqamətində güclü və etibarlı müdafiə sistemi formalaşıb.
Ali Baş Komandan hələ 2018-ci ilin mayında Naxçıvana səfəri zamanı bildirmişdir ki, Azərbaycan Ordusu istənilən təxribatın qarşısını almağa və uğurlu əks-hücum əməliyyatı həyata keçirməyə qadirdir. Çox keçmədən Günnüt əməliyyatı da göstərdi ki, bu fikirlər sadəcə siyasi bəyanat deyil, real hərbi gücə söykənən qətiyyətli dövlət mövqeyi imiş.
Günnüt əməliyyatı Ermənistan cəmiyyətində də ciddi təşviş yaratdı. Çünki illərlə "məğlubedilməz ordu" mifinin arxasında gizlənən Ermənistan rəhbərliyi anladı ki, Azərbaycan əsgəri istənilən anda strateji təşəbbüsü qazanmaq gücünə malikdir. Ermənistan tərəfi əməliyyatın nəticələrini gizlətməyə çalışsa da, sərhəd kəndlərində yaşayan erməni əhalisi artıq ordumuzun nəzarətə götürdüyü yüksəklikləri görürdülər. Bu isə birmənalı olaraq düşmən ordusunda və cəmiyyətində ciddi mənəvi-psixoloji sarsıntı yaradırdı.
Bizdə isə əksinə, Günnüt əməliyyatı xalqımızın öz ordusuna olan inamını daha da gücləndirdi. Dövlət-ordu-xalq birliyinin real nəticəsi olan bu əməliyyat göstərdi ki, Azərbaycan öz torpaqlarını azad etməyə qadir olan güclü dövlətdir. Məhz buna görə də Günnüt əməliyyatı gələcək Zəfərin həm mənəvi, həm də hərbi başlanğıcı kimi tarixə həkk olundu.
İki il sonra başlayan Vətən müharibəsi zamanı həm də Günnütdə formalaşan döyüş təcrübəsi, peşəkar koordinasiya və qalibiyyət ruhu bütün cəbhəboyu özünü açıq göstərdi. 44 gün ərzində Azərbaycan Ordusu işğal altındakı torpaqlarımızı azad edərək dünya hərb tarixinə qızıl hərflərlə yazılan möhtəşəm Zəfər qazandı. Füzulidən Şuşaya, Cəbrayıldan Kəlbəcərə qədər bütün istiqamətlərdə qazanılan hərbi uğurların təməlində aparılan məqsədyönlü hazırlıq, qətiyyətli siyasət və Günnüt kimi əməliyyatların yaratdığı inam dayanırdı.
Bu gün Günnüt əməliyyatından 8 il ötür. Lakin bu əməliyyatın yaratdığı qürur hissi və tarixi əhəmiyyəti dəyişmir. Çünki Günnüt yalnız hərbi uğur deyil, həm də Azərbaycan əsgərinin iradəsinin, dövlətin qüdrətinin və xalqın yenilməz ruhunun təcəssümüdür. O gün Naxçıvan dağlarında dalğalanan bayrağımız 2020-ci ilin möhtəşəm Zəfərinin ilk müjdələrindən biri idi.
Elşən QƏNİYEV,
"Azərbaycan"
