Azərbaycandan dünyaya mesajlar

Güc, balans və milli maraq

Haqlı və güclü olmağın Azərbaycan nümunəsi

Azərbaycan dilini qorumaq borcumuzdur

Prezident İlham Əliyevin proqnozları növbəti dəfə də özünü doğrultdu

İslahatlar ölkəmizin elmi nüfuzunu daha da yüksəldəcək

Vətənə və xalqa sevginin örnəyi

Dərin təhlil, obyektiv yanaşma, ədalətli mövqe

Güclü lider güclü dövlət qurur

11 Dekabr 2025 19:36

411

DÜNYA

A- A+

Yerin altında Everestdən 100 dəfə hündür dağ kəşf edilib

Alimlər qitə böyüklüyündə nəhəng formasiyalar aşkar ediblər. Bu formasiyaların mənşəyi planetin ilk günlərinə qədər uzanır. İllər boyu Everest Yer kürəsinin ən hündür nöqtəsinə çatanda mübahisəsiz meyar idi. Ancaq “Nature” jurnalında dərc edilən yeni bir araşdırma bu qavrayışı tamamilə alt-üst edir. Dünyanın ən böyük “dağları” səthdə deyil, minlərlə kilometrlərlə ayaqlarımızın altındadır.

Bu kəşf planetin böyük zəlzələlərdən sonra necə titrədiyini tədqiq etməyə imkan verən qlobal seysmik modelləşdirmə tədqiqatından irəli gəlir. Utrext Universitetində Arven Deussun komandası tərəfindən tətbiq edilən bu texnika nüvə ilə mantiya arasındakı sərhəddə, Afrikanın altında və Sakit Okeanın ortasında gizlənmiş iki nəhəng strukturu ortaya çıxardı. Tədqiqatçıların fikrincə, bu strukturlar min kilometrə qədər, Everest dağının hündürlüyündən təxminən yüz dəfə yüksəkdir. Ənənəvi dağlara bənzəməsələr də, ölçüləri onları planetin ən böyük məlum daxili strukturlarına çevirir.

Bu birləşmələrin hər birinin eni beş min kilometrə çata bilər və bir qitə qədər böyük bir ərazini tuta bilər. Onların quruluşu Yer qabığında məlum olan heç bir şeyə bənzəmir. Çox isti olan bu bölgələr milyardlarla ildir ki, mantiyanın qalan hissəsi ilə qarışmayan elementlərlə zəngindir. Tədqiqatın əsl əhəmiyyəti bu strukturların harada yerləşdiyini göstərməkdə deyil, onların kimyəvi xassələrini müəyyən etməkdədir. Bunu anlamaq üçün tədqiqatçılar seysmik enerjinin bu bölgələrdən keçərkən necə zəiflədiyini təhlil etdilər. Tapıntılar göstərir ki, bu formasiyalar son dərəcə sıx və bənzərsiz bir materialdan ibarətdir və hətta Yerin daxili hissəsinin çox hissəsindən daha qədimdir.

Bu strukturlarla bağlı bir nəzəriyyə, onların zamanla mantiyaya hopmuş qədim tektonik plitələrin qalıqları olmasıdır. Bu plitə kütlələrinin bir növ "geoloji qəbiristanlıq" əmələ gətirdiyi və onların mantiyanın qalan hissəsi ilə qarışmasının qarşısını aldığı düşünülür. Onların nəhəng ölçüsü və qeyri-adi quruluşları, Yer kürəsinin ilk günləri haqqında yeni ipucları təqdim etməklə planetimizin əmələ gəlməsi haqqında bildiklərimizi yenidən formalaşdırmaq potensialına malikdir.

Ülkər XASPOLADOVA ,

“Azərbaycan”

Digər Xəbərlər

11 Yanvar 2026 Volodimir Zelenski: Rusiyanın kritik infrastrukturlara zərbələrindən sonra Ukraynada vəziyyət ağır olaraq qalır

11 Yanvar 2026 IRENA-nın Baş direktoru: Ölkələrin bərpaolunan enerji strategiyalarını gücləndirməsinin vaxtı çatıb

11 Yanvar 2026 ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Suriyada İŞİD-ə qarşı hücumla bağlı açıqlama yayıb- YENİLƏNİB

10 Yanvar 2026 Ukrayna Rusiyanın neft və dron anbarlarına zərbələr endirib

10 Yanvar 2026 İzmir sahillərində miqrantları daşıyan qayıq batıb: ölənlər və itkin düşənlər var

10 Yanvar 2026 Fransada xəstə şagirdə qarşı baş örtüyü qadağası dünyəvilik məsələsini yenidən gündəmə gətirir

10 Yanvar 2026 “Oreşnik” ballistik raketindən növbəti istifadə: Rusiya kimlərə mesaj verdi?

10 Yanvar 2026 Tramp: İstəsələr də, istəməsələr də Qrenlandiya ilə bağlı nəsə edəcəyik

PDF kimi oxu

Qəzet kimi vərəqlə

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Volodimir Zelenski: Rusiyanın kritik infrastrukturlara zərbələrindən sonra Ukraynada vəziyyət ağır olaraq qalır

14:02
11 Yanvar

“Qalatasaray” üzərində qələbəyə görə “Fənərbağça”nın futbolçularına 1,5 milyon avro mükafat verilib

13:53
11 Yanvar

Sabaha gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb

13:23
11 Yanvar

IRENA-nın Baş direktoru: Ölkələrin bərpaolunan enerji strategiyalarını gücləndirməsinin vaxtı çatıb

12:54
11 Yanvar

Stokholmda Qarabağ Həftəsonu Məktəbində yeni tədris ilinə start verilib

12:43
11 Yanvar

Zaqatalada 27, Qaxda 15 santimetrədək qar yağıb – FAKTİKİ HAVA

11:31
11 Yanvar

Azərbaycan Beynəlxalq Bərpaolunan Enerji Agentliyinin 16-cı Assambleyasında təmsil olunur

11:05
11 Yanvar

Xarici işlər nazirinin müavini Somali ilə bağlı fövqəladə iclasda iştirak edib

10:48
11 Yanvar

Bu gün Dünya Qoruqlar və Milli Parklar Günüdür

10:11
11 Yanvar

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Suriyada İŞİD-ə qarşı hücumla bağlı açıqlama yayıb- YENİLƏNİB

09:09
11 Yanvar

Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan çempionatında növbəti medalçılar bəlli olub

21:54
10 Yanvar

Şamaxıda zəlzələ olub

19:55
10 Yanvar

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq verilib

18:59
10 Yanvar

Ukrayna Rusiyanın neft və dron anbarlarına zərbələr endirib

18:57
10 Yanvar

İzmir sahillərində miqrantları daşıyan qayıq batıb: ölənlər və itkin düşənlər var

15:49
10 Yanvar

Fövqəladə Hallar Nazirliyi gözlənilən küləkli hava şəraiti ilə əlaqədar əhaliyə müraciət edib

15:07
10 Yanvar

Fransada xəstə şagirdə qarşı baş örtüyü qadağası dünyəvilik məsələsini yenidən gündəmə gətirir

14:50
10 Yanvar

“Oreşnik” ballistik raketindən növbəti istifadə: Rusiya kimlərə mesaj verdi?

13:59
10 Yanvar

Yanvarın 11-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb

13:27
10 Yanvar

Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsindən sürücülərə müraciət: Dumanlı havada ehtiyatlı olun

13:25
10 Yanvar

Arzu Əliyeva və Alena Əliyeva Həssas əhali qruplarından olan şəxslər üçün Sığınacaq və Sosial Reabilitasiya Müəssisəsini ziyarət ediblər

12:03
10 Yanvar

Bütün xəbərlər

Faydalı linklər

ÇOX OXUNANLAR

Qalib xalq və müasir azərbaycanlı kimliyi06 Yanvar 2026

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibə verib -YENİLƏNİB 05 Yanvar 2026

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü və Yeni il münasibətilə müraciəti01 Yanvar 2026

2025-ci il sosial müdafiə sahəsində növbəti uğurlarla yadda qaldı30 Dekabr 2025

Zəfərdən dirçəlişə30 Dekabr 2025

Qlobal nüfuzun təzahürü27 Dekabr 2025

"Azərbaycan"-ın 1918-1920-ci illərdə dərc olunan nömrələrinin transliterasiyası

OXUCU MƏKTUBLARI

Sənətini tezliklə Qubadlıda davam etdirəcək04 Noyabr 2025

Zibil konteynerlərinə ehtiyac var04 Noyabr 2025

Bir məktuba iki cavab04 Noyabr 2025

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!