25 Yanvar 2022 18:23
322
CƏMİYYƏT

NASA: Tonqada vulkan püskürməsi yüzlərlə atom bombasının partlayışına bərabərdir

 

Tonqa yaxınlığında Sakit okeanda sunami əmələ gətirən Xunqa-Tonqa-Xunqa-Xaapay sualtı vulkanının püskürməsi Xirosimaya atılan atom bombasının partlayışını öz gücünə görə yüz dəfələrlə üstələyir.

AZƏRTAC BBC-yə istinadla xəbər verir ki, bu barədə NASA bildirir.

NASA alimləri vurğulayırlar ki, Sakit okeanın cənubuna təbii fəlakətin vurduğu ziyan indiyədək təsəvvür edildiyindən daha irihəcmlidir.

Son tədqiqatlar göstərir ki, vulkanla eyni adda olan Xunqa-Tonqa-Xunqa-Xaapay adasının böyük hissəsi praktik olaraq daha mövcud deyil. Püskürməyə qədər o, kimsə yaşamayan iki adadan - Xunqa-Tonqa və Xunqa-Xaapaydan ibarət idi. 2014-cü ildə bu adalar arasında formalaşan vulkan bərzəxi sayəsində onlar birləşib.

NASA mütəxəssislərinin sözlərinə görə, indi orta hissə tamamilə parçalanıb, daha köhnə olan iki adadan yalnız kiçik hissələr qalıb.

Sakit okeanın yaşayış olan adaları arasında təbii fəlakətdən ən çox əziyyət çəkən Tonqa krallığının arxipelaqı olub.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) dəyərləndirməsinə görə, bu ada dövlətinin sakinlərinin 80 faizi son püskürmənin və onun əmələ gətirdiyi sunaminin fəsadlarını öz üzərlərində hiss ediblər. 3 nəfər ölmüş hesab olunur.

Tonqanın paytaxtı Nukualofa üzərinə 1,2 metr hündürlükdə dalğa qalxıb. Şəhər sakinləri hündür yerlərə dırmaşaraq özlərini xilas ediblər. Onlardan çoxu təkcə subasmadan deyil, həm də yuxarıdan tökülən daş və küldən zərər çəkiblər.

Manqo adası arxipelaqda ən çox zərər çəkən adalardan biridir. Onun sakinlərinin əksəriyyəti yaşayış yerindən tutmuş şəxsi əşyalarınadək hər şeylərini itiriblər. 62 nəfər Nomuka adasına təxliyə olunub, lakin hakimiyyət orqanlarının dediklərinə görə, orada ərzaq tükənmək üzrədir və yüzlərlə insan Tonqa dövlətinin əsas adası sayılan Tonqatapuya təxliyə olunmalarını gözləyir.

Arxipelaq adalarının böyük hissəsi hələ də kül ilə örtülüb. Kömək üçün cəlb edilmiş qüvvələrin hamısı, ilk növbədə, yeganə beynəlxalq aeroportun uçuş-enmə zolağının təmizlənməsinə yönəldilib. Artıq bir neçə gündür ki, buraya humanitar yüklər çatdırılır.

BMT-də daha çox şirin su mənbələrinin kül ilə çirklənəcəyindən ehtiyat edirlər. Çünki bu, vəba epidemiyası və digər mədə-bağırsaq xəstəlikləri ilə nəticələnə bilər.

Lakin Tonqanın hakimiyyət orqanları xəbər verir ki, şirin su hövzələrində suyun keyfiyyətinin son yoxlamaları onun istifadəyə yararlı olduğunu göstərib. Ada sakinlərinə yağış suyunu toplamaq da tövsiyə edilir.

Bununla yanaşı, əhali arasında ağciyər və ürək-damar xəstəliklərinin kəskinləşməsi təhlükəsi qalır.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

DİQQƏT ÇƏKƏNLƏR

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!

TƏQVİM / ARXİV

Video