04 Avqust 2026 14:52
232
Elm və texnika
A- A+
İnsan ömrünün maksimum həddi hesablanıb

İnsan ömrünün maksimum həddi hesablanıb


Alimlər yaşlanma ilə bağlı xəstəliklərin kökü kəsiləcəyi halda insan ömrünün maksimum nə qədər ola biləcəyini riyazi modellərlə hesablayıblar. 

“The İndependent” nəşrinin məlumatına görə, tədqiqatlara əsasən, xərçəng və demensiya kimi xəstəliklər aradan qaldırılsa belə, genetik faktorlar ömrü müəyyən bir sərhəddə saxlayır.

Rusiya Skolkovo Elm və Texnologiya İnstitutunun alimləri tərəfindən aparılan və “npj Aging” jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, hüceyrə bölünməsi zamanı DNT-də toplanan təsadüfi “bədən mutasiyaları” insan ömrünü məhdudlaşdıran əsas amildir. Yaşlanma ilə bağlı bütün xəstəliklər və hüceyrə köhnəlməsi yox edilsəydi, insan ömrü yalnız qəza və infeksiya kimi xarici faktorlardan asılı qalar və orta hesabla 1759 ilə çata bilərdi. Yalnız bədən mutasiyalarının təsiri nəzərə alındıqda, bu göstərici 1759 ildən 156 ilə düşür. Bütün mühüm orqanların fəaliyyəti hesaba qatıldıqda isə insanın maksimum orta ömrü 146 ilə 194 il arasında dəyişir. Bu da inkişaf etmiş ölkələrdəki mövcud orta ömür göstəricisindən təxminən iki dəfə çoxdur.

Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, dəri və qaraciyər kimi toxumalar qoca hüceyrələri daim yeniləyə bilir. Lakin ürək və beyindəki hüceyrələrin böyük hissəsi uzun müddət yenilənmədən qaldığı üçün illər keçdikcə özündə mutasiya toplayır. İnsan ömrünün əsas limitini də məhz bu uzunömürlü hüceyrələr müəyyən edir.

Qeyd edək ki, bu tədqiqat yaşlanma proseslərini anlamaq üçün aparılmış riyazi təcrübədir və uzunömürlülük sahəsindəki yeni strategiyalara işıq tutacaq.


Təhminə VERDİYEVA,

“Azərbaycan”


Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

N.E.Cahidzadənin Naxçıvan Muxtar Respublikası Sədərək Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad edilməsi haqqında

16:36
04 Avqust

N.R.Hacıyevin Naxçıvan Muxtar Respublikası Ordubad Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilməsi haqqında

16:35
04 Avqust

R.Z.Rəhimlinin Naxçıvan Muxtar Respublikası Ordubad Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad edilməsi haqqında

16:35
04 Avqust

Azərbaycan Mərkəzi Asiyanı Türkiyə və Avropa ilə birləşdirən etibarlı nəqliyyat-logistika körpüsüdür 

16:35
04 Avqust

A.M.Babayevin Naxçıvan Muxtar Respublikası Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilməsi haqqında

16:34
04 Avqust

“Azərbaycan Respublikasının Gömrük Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikasının 2026-cı il 19 iyun tarixli 424-VIIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və “Azərbaycan Respublikası Gömrük Məcəlləsinin təsdiq edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun tətbiqi barədə” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2011-ci il 15 sentyabr tarixli 499 nömrəli Fərmanında dəyişiklik edilməsi haqqında

16:33
04 Avqust

Azərbaycan Respublikasının Gömrük Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında 

16:32
04 Avqust

Parlamentlərarası işçi qrupunun rəhbəri: Azərbaycan-İsveçrə iqtisadi tərəfdaşlığı yeni istiqamətlər üzrə genişlənə bilər

16:30
04 Avqust

Gömrük Komitəsinin sədri Qusarda vətəndaşların müraciətlərini dinləyib

16:25
04 Avqust

Metroda xətlərin ayrılması ilə əlaqədar işə düşəcək ekspres marşrutların hərəkət istiqaməti açıqlanıb 

16:23
04 Avqust

Baş prokuror paytaxtın Nəsimi rayonunda vətəndaşlarla görüşüb

16:05
04 Avqust

“AzerGold” QSC-dən jurnalistlər üçün növbəti təlim və mediatur

16:00
04 Avqust

Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ilə əməkdaşlığının genişlənməsi TDT-nin möhkəmlənməsinə xidmət edir

15:55
04 Avqust

Media: İran Hörmüz boğazının açılmasına dair Omanla razılaşma əldə etməyə yaxındır

15:50
04 Avqust

Ceyhun Bayramov: ATƏT-dən minatəmizləmə sahəsində daha fəal rol oynamasını gözləyirik 

15:45
04 Avqust

İsti hava şəraiti davam edəcək, külək güclənəcək 

15:40
04 Avqust

İqnasio Kassis: Azərbaycanla əlaqələrimizi bütün istiqamətlər üzrə daha da genişləndirmək niyyətindəyik 

15:35
04 Avqust

İqnasio Kassis: Azərbaycanın sülh prosesinə verdiyi töhfəni yüksək qiymətləndiririk 

15:30
04 Avqust

Azərbaycan-İsveçrə Birgə İqtisadi Əməkdaşlıq Komissiyasının 10-cu iclasının keçirilməsi planlaşdırılır 

15:25
04 Avqust

Nazir: Yaxın zamanda İsveçrə ilə yeni razılaşmalar imzalanacaq 

15:20
04 Avqust

Ceyhun Bayramov: Keçirilən görüşlərin regionda sabitlik və təhlükəsizliyin möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verəcəyinə inanırıq

15:14
04 Avqust

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!