04 Avqust 2026 14:52
726
Elm və texnika
A- A+
İnsan ömrünün maksimum həddi hesablanıb

İnsan ömrünün maksimum həddi hesablanıb


Alimlər yaşlanma ilə bağlı xəstəliklərin kökü kəsiləcəyi halda insan ömrünün maksimum nə qədər ola biləcəyini riyazi modellərlə hesablayıblar. 

“The İndependent” nəşrinin məlumatına görə, tədqiqatlara əsasən, xərçəng və demensiya kimi xəstəliklər aradan qaldırılsa belə, genetik faktorlar ömrü müəyyən bir sərhəddə saxlayır.

Rusiya Skolkovo Elm və Texnologiya İnstitutunun alimləri tərəfindən aparılan və “npj Aging” jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, hüceyrə bölünməsi zamanı DNT-də toplanan təsadüfi “bədən mutasiyaları” insan ömrünü məhdudlaşdıran əsas amildir. Yaşlanma ilə bağlı bütün xəstəliklər və hüceyrə köhnəlməsi yox edilsəydi, insan ömrü yalnız qəza və infeksiya kimi xarici faktorlardan asılı qalar və orta hesabla 1759 ilə çata bilərdi. Yalnız bədən mutasiyalarının təsiri nəzərə alındıqda, bu göstərici 1759 ildən 156 ilə düşür. Bütün mühüm orqanların fəaliyyəti hesaba qatıldıqda isə insanın maksimum orta ömrü 146 ilə 194 il arasında dəyişir. Bu da inkişaf etmiş ölkələrdəki mövcud orta ömür göstəricisindən təxminən iki dəfə çoxdur.

Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, dəri və qaraciyər kimi toxumalar qoca hüceyrələri daim yeniləyə bilir. Lakin ürək və beyindəki hüceyrələrin böyük hissəsi uzun müddət yenilənmədən qaldığı üçün illər keçdikcə özündə mutasiya toplayır. İnsan ömrünün əsas limitini də məhz bu uzunömürlü hüceyrələr müəyyən edir.

Qeyd edək ki, bu tədqiqat yaşlanma proseslərini anlamaq üçün aparılmış riyazi təcrübədir və uzunömürlülük sahəsindəki yeni strategiyalara işıq tutacaq.


Təhminə VERDİYEVA,

“Azərbaycan”


Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Yeni nəsil nəzarət-kassa aparatları ilə dövriyyə 15 faizədək artıb

12:34
10 Avqust

Faktiki hava: Bəzi rayonlara leysan yağır

11:52
10 Avqust

 Dünya ictimaiyyəti avqustun 10-da üç beynəlxalq günü qeyd edir

11:51
10 Avqust

Media: Rusiyanın Nijnekamsk şəhərinə dron hücumu nəticəsində 10 nəfər ölüb

11:27
10 Avqust

DİN: Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 68 nəfər saxlanılıb

11:25
10 Avqust

Prezident İlham Əliyev Azərbaycan haqqında söylədiyi xoş sözlərə görə İran Prezidentinə təşəkkür edib

11:24
10 Avqust

ƏMAS-da gecə vaxtı yerinə yetirilən işlərlə bağlı yeni xəbərdarlıq funksionallığı yaradılıb

11:21
10 Avqust

Prezidentin Mətbuat Xidmətinin məlumatı

11:12
10 Avqust

Qərbi Avropada iyun və iyul ayları rekord istilərlə yadda qalıb

11:01
10 Avqust

Azərbaycanın 2 boksçusu Qazaxıstanda qızıl medal qazanıb

10:53
10 Avqust

Yüksək nəticə göstərən 300 tələbəyə “Gələcəyin müəllimi” təqaüdü verələcək

10:44
10 Avqust

Dünya birjalarında qızıl ucuzlaşıb, gümüş bahalaşıb

10:17
10 Avqust

Neft bahalaşıb

10:08
10 Avqust

Azərbaycanın bir neçə bölgəsinə elektrik enerjisinin verilişi dayandırılacaq

09:51
10 Avqust

İsrail Livanın cənubuna hücumlarını davam etdirir

09:49
10 Avqust

Hörmüz boğazının açılmasının qeyri-müəyyən qalması fonunda neft qiymətləri artıb

09:06
10 Avqust

Rəsmi Dəməşq və Moskva Suriyadakı hərbi bazalar ilə bağlı razılığa gəlib

08:53
10 Avqust

Netanyahu: İsrail Trampın Qəzza ilə bağlı 15 bəndlik planını rədd edir

08:46
10 Avqust

Bir il sonra: Vaşinqton razılaşmaları Azərbaycanı hansı yeni geosiyasi mərhələyə çıxardı?

08:30
10 Avqust

Rusiya ərazisində 285 Ukrayna dronu məhv edilib

08:14
10 Avqust

İDMAN Azərbaycan cüdoçuları Avropa Kubokunu 7 medalla üçüncü yerdə başa vurublar

07:58
10 Avqust

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!