16 Noyabr 2026 17:23
1519
Səhiyyə
A- A+
İnsan bədənində toxuma çapı  

İnsan bədənində toxuma çapı  


Tibb elmi yeni mərhələyə qədəm qoyur


Təsəvvür edin: bir gün zədələnmiş toxumaların bərpası üçün mürəkkəb əməliyyatlara, süni implantlara ehtiyac qalmayacaq. Canlı hüceyrələrdən ibarət yeni toxumalar birbaşa insan orqanizmində, zədənin olduğu yerdə yaradılacaq. Bu ideya artıq elmi fantastika deyil. Rusiyalı alimlərin araşdırması belə bir gələcəyin elmi əsaslarını formalaşdırmağa doğru mühüm addım sayıla bilər.

“İzvestiya” qəzetinin yazdığına görə, Seçenov Universitetinin alimləri zədələnmiş toxumaların birbaşa orqanizmdə bərpasına imkan verə biləcək bioprintinq texnologiyasını araşdırıblar. Tədqiqatçılar canlı hüceyrələr daşıyan xüsusi bioloji mürəkkəblərin toxumaların səthinə möhkəm yapışmasının mexanizmlərini öyrənib və bu prosesin qiymətləndirilməsi üçün vahid standart təklif ediblər.

Araşdırmanın əsasını iki mərhələli bərkitmə mexanizmi təşkil edir. İlk mərhələdə bioloji material zədələnmiş toxumanın səthində sabitlənir. Daha sonra güclü kimyəvi rabitələr yaranır və çap edilmiş konstruksiyanın toxuma ilə birləşməsinə şərait formalaşır. Bu, xüsusilə nəm və daim hərəkətdə olan canlı toxumalarda bioprintinqin uğurlu tətbiqi üçün vacibdir.

Seçenov Universitetinin Bərpaedici Tibb İnstitutunun direktoru Pyotr Timaşevin sözlərinə görə, burada əsas məsələ yalnız canlı hüceyrələri zədələnmiş nahiyəyə çatdırmaq deyil, onların həmin sahədə möhkəm qalmasını və həyat qabiliyyətini qorumasını təmin etməkdir.

Alimlər hesab edirlər ki, gələcəkdə bioloji mürəkkəblər təkcə toxumaların yaradılmasına deyil, həm də müalicəvi maddələrin, o cümlədən böyümə faktorları və antimikrob preparatların birbaşa zədələnmiş nahiyəyə çatdırılmasına xidmət edə bilər.

Beləliklə, insan orqanizmində toxumaların birbaşa çap edilməsi ideyası regenerativ təbabətin yeni üfüqlərini aça bilər. Ürək toxumasından qığırdaqlara qədər müxtəlif zədələnmiş strukturların bərpasına yol aça biləcək bu texnologiya hələ tədqiqat mərhələsindədir. Onun tibbdə tətbiqindən əvvəl klinikaya qədərki və klinik sınaqlar aparılmalıdır.

Bu gün laboratoriyalarda araşdırılan texnologiya sabah insan sağlamlığının qorunmasında yeni imkanların qapısını aça bilər.

Züleyxa ƏLİYEVA, 

“Azərbaycan”

    





Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Azərbaycan-Vyetnam əlaqələri yüksələn xətlə inkişaf edir

13:46
22 Noyabr

Livan Respublikasının Prezidenti Zati-aliləri General Jozef Auna  

12:50
22 Noyabr

Azərbaycanda sabaha gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb

12:28
22 Noyabr

Zəfər və inkişaf yolunun siyasi avanqardı: Yeni Azərbaycan Partiyası

10:57
22 Noyabr

Gəncədə YAP-ın yaradılmasının 34-cü ildönümü qeyd olunub

10:43
22 Noyabr

Azərbaycan-Vyetnam əlaqələri yeni mərhələdə

10:34
22 Noyabr

Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama səfəri ilə bağlı daha bir videoçarx paylaşılıb VİDEO

23:39
21 Noyabr

Prezident İlham Əliyevin Vyetnama səfəri başa çatıb

22:13
21 Noyabr

Hanoy Tiсarət və Turizm Kollecində Bakı guşəsi və Azərbaycan kulinariya zonası açılıb

21:56
21 Noyabr

ABŞ Milada qədər Ukrayna və Rusiya arasında yeni sülh danışıqları təşkil etməyi planlaşdırır  

19:36
21 Noyabr

Yeni Dehlidə Azərbaycan-Nepal mədəni əməkdaşlığı müzakirə olunub  

18:21
21 Noyabr

Adil Kərimli Hindistanın mədəniyyət və turizm naziri ilə görüşüb  

17:31
21 Noyabr

Volodimir Zelenski: Rusiya Ukraynanın körpülərinə yüzdən çox hücum edib  

17:22
21 Noyabr

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

16:38
21 Noyabr

Bakıda Kəlağayı Festivalının açılışı olub 

15:43
21 Noyabr

Azərbaycanın və Vyetnamın birinci xanımları Hanoyda İrs Evində olublar

15:31
21 Noyabr

Prezident: Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq 

15:03
21 Noyabr

Prezident İlham Əliyev: Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır 

14:59
21 Noyabr

Vyetnam Prezidenti: Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq 

14:53
21 Noyabr

To Lam: Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur VİDEO  

14:51
21 Noyabr

Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib

14:47
21 Noyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!