22 İyun 2026 10:58
8952
Səhiyyə
A- A+
İnfarkt və insultdan necə qorunmalı?

İnfarkt və insultdan necə qorunmalı?


Arterial hipertenziya artıq sadəcə “təzyiq xəstəliyi” kimi deyil, kompleks və idarə olunabilən xroniki vəziyyət kimi qəbul edilir. Müasir yanaşmalar erkən diaqnostika, fərdiləşdirilmiş müalicə, davamlı nəzarət prinsiplərinə əsaslanır, bu isə ağırlaşmaların qarşısını almaqda əsas rol oynayır. Gələcəkdə hipertoniya ilə mübarizə dəqiq, texnoloji və daha fərdi olacaq. Süni intellekt, rəqəmsal monitorinq, biomarkerlər sayəsində biz xəstəliyi yalnız müalicə etməyəcək, onu əvvəlcədən proqnozlaşdırıb, qarşısını ala biləcəyik.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu barədə Səhiyyə Nazirliyinin C. Abdullayev adına Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunun direktoru Gülnaz Dadaşova bildirib.

O deyib ki, arterial hipertenziya dünyada ürək-damar xəstəlikləri, infarkt və insultun əsas risk amillərindən biri hesab olunur:”Mütəxəssislərin fikrincə, xəstəliyin vaxtında aşkarlanması və düzgün idarəolunması minlərlə insanın həyatını xilas edə bilər. Son illərdə hipertoniyanın diaqnostikası və müalicəsinə yanaşmalarda mühüm yeniliklər tətbiq olunub, süni intellekt və rəqəmsal texnologiyalar isə bu sahədə yeni imkanlar açır. Ən maraqlı dəyişikliklərdən biri süni intellektin tibbdə tətbiqidir. Fərdi riskin dəqiq proqnozu bu istiqamətin əsas gələcək perspektivlərindən biridir. Nəzərdə tutulur ki, süni intellekt xəstənin bütün məlumatlarını analiz edərək infarkt və insult riskini daha dəqiq hesablayacaq. Eyni zamanda, erkən xəbərdarlıq sistemləri, məsələn, geyilə bilən cihazlar (smart saatlar və s.) təzyiq dəyişikliklərini izləyərək riskli vəziyyətləri əvvəlcədən xəbər verə bilər. Müalicənin fərdiləşdirilməsi məqsədilə hər xəstə üçün “ən uyğun dərman və doza” daha sürətli seçilə biləcəkdir”.

Xəstəliyin profilaktikasından danışan mütəxəssis bildirib ki, müasir yanaşma xəstəni bütöv şəkildə qiymətləndirməyə əsaslanır. “Yəni yaş, yanaşı xəstəliklər, lipid profili, diabet kimi faktorlar nəzərə alınaraq fərdi risk hesablanır və müalicə buna uyğun qurulur. Bundan əlavə, artıq daha erkən mərhələdə müdaxilə tövsiyə olunur. Aşağısəviyyəli təzyiq artımları belə diqqətə alınır və bu, ağırlaşmaların qarşısını almaqda çox vacibdir. İnsanlar çox vaxt “özümü yaxşı hiss edirəm, deməli problem yoxdur” deyirlər. Bu yanaşma olduqca təhlükəlidir, hipertoniya ilə bağlı ən böyük yanlış düşüncələrdən biridir. Təzyiq hiss olunmaya bilər, amma bu, o demək deyil ki, o zərər vermir. Hipertoniya damar divarlarını zədələyir, aterosklerozu sürətləndirir, nəticədə infarkt və insult riskini artırır. Əksər hallarda bu multifaktorial xəstəlikdir. Genetik meyillik rol oynasa da, həyat tərzi əsas determinantdır. Həddindən artıq xörək duzu qəbulu, artıq çəki, fiziki passivlik, siqaret, alkoqol və xroniki stres hipertoniya riskini ciddi şəkildə artırır. Hipertoniya ilə mübarizədə ən güclü silah profilaktikadır”, - deyə o vurğulayıb.

Gülnaz Dadaşova bildirib ki, Avropa və Amerika kardiologiya cəmiyyətlərinin hipertoniyaya dair tövsiyələrində bir sıra yeniliklər təqdim edilib: “ İlk olaraq daha erkən diaqnoz və daha sərt nəzarət tövsiyə olunur. Yeni yanaşmalarda artıq daha aşağı təzyiq göstəricilərində belə risk qiymətləndirilir və erkən müdaxilə məsləhətdir. Bu yanaşma riskə əsaslanan yanaşmadır. Belə ki, təkcə təzyiq rəqəmi deyil, xəstənin ümumi ürək-damar riski (yaş, diabet, lipidlər və s.) nəzərə alınır. Bununla yanaşı, ev ölçmələri və 24 saatlıq monitorinq ön plandadır, klinik ölçmədən daha etibarlı hesab olunur, müalicə qərarlarında daha çox istifadə edilir. Kombinə müalicəyə erkən başlanğıc bu tövsiyələrin tərkibində mühüm yer tutur. Həyat tərzi müalicənin əsasıdır. Belə ki, tövsiyələr bunu artıq “əlavə” yox, müalicənin əsas hissəsi kimi qəbul edir”.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Azərbaycan-Vyetnam əlaqələri yüksələn xətlə inkişaf edir

13:46
22 Noyabr

Livan Respublikasının Prezidenti Zati-aliləri General Jozef Auna  

12:50
22 Noyabr

Azərbaycanda sabaha gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb

12:28
22 Noyabr

Zəfər və inkişaf yolunun siyasi avanqardı: Yeni Azərbaycan Partiyası

10:57
22 Noyabr

Gəncədə YAP-ın yaradılmasının 34-cü ildönümü qeyd olunub

10:43
22 Noyabr

Azərbaycan-Vyetnam əlaqələri yeni mərhələdə

10:34
22 Noyabr

Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama səfəri ilə bağlı daha bir videoçarx paylaşılıb VİDEO

23:39
21 Noyabr

Prezident İlham Əliyevin Vyetnama səfəri başa çatıb

22:13
21 Noyabr

Hanoy Tiсarət və Turizm Kollecində Bakı guşəsi və Azərbaycan kulinariya zonası açılıb

21:56
21 Noyabr

ABŞ Milada qədər Ukrayna və Rusiya arasında yeni sülh danışıqları təşkil etməyi planlaşdırır  

19:36
21 Noyabr

Yeni Dehlidə Azərbaycan-Nepal mədəni əməkdaşlığı müzakirə olunub  

18:21
21 Noyabr

Adil Kərimli Hindistanın mədəniyyət və turizm naziri ilə görüşüb  

17:31
21 Noyabr

Volodimir Zelenski: Rusiya Ukraynanın körpülərinə yüzdən çox hücum edib  

17:22
21 Noyabr

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

16:38
21 Noyabr

Bakıda Kəlağayı Festivalının açılışı olub 

15:43
21 Noyabr

Azərbaycanın və Vyetnamın birinci xanımları Hanoyda İrs Evində olublar

15:31
21 Noyabr

Prezident: Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq 

15:03
21 Noyabr

Prezident İlham Əliyev: Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır 

14:59
21 Noyabr

Vyetnam Prezidenti: Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq 

14:53
21 Noyabr

To Lam: Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur VİDEO  

14:51
21 Noyabr

Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib

14:47
21 Noyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!