ABŞ-nin diplomatiya tarixində Cey. Di. Vensin Bakıya səfəri mühüm mərhələ kimi dəyərləndirilir və bu hadisə Trampın xarici siyasət doktrinasının yeni mərhələsi hesab olunur. Bu tərəfdaşlığın həm Azərbaycan xalqı üçün iqtisadi rifahın artmasına, həm də ABŞ vətəndaşları üçün yeni məşğulluq imkanlarının yaranmasına töhfə verəcəyi vurğulanır.
Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında beynəlxalq münasibətlər üzrə amerikalı ekspert Peter Tase söyləyib.
O bildirib ki, Xartiya Vaşinqtonun Azərbaycanın suverenliyinə, müstəqilliyinə, ərazi bütövlüyünə və sərhədlərinin toxunulmazlığına tam dəstəyini bir daha təsdiqləyir. Prezident İlham Əliyevin siyasi strategiyası və dövlətçilik təcrübəsi bu strateji tərəfdaşlığın formalaşmasında mühüm rol oynayıb. Sənəd ikitərəfli münasibətləri beynəlxalq siyasətdə ən yüksək əməkdaşlıq səviyyəsinə yüksəldən bir addım kimi təqdim olunur. Strateji tərəfdaşlığın əsas istiqamətləri sırasında regional nəqliyyat əlaqələrinin inkişafı, iqtisadi investisiyalar və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq yer alır. Vaşinqtonun Bakıya geosiyasi prioritet daşıyan yanaşması enerji və nəqliyyat dəhlizləri üzrə iri layihələrin təşviqini nəzərdə tutur.
“Azərbaycan ilə ABŞ arasında əməkdaşlığın əsas sahələrindən biri regional bağlantıdır. Burada enerji, ticarət və tranzit istiqamətləri üzrə birgə fəaliyyət nəzərdə tutulur. Tərəflər Xəzər dənizi vasitəsilə Orta Dəhlizin (Trans-Xəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu) inkişafını dəstəkləmək, quru, dəniz və hava nəqliyyatı infrastrukturunu genişləndirmək, enerji və rəqəmsal bağlantını gücləndirmək, gömrük və sərhəd keçid mexanizmlərini təkmilləşdirmək niyyətindədirlər.
Hökumətlər, həmçinin Beynəlxalq Sülh və Rifah üçün Tramp Marşrutu (TRIPP) adlı çoxtərəfli bağlantı layihəsini əhəmiyyətli hesab edirlər. Bu təşəbbüs Azərbaycanın əsas ərazisi ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası arasında maneəsiz bağlantının təmin edilməsini, eyni zamanda, region ölkələri üçün beynəlxalq ticarət və tranzit imkanlarının genişləndirilməsini nəzərdə tutur. Naxçıvanda turizm sektorunun inkişafı da əməkdaşlıq istiqamətlərindən biridir. Naxçıvanın keyfiyyətli məhsullarının, o cümlədən məşhur mərmər plitələrinin ABŞ daşınmaz əmlak bazarına çıxarılması, həmçinin “Badamlı” mineral suyunun ABŞ bazarına ixracı perspektivləri qeyd olunur. Tərəflər biznes mühitinin yaxşılaşdırılması, iqtisadi artımın təşviqi, ticarət və investisiya axınlarının artırılması istiqamətində birgə fəaliyyət göstərmək niyyətindədirlər”, - deyə P.Tase vurğulayıb.
Ekspert deyib: “Ölkələrarası əməkdaşlıq Azərbaycan-ABŞ münasibətlərinin məhsuldar tarixini, - “Əsrin müqaviləsi”, Cənub Qaz Dəhlizi kimi mühüm layihələri, - daha da inkişaf etdirməyi hədəfləyir.
Bu məqsədlə Azərbaycan və ABŞ enerji, nəqliyyat və rəqəmsal infrastruktur sahələrində Orta Dəhlizin inkişafına yönəlmiş əməkdaşlığı genişləndirməyi planlaşdırır, o cümlədən TRIPP və digər layihələrin həyata keçirilməsini nəzərdə tutur. Həmçinin regional bağlantının əhəmiyyətini nəzərə alaraq, tərəflər enerji, nəqliyyat və rəqəmsal infrastruktur sahələrinə dövlət və özəl sektor investisiyalarının cəlb edilməsi imkanlarını nəzərdən keçirə bilərlər. Eyni zamanda, Azərbaycanın enerji təhlükəsizliyində etibarlı tərəfdaş kimi strateji rolunu nəzərə alaraq, tərəflər neft, qaz və elektrik enerjisi sahələrində əməkdaşlığı həm ikitərəfli, həm də üçüncü ölkələrlə birgə layihələr çərçivəsində genişləndirməyi planlaşdırırlar”.
